Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің оқ-дәрі тасымалдау кемесі

Құрылыс және іске қосу

Шастас кемесі 1969 жылғы 10 қарашада Миссисипи штатының Паскагула қаласындағы Ингаллс кеме жасау зауытында, Әскери-теңіз операциялары вице-басшысының әйелі Ральф В. Кузинс демеушілігімен салынды. Ол 1971 жылғы 3 сәуірде суға түсірілді. Құрылысы аяқталғаннан кейін, құрылысшы оны Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына жеткізіп, Әскери-теңіз күштеріне тапсырды. Шаста 1972 жылғы 26 ақпанда Чарльстонда қолданысқа енгізілді. Шаста – негізгі міндеттері басқа әскери кемелермен жүріп тұрып, жүк және жабдықтаумен қамтамасыз ету ("UNREP") және тікпен жүк тасымалдау ("VERTREP") болған әскери-логистикалық кеме. Шаста арқылы тасымалданған негізгі материалдар оқ-дәрі (бомбалар, зымырандар және т.б.) болды, сонымен қатар ол үлкен көлемде жанар-жағар май (дизельдік теңіздік жанар-жағар май, немесе DFM, сондай-ақ НАТО F76 деп те аталады), қосалқы бөлшектер, азық-түлік, құрғақ тауарлар және персонал тасымалданды. Шастаның бастапқы қарулануына төрт екі оқты 3"/50 калибрлі зеңбірек және бірнеше .50 калибрлі пулеметтік позициялар кірді. Шастаның инновацияларының бірі – жабық негізгі палуба, ол жүк операцияларын қорғалған күйде жүргізуге және ұшу палубасынан алдыңғы жүк қоймаларына және қайта толықтау станцияларына дейін жүк көлігін пайдалануға мүмкіндік берді. Өте үлкен кеме үшін Шаста ерекше инженерлік шешімге ие болды. Ол үш Foster Wheeler су түтік қазандығынан, жалғыз General Electric тісті бу турбинасынан, алты пернелі тұрақты бұрылысты пропеллермен байланыстырылған және айқын бульбалы мұрыннан тұрды.

Қару-жарақ

Шастаның қарулануы Суық соғыс кезеңінде жаңартылып, оған қарсы шашырату құралдары (chaff) және екі "Вулкан Фаланга" CIWS 20 мм Gatling пулеметтері, сондай-ақ зымыранға қарсы қорғаныс үшін және торпедаға қарсы қорғанысқа арналған AN/SLQ-25 "Никси" жүйелері қосылды. 1980 жылдары Шаста көптеген Суық соғыс операцияларын, сондай-ақ Иран-Ирак соғысындағы АҚШ мүдделеріне қатысты операцияларды жүргізді.

1980 жылдардың басында іске қосылған

Шаста 1980 жылдардың басында келесідей міндеттерді орындады: Бұл Иран жағалауында және Ормуз бұғазында Гонзо станциясындағы күштер тобымен үш айлық кезенді қамтыды. Бұл біріктірілген күштер тобының басқа кемелері: Лонг-Бич, Банкер-Хилл, Гридли, Джон Янг, Лефтвич, Бьюкенен, Холь, Роберт Э. Пири, Гарольд Э. Холт, Куртс, Рубен Джеймс, Уичита, Канзас-Сити және Хассаямпа. Міндеттерді орындау барысында Шаста Оманның Әл-Масира қаласында көптеген әуе операцияларын жүргізді. "Шаста" "Нимбл Арчер" операциясын қолдау үшін эсминдерді қайта жарақтандыруға шықты. Сондай-ақ, осы міндеттерді орындау кезінде Шаста Гавайидегі Перл-Харбордың Луалуалей портына, Филиппиннің Лусон аралындағы Субик шығанағына (екі рет), Сингапурға, Ұлыбританияның Үнді мұхитындағы Диего-Гарсияға, Таиландтың Паттайя портына және Гонконгқа барды. Шаста салқым соғыс операцияларына да қатысты және совет кемелерімен және ұшақтарымен үнемі байланыста болды. Шаста Солтүстік, Шығыс және Батыс Тынық мұхиттары арқылы Сан-Бернардино бұғазынан; Оңтүстік Қытай теңізінен; Малакка бұғазынан; Бенгал шығанағынан; Сингапур бұғазынан; Солтүстік және Оңтүстік Үнді мұхиттарынан; Таиланд шығанағынан; Филиппин теңізінен; Солтүстік Арабия теңізінен; Оман шығанағынан; және Ормуз бұғазының аузына дейін өтті. "Шаста" экипажы осы міндеттерді орындағаны үшін Қарулы күштердің экспедициялық медалімен және теңіз қызметінің лентасымен марапатталды. Таиландтан Гонконгқа бағыт алғанда, "Шаста" Оңтүстік Қытай теңізіндегі супер тайфуннан өтіп, зақымдар алды, бірақ операциялық қабілетін төмендетпеді. Осы сапар барысында "Шаста" 44 633 теңіз шақырымын жүзіп өтті және бір кезде Иран жағалауында 79 күн қатарынан теңізде болды, көбінесе үшінші жағдаймен (соғыс уақытындағы жүзу). "Шаста" Диего-Гарсияға жол тартқанда Үнді мұхитында экватордан өтіп, шекараны кесіп өту рәсімін өткізді және "теңіз қабықтарын" Теңіздің Ежелгі Орденінің құпияларымен таныстырды. Малакка бұғазы арқылы шығысқа және Тынық мұхитына қайта оралу алдында "Шаста" Таяу Шығыстағы міндеттерін бауырлас кемесіне тапсырды.

