Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үстел үстіндегі шеберлік ойыны
Tabletop dexterity game
Үстел үстіндегі шағын дойбы ойыны – бұл шар немесе айналмалы ойыншық арқылы үстелге қойылған кішкентай тақтадағы дойбыларды құлатуға арналған ойын. Мұндай ойын көбінесе ағаштан жасалады. Үстелдік дойбылар көбінесе үлкен дойбылардың кішірейтілген нұсқасы болып келеді (мысалы, жолақтардың, дойбылардың, шарлардың өлшемі бойынша) және мини-гольф сияқты, олардың кейбіреулері балаларға арналған нұсқа деп есептеледі. Ойынның әртүрлі аймақтық түрлері бар, соның ішінде Англиядағы "Тіккендер арасындағы ібіліс" және Австриядағы "Тишкегель".
Table skittles is a game in which a ball or spinning top is used to knock over skittles on a small board, usually placed on a table. Table skittles are almost always made of wood. Table skittles are often a small scale imitation of normal skittles (e. g. in terms of the size of lanes, skittles, balls), and like minigolf, some are considered a children's version of it. There are different regional versions of the game, including "Devil Among the Tailors" in England and Tischkegel in Austria.
Жын-шайтанның киім тігушілердің арасында
Devil Among the Tailors – 18-шы ғасырдан бастап келе жатқан ағылшынның дәстүрлі паб ойыны. Бұл қарапайым үстелдік дойбы ойыны, оның құрамында кішкентай допша арқанға бекітіліп, дарғасы сияқты тіреуге ілінген. Допша соққанда шеңбермен немесе алға-артқа қозғалады. Ойыншының ұпайы әрбір тамашада құлатылған дойбылардың санына байланысты. Кейбір ойындарда құлаған дойбылар қолмен бастапқы орнына қойылады, ал басқаларында дойбылар арқанмен бекітіліп, оларды орнына қайтаратын механизм арқылы көтеріледі.
Devil Among the Tailors is a traditional English pub game dating from the 18th century. A simple table skittles game, it has a string with a small skittle ball attached to a gallows like post. When the ball is struck it swings in a circle or back and forth. A player's score is based on the skittles knocked over in each turn. In some games, the fallen skittles are returned to their original position by hand; in others, the skittles are attached to strings and returned to their positions by a mechanism that pulls them.
Капталдар
Англияның орталық аймақтарында, атап айтқанда Нортгемптоншир, Бедфордшир, Бакингемшир, Лестершир және Шығыс Уорвикширде тоғыз скиттл бас киімшесі бар үстелге орналастырылады, содан аталған ойын "hood skittles" деп танылады. Hood skittles үстелі былғарымен қапталған, бүйірлері мен артқы жағы былғарыдан жасалған, ал арт жағынан шамамен бір метр биіктікте созылатын былғары немесе тордан жасалған иілген бас киімшесі бар. Скиттлдер ромб пішіндес орналасқан аймақтың артында төменгі бет немесе ойық орналасқан. Үстелдің ойын беті шамамен 1 метр биіктікте тұрады, ал ойыншы Лестер немесе Рагби маңындағы пабта ойнағанда үстелдің алдынан 3 метр, Нортгемптоншир немесе Бакингемширде ойнағанда 3,3 метр қашықтықта тұрады. Ойыншы дөңгелек емес, сопақ пішіндес "ірімшіктерді" лақтырады, бұл ірімшіктер боулингте қолданылатын доптарға ұқсас. Скиттлдердің биіктігі шамамен 15 см, төменгі бөлігі дөңгелек, бірақ жоғары қарай кеңейіп, содан кейін сәл тартылып, ұшына қарай келеді, бұл оларды жоғарыдан ауыр қылады. Дәстүр бойынша скиттлдер мен ірімшіктер ағылшын шағаннан жасалады. Ірімшіктердің диаметрі шамамен 10 см, биіктігі 4 см, немесе 1,5 дюймді құрайды. Ойыншының кезені үш лақтырудан тұрады, скиттлдер ромб пішіндес орналастырылады. Егер барлық тоғыз скиттл бір лақтыруда немесе алғашқы екі лақтырудың бірінде құлатылса, олар қайта орнатылады және ойыншы қалған ірімшіктерін оларды құлатуды жалғастыру үшін пайдаланады. Әр құлатылған скиттл үшін бір ұпай беріледі. Егер ойыншы алғашқы екі лақтыруда барлық тоғыз скиттлді құлатып алса, үшінші лақтыру үшін скиттлдер қайтадан орнатылады, бұл бір кезенде 27 ұпай алуға мүмкіндік береді. Ойыншыларға жұмсақ бүйір қабырғалардан ірімшікті секірітіп лақтыруға рұқсат етіледі, ал кейбір жерлерде артқы қабырғадан секірітіп лақтыруға да рұқсат етіледі. Көптеген нұсқаларда құлатылған скиттлдер олар жатқан жерде қалдырылады, ал ойыншы қалған ірімшіктерін лақтыруды жалғастырады, бірақ Лестершир мен Ратлендтің кейбір аймақтарында ойыншылар әр жаңа лақтыру алдында құлатылған скиттлдерді алып тастайды. Ойыншы үш ірімшікті де лақтырып болғаннан кейін оның жалпы есебі жазылады және келесі ойыншыға барлық скиттлдер жаңадан орнатылады. Үстелдің айналасындағы бір немесе екі қарсыластың мүшелері үстелді басқару үшін (яғни, үш лақтырудан кейін скиттлдерді тіктеп тұрғызу немесе құлатылған скиттлдерді алып тастау) тұратын аймақ "woodyard" деп аталады.
