Кіріспе

Ағылшын жануарлар құқығын қорғаушы Мюриэл Доудинг, баронесса Доудинг (; басқа некелі аты Уайтинг; 22 наурыз 1908 – 20 қараша 1993) – ағылшын гуманитар және жануарлар құқығын қорғаушы белсенді, антививисекция, вегетариандық және жануарлардың әл-ауқатын жақсарту үшін танымал. Екінші күйеуі Лорд Даудинг, 1-ші Барон Даудинг сияқты ол вегетариандық, вивисекцияға қарсы, спиритуалист және теософист болды. Ол «зиянызсыз» (cruelty-free) терминін енгізді және «зиянызсыз» қозғалысының негізін қалаушы болды. 1959 жылы Доудинг Beauty Without Cruelty (BWC) қайырымдылық қорына негіз салды. Оның алғашқы мектебі Лондонның Порчестер террасасындағы мырза Томас ерлер балаларына арналған мектебі болды, ол мектептегі жалғыз қыз еді. Оның ата-анасы ол 8 жасында ажырасып, кейін ажырасып, ол 15 жасында анасына қайтып, отбасылық достарымен бірге тұрды. Оның балалық шағы ерекше болды және анасының теософиялық және спиритуалистік көзқарастары оған үлкен әсер етті. Анасы вегетариандық, астролог және рухани емші ретінде үйлерінде апта сайын дұға ету арқылы емдеу шеңберін өткізді, Доудинг және оның қарындасы Кэтлин (Тотти) оған қатысты. Анасы сияқты, ол Тунбридж Уэллстегі Теософиялық қоғамның лекция хатшысы болды, жеке емдеу шеңберін құрды және Ақ бұркіт ложасы, спиритуалистік бірлестікке қатысты, оның негізін қалаушы Грейс Кукпен барлық жануарларға қатысты зорлық-зомбылыққа қарсы ортақ идеалдармен жақын болды. Доудинг 1935 жылы Джек Максвелл Уайтингке (Макс) үйленді. 1938 жылы олардың бір ұлы Дэвид Максвелл дүниеге келді, Доудинг осы кезде өмірден кетуге жақын болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Макс, резервтегі жұмыста болғандықтан, Корольдік әуе күштері ерікті резервіне (RAFVR) қосылды және 1944 жылдың 22 мамырында «жоғалып кеткен» деп жарияланды, бірақ оның Данияда қаза болғаны 1946 жылға дейін расталмады. Ол онымен кездесуге шақырды, олар кейіннен 1951 жылдың 25 қыркүйегінде Лондонның Какстон-холл қаласында үйленді. Олардың жануарларға этикалық қарым-қатынас жасауға деген ортақ қызығушылығы спиритизмге деген ортақ қызығушылықтарынан туындады. Оның Лордтар палатасындағы жануарларды адал сою туралы заң жобасын қолдаған әсерлі сөздері жануарлардың азаптарын жеңілдететін заңға әкелді. Лорд және леди Доудинг өте мақтан тұтқан 1964 жылғы «Жануарларды қорғау (анестезия)» заңы, анестезия қолданбастан жануардың тірі денесін кесу немесе жарақаттауды қылмыстық қылмыс деп жариялады. Доудинг оның негізін қалаушы Линд аф Хагебимен кездескеннен кейін Жануарларды қорғау және антививисекция қоғамының комитет мүшесі болды, ал 1957 жылы Ұлттық антививисекция қоғамы кеңесіне сайланды, кейіннен 1970 жылы күйеуі Лорд Даудинг қайтыс болғаннан кейін ұзақ жылдар бойы президенті болды. Бұл лауазымда ол демонстрацияларға жетекшілік етті, парламентке өтініштер жіберді және Ұлыбритания мен шетелдегі конференцияларда ұйымды өкілдік етіп, антививисекциялық қозғалысты көтеруге көмектесті. 1967 жылы Доудинг екі жетекші британдық антививисекциялық қоғамды – NAVS және вивисекцияны жою жөніндегі британдық одақты (BUAV) біріктіруге сәтті болмады, BUAV 1898 жылы олардан бөлініп шыққан.