Есірткіге қарсы іс-қимыл

1988 жылы Шаста Баха-Калифорния жағалауындағы есірткі тасымалдауға қарсы күрес операцияларын қолдады және Мексиканың Мазатлан қаласында демонстрациялық сапар жасады.

1989 жылы Беринг теңізі мен Батыс Тынық мұхитына жіберілді

1989 жылы командир Дэниел А. Гейбтің басшылығымен «Шаста» Кеңес Одағына қарсы күш көрсету мақсатында «ПАЦЕКС-89» жаттығуы барысында Аляска шығанағына, Алеут аралдарына және Беринг теңізіне жеке күштермен орналасты. «ПАЦЕКС» кезінде тәуелсіз жұмыс істеген кезде «Шаста» бірнеше әуе кемесі және соғыс кемесінің топтарымен, соның ішінде «Нью-Джерси» кемесімен бірлесіп операциялар жүргізді. Содан кейін «Шаста» Шығыс Азиядағы логистикалық операцияларды жүргізу үшін Батыс Тынық мұхитына, Оңтүстік Қытай теңізіне, Шығыс Қытай теңізіне және Филиппин теңізіне жеке күштермен орналасты, мұның бәрі «Суық соғыс» операциялары үшін болды. Осы кезде «Шаста» Аляскадағы Колд-Бей және Кинг-Коув (екеуі де Аляска түбегінде) және Амчитка (Алеут тізбегіндегі Сыңар аралдарында) әуе базаларын пайдаланды. «Шаста» Сан-Бернардино бұғазынан, Амчитка асуынан, Юнимак асуынан және Андреанов аралдарынан өтті. «Шаста» Гуам, Субик шығанағы, Лусон (Филиппин), Гонконг, Окинава, Сасебо (Жапония), Йокосука (Жапония) және Перл-Харбор порттарына атырды. «Шаста» Гонконгқа келгенде, экипаж Берлин қабырғасының құлағанын білді, бұл «Суық соғыстың» соңғы эпизодтарының бірі болды. «Шаста» Беринг теңізінен өту кезінде қатты қысқы дауылға тап болды, ал Филиппин теңізінде, Сан-Бернардино бұғазында және Оңтүстік Қытай теңізінде тайфуннан қашып өтті; Лусон тайфуннан ауыр зардап шекті. «Шаста» экипажы осы операцияда көрсеткен қызметі үшін «Құрметті бөлім» мақтау медалін және «Теңіз қызметі» лентасын алды. «Шаста» орналасқан кезде, Сан-Франциско шығанағында Лома-Приета жер сілкінісі болды, ол көптеген экипаж мүшелерінің отбасыларына әсер етті.

Танымал мәдениетте

Шаста Том Клэнсидің 1989 жылғы «Ашық және қазіргі қауіп» романында маңызды рөлде бейнеленген. Романда Шаста Колумбиялық есірткі барондарының кеңесіне тасталған қару-жарақтарды жеткізіп берді.