Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Норвегиялық композитор (1815–1868)
Norwegian composer (1815–1868)
Хаффдан Кьерулф (17 қыркүйек 1815 – 11 тамыз 1868) – норвегиялық композитор.
Halfdan Kjerulf (17 September 181511 August 1868) was a Norwegian composer.
Өмірбаян
Кьерулф Норвегияның Кристиания қаласында (қазіргі Осло) дүниеге келді. Ол үкіметтегі жоғары лауазымды шенеуніктің ұлы еді. Оның алғашқы білімі Кристиания университетінде заңгер болу мақсатымен алынды, бірақ 1839 жылы ауруға шалдыққандықтан оқуын аяқтамады, ал келесі жылы Парижде біраз уақыт өткізді. Отанына оралғаннан кейін көп ұзамай әкесі мен екі бауыры қайтыс болды, содан кейін Ослоның ірі газеттерінің бірі – «Den Constitutionelle» газетінде журналист болып жұмыс істеді, онда Андреас Мунх (1811–1884) бас редактор болып жұмыс істеді және Кьерулф 1845 жылға дейін жұмыс істеді. Кьерулф музыканы тыңғырымды түрде оқымай тұрып, музыка мұғалімі және әндер композиторы ретінде мансабын бастады, және он жыл бойы ерекше көзге түспеді. Ол Скандинавиядағы романтизмді ығыстырып, әдебиет, сурет және музыкадағы «Заманауи серпіліс» қозғалысының өкілдерінен болды. Ол ақын Йохан Себастьян Велхавеннің өлеңдерін музыкаға қойды. 1848 жылы неміс музыканты және композиторы Карл Арнольдтан (1794–1873) сабақ алды, ал Копенгагенде Нильс Гадеден (1817–1890) оқығаннан кейін, 1850 жылы Норвегия үкіметі оның Лейпцигтегі бір жылдық оқуына ақы төледі, онда оған Эрнст Рихтер (1808–1879) сабақ берді. Норвегияға оралғаннан кейін көп жыл бойы Кьерулф классикалық концерттерді тұрақты түрде өткізуге тырысты, өзі болса Бьёрнсон және басқа да жазушылармен лирикалық әндер жазумен айналысты. Ол бірнеше концерттер ұйымдастырды, онда норвегиялық тыңдарманға Бетховеннің Бесінші симфониясын және оларға бұрыннан беймәлім басқа да классикалық туындыларды таныстырды. 1860 жылдары ол мемлекеттік мойындылыққа ие болды. 1868 жылы Кристианияның жанындағы Грефсенде 52 жасында қайтыс болды.
Kjerulf was born in Christiania (now Oslo), Norway. He was the son of a high government official. His early education was at Christiania University, for a legal career, but his studies ended in 1839 as a result of illness, and the next year he spent some time in Paris. Soon after his return his father and two siblings died and he took a job as a journalist at one of Oslo's main newspapers, Den Constitutionelle where Andreas Munch (1811–1884) was editor and where Kjerulf worked until 1845. Kjerulf started his career as a music teacher and composer of songs before ever having seriously studied music at all, and not for ten years did he attract any particular notice. He was counted among those in the Modern Breakthrough movement in literature, painting and music which was replacing romanticism within Scandinavia. It was typified by the poet Johan Sebastian Welhaven, whose poems he set. In 1848 he studied with German musician and composer Carl Arnold (1794 1873), and after studying with Niels Gade (1817–1890) in Copenhagen, the Norwegian Government paid for a year's instruction for him at Leipzig in 1850, where he was taught by Ernst Richter (1808–1879). For many years after his return to Norway, Kjerulf tried in vain to establish regular classical concerts, while he himself was working with Bjørnson and other writers at the composition of lyrical songs. He did present some concerts, at which he introduced the Norwegian public to Beethoven's Fifth Symphony and other standards otherwise little known to them. He obtained some official recognition during the 1860s. He died in Grefsen, near Christiania, in 1868, aged only 52.
Мұра
Оның атақ-даңқы негізінен әдемі әрі еркектерге лайықты ұлттық әндері мен орындаушылық шығармаларымен байланысты. Оның фортепиано туындылары да ең әдемі. Эдвард Григ оның үлкен жанкүйері болды және ол Лирикалық пьесаларын жазуда одан әсер алғаны сөзсіз. Оның барлық шығармалары 2001 жылы Айнар Стин Нёклебергпен толығымен жазылды. Оның фортепиано сабақтарын алғандардың арасында Агата Бэкер Грондаль және Эрика Ниссен (кейін Эрика Ли) болды.
His fame rests mainly on his beautiful and manly national partsongs and solos. His piano music is equally charming. Edvard Grieg was an enthusiastic admirer of it and he was undoubtedly influenced by it in writing his Lyric Pieces. It was recorded in its entirety in 2001 by Einar Steen Nøkleberg. His piano students included Agathe Backer Grøndahl and Erika Nissen (then known as Erika Lie).