Кіріспе

Силе (Венеция: Sil) – Италияның солтүстік-шығысындағы Венето аймағындағы 95 км ұзындықтағы өзен. Оның бастауы Тревизо провинциясындағы Веделаго коммунасында орналасқан. Өзен Пьяве-Векья өзенінің сағасында Венеция лагунасының солтүстік бөлігіне құяды. Боттеньига өзенінің суын Тревизо қаласында қабылдайды. Венето жазығындағы өзендердің бір бөлігі жақын орналасқан Альпі тауларынан бастау алады, ал қалғандары жазықтықтағы жер асты суларымен толығады. Силе жазықтан басталады, сондықтан ол салыстырмалы түрде қысқа өзен. Оның бастауы Веделаго коммунасына қарасты Альбаредо, Касакорба және Кавасагра аймақтарында. Коа Лонганың фонтанассосы негізгі бастау көзі саналады. Морганода екі бастапқы сала бірігеді. Өзен бастапқыда батыстан шығысқа қарай иреліп ағады, Санта-Кристина, Квинто-ди-Тревизо, Каниццано және Тревизо қалаларынан өтеді. Тревизода ол солтүстік-батысқа, оңтүстік-шығысқа қарай лагунаға қарай бұрылып, Силеа, Казиер, Цендон, Лугиньяно, Сант-Элена, Касале-суль-Силе, Кварто-д'Альтино, Трепаладе және Портегранди қалаларынан өтеді. Бұрын Силе Портеграндиде, Кварто-д'Альтино коммунасында лагунаға құйылатын. Алайда, 1683 жылы Венеция Республикасы оның ағысын Тальио-дель-Силе каналы арқылы бұрып, Пьяве өзенінің ескі арнасына бағыттап жіберді. Бұл кезде Пьяве құрғап қалған, себебі Венеция оны бұрынғыдан да шығысқа қарай бұрып жіберген еді. Сондықтан Пьяве өзенінің соңғы бөлігі Пиаве-Векья, яғни Ескі Пьяве деп аталады. Силе өзенінің лагунаға құятын соңғы бөлігі сақталған. Оның су ағыны шлюздер арқылы реттеледі (әлі де реттелуде). Қазір ол Силон каналы деп аталады. Ол лагунаның солтүстік бөлігі арқылы лагуналық арна арқылы ағып өтеді, оның бөлімдері Canale della Taia Grande, Canale Silone, Canale Borgononi, Canale di Burano және Canale di Treporti деп аталады. Лидо шығанағы арқылы Адриатика теңізіне жетеді. Өзен Торчелло, Мацзорбо және Бурано аралдары арасында, Палуде деи Мортезини, Палуде и Кона және Палуде деи Лаги батпақтары арасында, сондай-ақ Палуде делла Центрега мен Палуде ди Бурано батпақтары арасында ағады. Бұл лагуналық ағыс бойында тұзды батпақтар орналасқан. Көне заманда Силе өзені Силончелло каналының шығыс бөлігі арқылы Алтинум портымен байланысты болған, ол Портеграндиге жақын аузына дейін созылған. Сол кезде Пьяве өзені Силе өзеніне құйылатын болған. Пьяве Кадор ормандарынан Алтинумға ағаш тасымалдау үшін қолайлы маршрут болды, бұл туралы Фелтреде табылған жазуда куәландырылған. Осылайша, бұл канал Алтинумның ағашпен қамтамасыз етілуі үшін стратегиялық маңызға ие болды. Силончелло каналының шығыс бөлігі Портеграндиге жеткенге дейін оңтүстікке бұрылып, Венеция лагунасындағы Палуде ди Конаға жеткен. Осылайша Алтинум Силе өзенінің лагуналық арнасымен байланысты болды. Бұл Адриатика теңізіне шығуға мүмкіндік берген кеме жүретін жол болды. Алтинум ақырында тасталып, оның тұрғындары Венеция лагунасының солтүстік бөлігіндегі аралдарға көшіп кетті. Торчелло осы аралдардың негізгі әкімшілік, діни және сауда орталығы болды. Бұл лагунаның солтүстік бөлігінің губернаторының резиденциясы болды. Оның епископтығы осы аймақтың барлық аумағын қамтыды. Торчелло және лагунаның солтүстік бөлігіндегі басқа аралдар кейіннен аймақтағы экологиялық ахуалдың нашарлауы мен безгек салдарынан, сондай-ақ көптеген отбасылар лагунаның сауда және саяси орталығы болған жаңадан пайда болған Венецияға көшіп кеткендіктен тасталды. Дантенің "Құдай комедиясының" "Үшінші сферасында" Куницца да Романо шахмат ойынында өлтірілген Риккардо да Каминоның тағдырын болжайды. Данте осы оқиғаны Силе мен Каньянның қосылған жеріне, Боттеньига өзені Тревизо қала қабырғасының қақпаларына жеткенде екіге бөлінетін салаларының біріне орналастырды.