Кіріспе
Американдық кинорежиссер және антрополог Барбара Майерхофф (16 ақпан 1935 – 7 қаңтар 1985) – американдық антрополог, кинорежиссер және Оңтүстік Калифорния университетінің Визуалды антропология орталығының негізін қалаушы. Антрополог ретіндегі мансабы бойында Барбара Майерхофф әлеуметтік-мәдени антропологияның қалыпты стандарттарына айналған маңызды әдістемелік бағыттарға үлес қосты. Осы әдістерге рефлексивтілік, повество айту және антропологтардың қоғамдық белсенділер, сарапшылар және сыншылар ретіндегі орны кіреді, олардың еңбектері академия шеңберінен асып түседі.
Barbara Myerhoff (February 16, 1935 – January 7, 1985) was an American anthropologist, filmmaker, and founder of the Center for Visual Anthropology at the University of Southern California. Throughout her career as an anthropologist, Barbara Myerhoff contributed to major methodological trends which have since become standards of social cultural anthropology. These methods include reflexivity, narrative story telling, and anthropologists' positioning as social activists, commentaries, and critics whose work extends beyond the academy.
Биография және рефлексивті антропологияның алғашқы дамуы
Барбара Майерхофф 1935 жылдың 16 ақпанында Огайо штатының Кливленд қаласында дүниеге келген. Оның анасының "әңгімеші әжесі" Софи Манн, Майерхоффтың балалық және жасөспірім шағындағы маңызды тұлға, оны өсіруге көмектесті. Майерхофф Софи Маннның оның өмірлік оқиғаларды ерте бағалауына тигізген әсерін айтады, себебі Манн оған егер жақыннан қараса, әр адамның қызықты тарихы бар екенін үйреткен. Софи Манн кейіннен Майерхоффтың антропологиялық идеологиясы мен әдісі – повесть/әңгімелеуге негізделгенін қалыптастырды, сондай-ақ оны Венециядағы Алия орталығындағы қарт адамдармен жұмыс істеуге дайындады. "Біздің күндерімізді санау" атты еңбегінің кейіпкерлерімен жұмыс істегенде Майерхофф олардың сөздеріне, қимылдарына және сезімдеріне ерекше назар аударды. Ол сондай-ақ олардың, әжесі сияқты, денелері күшінен айырылғанда әңгімелерді тығыз ұстап тұрғанын байқады. Майерхофф олардың әңгімелеуінің, әжесінің айтқанындай, өмірге деген сүйіспеншіліктерін, адамдармен байланыстарын көрсетіп, олардың қатысуы мен көрінуіне мүмкіндік беретін балама әлемді құратынын атап өтті. Майерхофф Софи Манннан әңгіме айтуды бағалаумен қатар, рефлексивті әдіс те бағалай бастады. "Біздің күндерімізді санау" және "Көзімдегі жарық" кітабына жазған кіріспесінде Майерхофф әр күні әжесімен бірге үйінің терезесіне отырып, көрші үйлерде тұратын адамдар туралы әңгімелер айтқанын айтады. Ол: "Біз қиялға беріліп, олардың әңгімелерін өз өмірімізге қатысты түсініктеме ретінде кезекпен кірдік" деді. Бір күні терезеге қырау түсіп, көріністің бұзылуы Майерхоффты мазалады. Әжесі алақанында тыйынды жылытып, терезеге басып, көруге арналған тесік жасап, оның қайғысын басып тынды. Дүниені тар шеңберден қарау Майерхоффты өмірдің бір бөлігін оқшаулаудың, оған назар аударудың және оны шеңберге салудың мәнін ойлауға итерді. Ол әжесімен сыртқы әлемді шеңберге салудың рефлексивтілікті түсінудің бастамасы болғанын айтты, себебі рефлексивтілік адамның әдеттегі қабылдаулары мен іс-әрекеттерінің шеңберлеріне назар аударуды қажет етеді. Майерхофф жасөспірім кезінде анасы мен әкесімен бірге Кливлендтен Лос-Анджелеске көшіп келді және әлеуметтік ғалым ретінде мансабын бастады. 