Қиындықсыз сұлулық

BWC идеясы 1946 жылы пайда болды, ал Доудинг бірнеше жыл бұрын сатып алынған бет кремдерінің бірнеше маркасын ашты. Ол олардың әртүрлі деңгейде бүлінгенін байқады, бірақ бір құтысы толықтай жаңа болды. Сұлулық индустриясындағы бір досы оған осы кремнің құрамында жануар тегінен алынған ингредиенттер жоқ екенін хабарлады. 1955 жылы Антарктика кит аулау флотының хирургі доктор Гарри Лилли оған түктерге қатысты қатыгездік, түк беретін жануарларды аулау және Атлантикалық Канада жағалауындағы арпалы тұнбалардың балаларын жыл сайын қырғынмен өлтіру туралы айтты, бұл оған терең әсер қалдырды. 1963 жылы ол Кэтлин Лонгтың көмегімен Beauty Without Cruelty Cosmetics (BWC Ltd) компаниясын құрды, осылайша олардың қатыгездіксіз өнімдерінің толық ассортиментін сатуға мүмкіндік алды. Ол өзінің қатыгездіксіз косметикасын өндіріп, сондай-ақ жасанды түктер мен былғарыдан жасалған өнімдерін сатты.

Жануарлардың әл-ауқатын жақсартуға бағытталған басқа да мәселелер

1969 жылы Даудинг IAAPEA ұйымын құрды және өмірінің соңына дейін оның меценаты болып қалды. 1977 жылы Үндістанның Нью-Дели қаласында Жануарлардың әл-ауқаты жөніндегі үшінші ұлттық конференция ашылғанға дейін Рукмини Деви Арундале сол кездегі Үндістан премьер-министрі Шри Морарджи Десаймен Даудингтің кездесуін ұйымдастырды, ол эксперименттер үшін резус маймылдарын Үндістаннан экспорттауға тарихи тыйым салуға көмектесті. Десай мырза бұл тыйымды келесі күні конференцияда жариялады. 1979 жылы Даудинг Нью-Йоркте Американың халықаралық тері жәрмеңкесімен сәйкес келетін, БВК АҚШ бөлімшесінің басшысы доктор Этель Турстон ұйымдастырған теріге қарсы наразылық акциясына бір апта бойы қатысты. Бұл күш-жігер американдық теріге қарсы қозғалыстың басталуы ретінде есте қалады. Даудинг Веган қоғамы комитетінің мүшесі және Өмір бірлестігінің қамқоршысы болды. Ол сондай-ақ үйіндегі егеуқұйрықтар мен тышқандарды олармен сөйлесіп құтылғанын айтты. Даудингтің екінші күйеуі мен отбасының, әпкесі Кэтлин Альбиноның қолдауымен "Compassion" тоқсандық журналы жарық көрді, ол қозғалыстың қызметін және гуманитарлық саланың кең ауқымындағы туыс тақырыптар туралы мақалаларды жариялады. 1970 жылы Лорд Даудингтің қайтыс болғаннан кейін, оның ұлы Дэвид Уайтинг анасына көмектесу үшін инженерлік мамандығынан бас тартып, әлемнің көптеген елдеріне саяхаттап, өмірін қатерге тігіп, жануарларға жасалған зұлпымды әшкереледі және саудадағы жағдайды анықтады, соның салдарынан баспасөз оны "Жануар шпионы" деп атады.

Кейінгі өмірі

Доудинг барлық ақшасын қайырымдылыққа бергеннен кейін, көбінесе қаражатыз қалмады. Ол 1993 жылы қайтыс болды, ал күлі екінші күйеуімен бірге Вестминстер аббаттығындағы RAF шіркеуіне қойылды.

Мұра

Бриджид Брофи былай деп жазады: "Лейди Даудинг – қатыгездікке құмарлықпен жасалатын қылмыстарға нақты балама ұсынған адам. Ол баламалы косметика және киім-кешекпен қамтамасыз ететін ұйым құрды. Сонымен қатар, ол қасіретті эксперименттерді қаржыландыру үшін қор құрды, осылайша зұлымдықтарды жалғастыруға бағытталған жеке және мемлекеттік капиталдың көп мөлшеріне балама ұсынды."

Жарияланымдар

"Сұлулық, емес аждаха". Мюриелдің, Даудинг ханымның автобиографиясы. Невилл Спирман. (1980 ж.) ISBN 9780859780568
Мюриелдің, Даудинг ханымның психикалық өмірі: Автобиография. Теософиялық баспа үйі (1980) [Виктор Годдардтың сөз созды] ISBN 978 0835605649