In the English Midlands, specifically Northamptonshire, Bedfordshire, Buckinghamshire, Leicestershire and east Warwickshire, nine skittles are placed on a hooded table, hence the name "hood skittles". The hood skittles table is leather bound, and has leather to the sides and the back, with a curved hood of leather or netting stretched up from the rear like a pram, approximately a metre over the of the table. Behind the area where the skittles are laid out in a diamond is a lower surface or trough. The table playing surface stands about 1 metre high and the thrower about 3 metres from the front of the table when in a pub around Leicester or Rugby, or about 3.3 metres when playing in Northamptonshire or Buckinghamshire. The player throws oblate "cheeses" rather than spherical balls, similar to those used in the game of bowls. The skittles are about 15 cm high, circular at the bottom but widening higher up then tapering to a shallow point, which leaves them slightly top heavy. Traditionally the skittles and the cheeses are made of English boxwood. The cheeses measure about 10 cm across, and 4 cm high, one and a half inches high. A player's turn consists of three throws, with the skittles set up in a diamond pattern. If all nine are toppled, either in a single throw or as a combination of the first two throws, they are reset and the player uses their remaining cheeses to continue knocking them down. One point is scored for each skittle toppled. If the player topples all nine on each of the first two throws, the skittles are reset again for the third throw, allowing a potential maximum score of 27 points on a single turn. It is permitted for the players to bounce the cheese off the cushioned side walls and in some places bouncing the cheese off the rear wall is also permitted. In most versions, the toppled skittles are left where they lie while the player continues to throw the rest of their cheeses, though in some areas in Leicestershire and Rutland players remove dead skittles before each new throw. Once the player has thrown all three cheeses his total is noted and the skittles are all set up afresh for the next player. The area around the table where one or two members of the opposition stand in order to manage the table (i. e., standing up skittles once three throws have been made or removing dead skittles) is known as the woodyard.
Тироль және Меранодағы үстелге арналған шұжықтар
Бұл спорт әсіресе Баварияда (Меринг), Тирольде (Тирольдік үстел шкиттлі), Оңтүстік Тирольде (Мерано үстел шкиттлі) және Жоғарғы Австрияда, сондай-ақ Баден-Вюртембергте (Волфах) кеңінен танымал.
This sport is particularly well known in Bavaria (Mering), Tyrol (Tyrolean table skittles), South Tyrol (Merano table skittles) and Upper Austria, but also in Baden Württemberg (Wolfach).