1958 жылы Калифорния университетінен социология бойынша бакалавр, 1963 жылы Чикаго университетінен адам дамуы бойынша магистр дәрежесін алды. Содан кейін ол UCLA-ның антропология докторына оқуға түсті. UCLA-да Малиновскийдің шәкірті Хильда Купер Майерхоффтың сүйікті ұстазына айналды. Майерхофф пен Купер өмір бойы достас және хабарласып тұрды. 1960-1970 жылдары тәжірибе алған көптеген антропологтар сияқты, Майерхоффқа Виктор Тернер, Клод Леви-Стросс, Клиффорд Герц, Мэри Дуглас, Мирча Элиаде, Макс Глюкман, Арнольд Ван Геннеп, Алан Уоттс және К.Г. Юнг әсер етті. Олардың барлығы рәсімдердің, мифтердің және діни космологияның символикалық жүйелері туралы жазды. 1968 жылы Майерхофф антропология ғылымдарының кандидаты дәрежесін Хуйчолдың рәсімдік формасы туралы диссертациясын қорғап алды. Майерхофф 1965 жылы аспирант кезінде Солтүстік Мексиканың Хуйчол үндістерімен далалық жұмысын бастады. Ол және әріптесі Питер Фурст пейот аулауға шыққан алғашқы хуйчол емес адамдар болды, бұл қасиетті Вирикута жеріне жыл сайынғы паломничество, галлюциногенді кактус пейотты іздеу үшін. Майерхофф бұл рәсімді Хуйчол халқының бастапқы бірлік жағдайын қалпына келтіру деп түсіндірді; ол бұл ізденісті жалпыға бірдей деп қарады және Пейот аулауын көптеген "жәннәтке оралудың" бір мысалы деп түсінді. Оның айтуынша, "пейота аулау – жалпы адамзаттың бір ізденісінің орындалуының бір нұсқасы – барлық жаратылыстар мен барлық адамдардың толық бірлікке деген тілегі. Сондықтан оның мәні Хуйчол діні мен дүниетанымының ерекшелігінен асып түседі". Майерхофф пейот аулаудың символикалық мағынасын жалпыға бірдей қолдануды ұсынғанмен, зерттеудің өзі қасақана тар болды. Майерхофф ең алдымен "бұғы, жүгері және пейот символының және пейот аулау рәсімдерінің Хуйчол өміріне қалай мән бергенін" түсінуге тырысты. Ол Хуйчол халқы мен құдайлар немесе сырттан келгендер арасындағы делдал ретінде қызмет еткен діни көшбасшы Рамонмен жұмыс істеуді таңдағаны оны басқа Хуйчол халқымен салыстырмалы уақыт өткізуден аулақ қылғанын түсіндірді. Сондықтан ол пейот аулау және бұғы мен жүгері рәсімдері туралы есебі Хучиол мәдениеті, діни космологиясы немесе тіпті пейот рәсімі туралы нақты сөз емес, Рамонның түсіндіруіне оның түсіндіруі екенін атап өтті. Ол өзін түсіндірушінің түсіндірушісі ретінде көрсету арқылы субъективті дауысын және этикасын сақтап қалды. Сонымен қатар, ол өзінің басты мақсаты "жергілікті модельді" құжаттау және құрып бара жатқан халықтың рәсімдерін сақтау екенін мәлімдеді. Белсенді қатысушылық бақылау, үнемі тексеру және түзету арқылы ол Рамонның мағынасына мүмкіндігінше жақын болуға тырысты. Дегенмен, повесть стилі арқылы ол кітап бойында өзінің, Рамонның және оның әйелі Лупе арасындағы диалогты сақтап, оларды байқауға болатын кейіпкерлер ретінде көрсетті. 1974 жылы жарық көрген "Пейот аулау: Хуйчол үндістерінің қасиетті саяхаты" атты соңғы кітабы Ұлттық кітап сыйлығына ие болды.
