Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Беларусьте өлім жазасын қолдану туралы шолу
Overview of the use of capital punishment in Belarus
Өлім жазасы Беларусьте заңмен белгіленген жаза болып табылады. 2022 жылы елде кем дегенде бір атқарылым орындалды. "Ерекше жаза шарасы" (ИМН) деп те белгілі, өлім жазасы 1991 жылғы 25 тамызда Кеңес Одағынан тәуелсіздік алғаннан бері елдің құқықтық жүйесінің бір бөлігі болып табылады. Қазіргі ұлттық конституция бұл жазаны "ауыр қылмыстарға" қолдануды көздейді. Кейінгі заңдар өлім жазасы қолданылуы мүмкін нақты қылмыстарды нақтылады. Өлім жазасы мемлекетке немесе жеке тұлғаларға қарсы жасалған қылмыстар үшін тағайындалуы мүмкін. Зорлық-зомбылықсыз жасалған бірнеше қылмыстар да өлім жазасымен жазалануы мүмкін. 2021 жылғы мәліметтер бойынша, Беларусь Еуропада өлім жазасын орындауды тоқтатпаған жалғыз ел. Атқарылымдар басқа жағынан бір рет оқтап орындалады. Бұл мәселе бойынша референдум өткізілгеннен кейін, Беларусь үкіметі өлім жазасын қолдану және оны орындау тәсілін өзгерту үшін қадамдар жасады. Біріккен Ұлттар Ұйымы сияқты халықаралық ұйымдар Беларусьтің өлім жазасын орындау әдістерін сынады. Өлім жазасын қолдану елдің Еуропа Кеңесіне кіруіне кедерілтетін факторлардың бірі болып табылады.
Capital punishment is a legal penalty in Belarus. At least one execution was carried out in the country in 2022. Also known as an Exceptional Measure of Punishment (Исключительная Мера Наказания, ИМН), the death penalty has been a part of the country's legal system since gaining independence from the Soviet Union on August 25, 1991. The current national constitution prescribes this punishment for "grave crimes." Later laws have clarified the specific crimes for which capital punishment can be used. The death penalty can be imposed for crimes that occur against the state or against individuals. A few non violent crimes can also be punishable by death. as of 2021, Belarus is the only country in Europe that continues to carry out the death penalty. Executions are carried out by a single shot to the back of the head. Following a referendum on the issue, the Belarusian government took steps to change the way capital punishment is imposed and carried out. International organisations, such as the United Nations, have criticised the methods Belarus uses when carrying out capital punishment. The use of capital punishment is one factor keeping the country out of the Council of Europe.
Қоғамдық пікір
1996 жылғы референдумда қойылған жеті сұрақтың бірі өлім жазасын жою туралы болды. Бұл референдум нәтижесінде белорустардың 80,44% өлім жазасын жоюға қарсы болды. Алайда, референдум өткен кезде ең ұзақ түрме жазасы 15 жылды құрады. Кейіннен өмір бойы бас бостандығынан айыру жазасы енгізілді (1997 жылдың желтоқсанында). Түрме жазасының максималды мерзімінің өзгеруінің өлім жазасына қатысты халық пікіріне әсер еткенін анықтау үшін соңғы кезде сауалнамалар жүргізілген жоқ. Беларусьте өлім жазасын қолдануды азайтуға бағытталған бірнеше қадам жасалды. 1997 жылдың 31 желтоқсанындағы Беларусь Республикасының Заңы 22-бапты қосты, ол "өлім жазасына балама ретінде өмір бойы бас бостандығынан айыру (өмір бойына бас бостандығынан айыру)" мүмкіндігін қарастырады. Сондай-ақ, өлім жазасы енді 18-ден 65 жасқа дейінгі ер адамдарға ғана қолданылады.
In a 1996 referendum, one of the seven questions asked was about abolishing the death penalty. According to the results of this referendum, 80.44% of Belarusians were against abolition. However, at the time of the referendum, the longest available prison sentence was 15 years. Since then the sentence of life imprisonment was introduced (in December 1997). There have not been more recent surveys to determine whether the change in maximum prison sentence affected public sentiment about the death penalty. There have been several steps taken toward reducing the imposition of the death penalty in Belarus. The Law of the Republic of Belarus of December 31, 1997, added Article 22, which allows for "imprisonment for the term of one's life (life imprisonment) as an alternative to capital punishment." Capital punishment has also since been restricted to men between the age of 18 and 65.
Сот істері
2004 жылдың 11 наурызында Беларусь Республикасының Конституциялық соты Қылмыстық кодекстің екі бабы Беларусь Конституциясына сәйкес емес екенін анықтады. Сот президенттің немесе Ұлттық Ассамблеяның өлім жазасын тоқтата тұруға немесе толығымен жоюға қатысты шешім қабылдау құқығы бар екенін мәлімдеді. Содан кейін, 2005 жылдың қазан айында Парламент Қылмыстық кодекске түзету енгізіп, өлім жазасын қолданудың уақытша сипатта екенін жариялады.
On March 11, 2004, the Constitutional Court of the Republic of Belarus came to the conclusion that two articles of the Criminal Code were incompatible with the Constitution of Belarus. The Court stated that either the President or the National Assembly could make the decision to suspend or completely abolish the death penalty. Subsequently, in October 2005, the Parliament adopted an amendment to the Criminal Code declaring that the continued use of the death penalty was on a temporary basis only.