Құрылыс
Үстелдің соқпағы көлбеу, шеңберленген ойын алаңынан тұрады, яғни үстел тақтасы. Ол әдетте белден жоғары биіктіктегі үстелге қойылады. Ойынның мақсаты – тоғыз ағаш тіреуішті мүмкіндігінше көптеп құлату. Тақтаның өлшемдері 82 см x 41 см. Шеңбердің ені 3 см. Нақты ойын алаңы 67 × 35 см. Ойыншыдан қарайтын болсақ, жолақ төменге қарай шамамен 1°-қа, ал солдан оңға қарай 4°-қа көлбеу. Яғни, айналатын қозғалтқыш әдетте жоғары оң жаққа қарай жартылай шеңбермен қозғалады. Тіреуіштер бір-бірінен шамамен 6 см қашықтықта орналасқан. Тіреуіштердің орналасуы тақтаның қабырғаларына 45° бұрышпен төртбұрыш құрайды, оның қабырғасының ұзындығы 12 см. Бұл көрсеткіштер аймаққа қарай өзгеруі мүмкін. Жол көбінесе шырша немесе басқа қатты ағаштан жасалады. Көрнекі әдемі бет алу үшін, мысалы, қағазбен жабуға болады. Оның үстіне шыны тақта орнатылады. Айналуды бастау үшін қозғалтқыштың орнын көрсететін белгілі бір аймақ бар. Егер сіз осы аймақтан тыс жерден бастасаңыз, айналу дұрыс емес деп есептеледі. Екінші жағында құлаған тіреуіштерді орналастыру үшін 9 нүктемен белгіленген тіреуіштер орналасқан. Ал соңғы жағында құлаған тіреуіштердің түсуіне арналған ойыс бар (бірақ олар көбінесе ойын алаңында қалады).
The table skittles alley consists of a sloping, framed playing surface, the table skittles board. This is usually placed on a waist high table. The game is played with a wooden spinning top, which is used to try to knock down as many of the nine wooden pins as possible. The dimensions of the board are 82 cm x 41 cm. The frame is 3 cm wide. The actual playing area is 67 × 35 cm. Seen from the player in the direction of the bowling, the lane is inclined about 1° downwards, from left to right the lane is inclined about 4°. That is, the spinning top usually moves in semi circular sweeps toward the higher right hand side. The skittles are about 6 cm apart from one another. The skittle layout forms a square, at 45° to the sides of the board, with a side length of 12 cm. These values differ regionally. The track is often made of larch or other hardwood. In order to achieve a visually appealing surface, it may be covered with paper, for example. A glass plate is mounted on top. There is a zone marking the position of the top when starting it spinning. If you start outside this zone, the spin is invalid. At the other end are the skittles, whose position is marked by 9 dots for setting up. At the far end is a depression where the fallen skittles land (although they often remain on the playing surface).
Жоғарғы және төменгі жақтары
Айналмалы ойыншық ағаштан жасалған, әдетте биіктігі 6 см, ал дөңгелек бөлігінің ең кең жері 4 см болады. Оның ауырлық орталығын төмен ұстау үшін қорғасынмен салмақтандырылған. Жақсырақ айналу қасиеттерін алу үшін, ойыншық әр жағынан 4 шегемен көлденең нығайтылады. Ойыншықтың ені конустардың арақашықтығынан (шамамен 6 см) аспауы керек. Скиттлдің биіктігі шамамен 6 см, ал ең кең жері 2,3 см шамасында болады.
The spinning top is made of wood and is usually 6 cm high and 4 cm wide at the bottom of the bulge. The top is weighted with lead to keep the centre of gravity low. In order to achieve better top properties, it is also reinforced horizontally with 4 nails on each side. The top should not be wider than the spacing of the cones (about 6 cm). A skittle is also about 6 cm high and about 2.3 cm wide at the widest point.
Жоғарғы Австрияның үстел пісіруі
Жоғарғы Австрияның оңтүстік аймағында үстелге арналған дойбыны Драульн деп атайды. Бұл сөз айналу, бұрылу (Драул) деген диалект сөзінен туындаған. Бұрын бұл ойынды Пумвоилфальн деп атаған. Драульн – дағды мен сәттіліктің жиі маңызды болатын көңілді ойын. Жоғарғы жағының айналуына қарай, "қисайған айналу" (Bogenschub) және классикалық "түзу айналу" (Geradenschub) деп ажыратады.
In the region of southern Upper Austria table skittles is called Drauln. The word is derived from the dialect word for circling, turning (Draul). The game used to be called Pumwoilfaln. Drauln is an entertaining game in which skill and luck often play a part. Depending on how the top is spun, a distinction is made between a 'curved spin' (Bogenschub) and a classic 'straight spin' (Geradenschub).
Нәрселеу
Нысандар толық өлшемді скиттлдердегідей есептеледі. Ең алдыңғы шынақ ұпай санын екі есеге арттырады. Егер үш шынақ қатарынан түсірілсе, ол тоғыз ұпайға бағаланады. Егер барлық скиттлдер түсірілсе, ол "сеу" (Sau) деп аталады және 36 ұпай береді. Егер тек ішкі шынақ ғана қалса, ол "кіші гүл шоғы" (Kranzl) деп аталады және 24 ұпай береді.