Біздің күндерімізді санау; Өз уақытында: антропологиялық рефлексивтілік пен повесть әңгімелеудің үлесі
Майерхофф 1972 жылы Калифорния штатының Венеция қаласындағы Израиль Левин орталығында егде жастағы яһудилермен далалық жұмысты бастады, оны Ұлттық ғылым қоры USC-дегі Андрус геронтология орталығына берген бес жылдық грант қолдады. Жобаның антропологиялық құрамы болды, оған Майерхофф қатысты. Оның жобасы «қартаюды мансап ретінде, сабақтастықты сақтау және қартаюдағы жыныстық айырмашылықтар» тақырыбындағы алты жобаның бірі болды. Майерхофф осы тақырыптардың барлығын өзінің эсселері мен «Біздің күндерімізді санау» атты кітабында қарастырды. Майерхофф егде жастағылар өздерінің дауыстарын және көрінуін қамтамасыз ету үшін ғұрыптар жасағанын түсіндірді. Егде жастағылар туралы жазған «Өлімде кемелденген символ: Егде жастағы яһудидің өмірі мен өліміндегі үздіксіздік пен ғұрып» атты эссесінде ол орталықтың бір мүшесінің туған күнінде қайтыс болғанын сипаттады. Яков, орталықтың ең сүйікті мүшелерінің бірі, жыл сайынғы көпшілікке арналған туған күнін тойлауға дайындалды. Той өте жақсы ұйымдастырылды, Яков, жазушы, өмір мен қартаюдың мәнін тапқаны туралы баяндама жасады. Алдыңғы жылы Яков өзінің қайтыс болғаннан кейін бес жыл өткен соң да туған күнін тойлауды қалаған. Ол сөйлеп болған соң, дүние салды. Майерхофф Яков өзінің өлімін алдын ала жоспарлағандықтан, қоғам оның өлімін тойда түсінуге мүмкіндік алғанын түсіндірді. Яковтың өліміне таң қалғандар оның туған күнін тойлау ғұрпын күшейтті. Ақсақалдар Яковтың туған күнін тойлауды жалғастырды және оның достарының арасында оның кемелді өлімінің сиқырлы тәжірибесін еске алды. Яковтың тарихын жазу арқылы Майерхофф оның өмірін және көзқарасын жалғастыруға қатысты. 1976 жылы Майерхофф USC-де толық профессор және антропология кафедрасының төрағасы болды; ол 1980 жылға дейін кафедраны басқарды. Кейін ол визуалды антропология бойынша алғашқы магистратура бағдарламасын бастау үшін кафедралық қолдауды пайдаланды. Бұл бағдарламада ол USC кино мектебімен бірлесіп жұмыс істеді және антропологиялық теориямен қатар кино өндірісі бойынша курстар ұсынды. Ол сонымен қатар белгілі этнографиялық кинорежиссер Тимоти Ашты USC-де оқыту үшін шақырды. Майерхоффтың келесі және соңғы жобасы 1982 жылы Калифорниядағы Фэрфакстағы еврей қауымын зерттеу және түсірумен басталды. Бастапқыда ол Ресей еврей қауымына және осы аймақта тұратын еврейлердің түрлі топтарына қарағанда, осы яһудилердің діни салттарды қабылдау тәсілдеріне назар аударуға ниеттенген. Алайда 1984 жылы Майерхоффқа қатерлі ісік диагнозы қойылып, жоба бағыты өзгертілді. Майерхофф және оның серіктесі Линн Литтман тек еврейлердің әртүрлілігіне ғана назар аудармай, камераны өзінің сауығу жолын іздеуіне бұрды. Ол өзінің ауруына байланысты жұмысынан пайдаланып, өзінің өмірімен тікелей сөйлесуге тура келгенін түсіндірді. «Өз уақытында» атты фильмді аяқтамас бұрын, Майерхофф 1985 жылы 7 қаңтарда 49 жасында өкпе қатерінен Лос-Анджелесте дүние салды.