Кіріспе
Британдық әлеуметтану профессоры Эйлин Вартан Баркер (21 сәуірде 1938 жылы Ұлыбританияның Эдинбург қаласында туған) – әлеуметтану профессоры, Лондон экономика мектебінің (LSE) құрметті профессоры және осы мекеменің Адам құқықтарын зерттеу орталығының консультанты. Ол діни қозғалыстарға назар аударатын «INFORM» ақпараттық желісінің төрағасы және негізін қалаушы, сондай-ақ культтар мен жаңа діни қозғалыстар туралы зерттемелердің авторы.
Eileen Vartan Barker (born 21 April 1938, in Edinburgh, UK) is a professor in sociology, an emeritus member of the London School of Economics (LSE), and a consultant to that institution's Centre for the Study of Human Rights. She is the chairperson and founder of the Information Network Focus on Religious Movements (INFORM) and has written studies about cults and new religious movements.
Академиялық мансап
Баркер 1970 жылдан бері ЛСЕ-нің әлеуметтану кафедрасымен байланыста, онда ол PhD дәрежесін алған. 1988 жылы ол армян диаспорасындағы мәдени ерекшелікті сақтау туралы зерттеу жүргізді. Баркер дін тану саласындағы академиялық зерттеулерде көптеген жетекші лауазымдарды иеленді. Ол 1985 жылдан 1990 жылға дейін Британдық социологиялық қауымдастықтың Дін социологиясы зерттеу тобының төрағасы, 1991 жылдан 1993 жылға дейін Діннің ғылыми зерттеулер қоғамының президенті (бұл лауазымды алғаш рет американдық емес адам атқарды) және 2001 жылдан 2002 жылға дейін Дін социологиясы қауымдастығының президенті болды. 2000 жылы Баркер Британ империясы орденінің офицері (OBE) атағымен марапатталды, ал Американың діни академиясы оған дін туралы халықтың түсінігіне қосқан үлесі үшін Мартин Э. Марти сыйлығын табыс етті. Баркер "Cultic Studies Review" журналының редакциялық кеңесінің мүшесі болды, бұл журналғы рецензияланған ғылыми еңбектермен қатар культтар және жаңа діни қозғалыстар туралы жаңалықтарды ұсынатын академиялық басылым болды. Кейін Баркер 2010 жылы "Cultic Studies Review" журналының орнын бастан аяқ ауыстырған "International Journal of Cultic Studies" журналының редакциялық кеңесіне кірді.
Муньидің жасалуы
1984 жылы жарық көрген "Муньнің жасалуы: таңдау немесе ми жуу?" кітабы Ұлыбритания мен АҚШ-тағы Біріктіру шіркеуінің мүшелерін (бейресми түрде "Муньилер" деп аталады) шамамен жеті жыл бойы зерттеу нәтижесінде жазылған. Джордж Мейсон университетінің дін экономикасы саласындағы маманы Лоренс Ианнаконе "Муньнің жасалуы" кітабын жаңа діни қозғалыстарға өту процесін зерттеген "ең толық және ықпалды зерттеулердің бірі" деп атады.
Басқалардың пікірлері
Миды жуу жақтаушылары Маргарет Сингер мен Янжа Лалич Баркердің Біріктіру шіркеуінің мүшелерінің дінге өту процесін зерттеудегі миды жуу гипотезасын қабылдамауын сынады. 1995 жылы жарық көрген Cults in Our Midst кітабында Сингер мен Лалич Баркерді Біріктіру шіркеуіне қатысты «апологтық көзқарас» танытқаны үшін «шіркеуді қолдайтын аполог» деп атады және ол шіркеуден кітап пен он сегіз конференцияға кеткен шығындар үшін төлем алғанын көрсетті. Баркер бұны өз университеті мен мемлекеттік гранттар кеңесі бекіткенін, сондай-ақ салық төлеушілердің ақшасын үнемдегенін айтып қорғады. Баркер 1995 жылғы мақаласында қаржылық мәселелерге жауап беріп, «миды жуу және сананы бақылау туралы тезисті дамытуға антисекталық қозғалыстың екінші деңгейдегі құрылымдарында үлкен қаржы сомалары жұмсалып жатқаны көпке белгісіз», – деді. Сондай-ақ, «депрограммистер» мен «шығу кеңесшілері» өз қызметтері үшін ондаған мың доллар талап ететінін және Сингер сияқты «сарапшы куәлер» сот ісінде миды жуу туралы куәліктері үшін үлкен гонорар алғанын атап өтті. Баркердің INFORM ұйымын 1997 жылы бұрынғы консервативті Ішкі істер министрі және секталарға қарсы күрескер Том Саквилл басқаратын Отбасылық әрекеттер туралы ақпараттық ресурсы сынады, ол INFORM-ның Ішкі істер министрлігінен қаржыландыруын тоқтатты. 1999 жылы INFORM қаржы жетіспеуінен жабылуға жақын екені хабарланды. 2000 жылы Ішкі істер министрлігінің қаржыландыруы қайта жаңартылды, бұл Саквиллді INFORM үкіметке дұрыс емес кеңес бере алатыны туралы ескертуге итерді, ол «Мен INFORM-ның грантын тоқтаттым және оның қайта оралуы абсурд деп ойлаймын» деп қосты. Уилсон Баркердің әлеуметтік ғылымдардағы зерттеулері, әсіресе Біріктіру шіркеуі бойынша жұмысы, миды жуу концепциясының, көп жылдар бойы бұқаралық ақпарат құралдарында танымал болғанымен, діни түрлену процесінде не болып жатқанын немесе жаңа діни қозғалыстардың көптеген мүшелері неліктен қысқа мерзімнен кейін осы қозғалыстарды тастап кететінін түсіндіре алмайтынын көрсетті.
Саяси мансап
Баркер, Либералды демократтар партиясының мүшесі, 2002 жылдың мамыр айында Квинс Парк сайлау округінен, ал 2006 жылдың мамыр айында Кенттон сайлау округінен сәтті сайланбаған үміткер болды.