Scoring is the same as in full size skittles. The foremost pin doubles the number of points. If three are hit in a row, they count as nine. If all the skittles fall, it is a 'sow' (Sau) and scores 36 points. If only the innermost one remains, it is a 'little wreath' (Kranzl) and scores 24 points.
Нұсқалар
Шензельн: Әр ойыншы үш айналыс жасайды, ұпайлар қосылады. Abräumen ("тазалау"): Үш айналыс, айналыстар арасында қайта орналастырусыз. Егер ең көп ұпай жинаған ойыншылардың саны тең болса, плей-офф өткізіледі. Келесі раунд жаңа ставкаларымен басталады және барлық ойыншылар (тек жеңімпаздар емес) қайтадан қатыса алады. Жеңімпаз анықталғанға дейін бұл жалғаса береді.
Schanzeln: Three spins per player, points are added. Abräumen ("sweeping off"): Three spins, with no repositioning between spins. If there is a tie for most, there is a playoff. The next round begins with fresh stakes and all players (not just those who came first) can play again. This goes on until there is a winner.
Турнирлер
Турнирлер тұрақты түрде өткізіледі және келесідей жүреді: 5 айналым ойналатын (ақшамен немесе ақшасыз) стенд бар. Ұпайлар қосылады. Әр жаңа ойын бастамас бұрын үш сынақ айналымына рұқсат етіледі. Егер ойыншыға сынақ айналымы ұнаса, ол оны бірінші ойын ретінде есептеп, қалғандарын өткізіп жіберуге болады. Үш үздік стендтің ұпайлары қосылады. Жеңімпаз – үш үздік стенд бойынша ең көп ұпай жинаған ойыншы. Арнайы мүмкіндік – жазу (owischreibe). Егер сіз стенд ойнап тұрып, өте жақсы айналым жасасаңыз, ағымдағы стендтен бас тартып, осы айналыммен жаңа стендті бастауға болады.
Tournaments are held regularly and runs as follows: there is a Stand in which 5 spins may be played (with or without money). The points are added up. Three trial spins are allowed before each new game. If the player likes the trial spin, he can count this as the first game and waive the rest. The three best Stands are added up. The winner is one with the most points over three best Stands. A special feature is the writing down (owischreibe). If you are playing a Stand and have made a particularly good spin, you can abandon the current Stand and start the new Stand with this spin.
Көшескін тазалау
Кейбір ойыншылар жақсырақ ұстау үшін күл немесе борды қолданады, мысалы, саусақтары ылғал болғанда, нәтижесінде трасса жиі ластанады. Трассаны әдетте шнапспен (Обстлер) тазалайды. Терезе тазалағышпен де тазалауға болады, бірақ бұл жағдайда аллея кейде тым жылғыр немесе сырғақ болып қалуы мүмкін. Содан кейін трассаны әдетте ас үй сүлгісімен сүртіп тазалайды.
Since some players spin using ashes or chalk to achieve a better grip, for example with wet fingers, the track repeatedly gets dirty. It track is usually cleaned with schnaps (Obstler). You can also use window cleaner, with the disadvantage that the alley sometimes becomes too slick or slippery. The track is then usually cleaned with kitchen roll.
Garmisch үстелге арналған шұжықтар
Гармиш-Партенкирхен (жергіліктіде Верденфельзер жері деп аталады) аймағындағы ерекшелік Стоссбюдден (немесе Стоссбюдден) деп белгілі. Ойыншы, бильярд палокасын қолданып, допты соғып, миниатюралық боулинг алаңындағы тоғыз шыныдан мүмкіндігінше көбін құлатуға тырысады. Осындай алғашқы үстелдің 1940 жылдар шамасында Швейцариядағы кофеханада жасалғаны болжамдалады. Онда тіпті қолмен қайта орнату жүйесі де қарастырылған.
A regional variation in the area around Garmisch Partenkirchen (known locally as Werdenfelser Land) is what is known here as Stoßbuddeln (or Stossbuddeln). Using a cue stick the player hits a ball in order to hit as many of the nine pins on a miniature bowling alley as possible. The first table of this kind was probably the one made around 1940 in a coffee house in Switzerland. This even has a manual resetting facility.