Кіріспе

Американдық саясаткер және бизнесмен Стивен Патрик Лаффи /l//æ//f//iː/ (1962 жылы туған) – 2003-2007 жылдар аралығында Род-Айленд штатының Кранстон қаласының мэрі болған американдық саясаткер және бизнесмен. Бұрынғы Республикалық партия мүшесі (қазірде партиялық емес), Лаффи 2006 жылы Род-Айлендтен АҚШ Сенатына, ал 2014 жылы Колорадо штатының 4-ші сайлау округінен Өкілдер палатасына үміткерліктен бас тартыды. Morgan Keegan & Company компаниясының бұрынғы бас директоры Лаффи 2012 жылы «Fixing America» деректі фильмін түсірді. 2023 жылдың ақпан айында Лаффи 2024 жылғы АҚШ президенттік сайлауына Республикалық партиядан түсу ниетін білдірді. Оның әкесі Армбраст Chain Company компаниясында құрал жасаушы және кәсіподақ төрағасы болып жұмыс істесе, анасы түнгі ауысымда медбике болып жұмыс істеген. Лаффи Кранстон орта мектебінің шығыс бөлімінде оқыды, онда ол «өз пікірін айтуға дайын және белсенді студент» деп сипатталды. Ол баскетбол командасының қатардағы капитаны және студенттік кеңестің президенті болды.

Білім

Лаффи отбасында колледжге түскен алғашқы адам ретінде танылады. Ол Мэн штатының Брансуик қаласындағы Боудоин колледжіне түсуге өзінің орта мектептегі тарих пәнінің мұғалімінің кеңесімен шешім қабылдады және толық стипендиямен қабылданды. 1980-1984 жылдары Боудоин колледжінде оқып, экономика мамандығын таңдады. Боудоинде оқып жүргенде Лаффи саясатқа қатыса бастады. Ол мектептің консервативті газеті "Боудоин Патриот" құрылысына бірлесіп қатысты және студенттік үкімет президенті болып сайланды. Сонымен қатар, ол WBOR радиосындағы "The Joe Show" бағдарламасын бөлмедесі Том Марселлмен бірге жүргізді. 1984 жылы Боудоин колледжін үздік дипломмен бітіргеннен кейін Лаффи Гарвард бизнес мектебіне түсті. Ол Боудоиндегі Джордж және Мэри Нокс стипендиясы арқылы Гарвардқа толық қаржыландыру алды. 1986 жылы Гарвардта MBA дәрежесін алды.

Іскерлік мансап

Лаффи 40 жасқа келгенде қаржы фирмасының президенті болуды көздеген. 1992 жылдың маусым айында ол Теннесси штатында орналасқан, 500 миллион долларлық кірісі және 2000-нан астам қызметкері бар «Морган Киган және Компания» брокерлік фирмасында жұмысқа орналасты. Ол компания ішінде зерттеу директоры, акциялық сауда басшысы, институционалдық сату басшысы және екі венчурлық капитал қорының төрағасы сияқты әртүрлі лауазымдарда қызмет етті. 2000 жылы ол 38 жасында президент және бас операциялық директор болып тағайындалды. Компанияда ол барлығы 9 жыл жұмыс істеді. Сонымен қатар, ол бірнеше инвестициялық комитеттердің төрағасы болды және фирманың жеке капиталға жасаған инвестицияларын және олардың талдау бөлімін тікелей бақылады. Оның орнына Даг Эдвардс келді; Эдвардстың үстіне, Киган Лаффидің міндеттерін жүктеу үшін тағы үш басшыны жұмысқа алды.

Саяси мансап және сайлау науқаны

Киганнан кеткен соң Лаффи 2001 жылдың жазында Вермонт штатына барды. Ол онда Адирондак тауларындағы христиандық конференция орталығы – «Кэмп оф Вудс» лагеріндегі шараға қатысты. Ол Гарвард бизнес мектебінің бірнеше сыныптастарымен бірге демалысқа барған еді және сол кезде саясатқа қадам басуға «шақырылғанын» сезінгенін айтты. Лаффи былай деді: «2003 жылы қызметке кірген кезде Кранстон қаласының облигациялық рейтингісі АҚШ-тағы ең төменгі деңгейде болды, ал қалалық зейнетақы қорында 9 миллион доллар актив және 250 миллион доллар міндеттеме болды». Лаффи мэр болып қызмет еткен кезінде көптеген мемлекеттік қызметкерлердің сынына ілікті. Оның қарсыластарының басым бөлігі – қалалық жұмысшыларды, оның ішінде қалалық өткел күзетшілерін білдіретін кәсіподақтар еді. Ол қаланың жылына 800 000 доллар үнемдеуі үшін 39 өткел күзетшісінің лауазымын жекешелендірді. Сонымен қатар, ол өрт сөндірушілер кәсіподағы мен мектеп кәсіподағының қарсылығына тап болды. Лаффи бұл қарсылықты кәсіподақтармен күресуіне және мектеп шығындарындағы артықшылықтарды қысқаруына байланыстырады. 2006 жылы Лаффи Кранстонды сол жылы мүлік салығын төмендеткен Род-Айленд штатындағы жалғыз қала ретінде таныстырды. Лаффи 2005 жылы Род-Айленд штатындағы WPRO радиосында жеке радиошоуының жүргізушісі болды. «Стив Лаффи Шоуы» танымалдылыққа ие болу үшін тегін эфир уақытын пайдаланғаны үшін сынға ұшырады. Сайлау комиссиясы бірауыздан тегін эфир уақыты мен танымалдылықтың мемлекеттік заңды бұза отырып, 1000 доллардан астам саяси үлеске тең екенін шешті. Шоу жұма күндері эфирге шықты және Лаффиге шоуды жүргізу үшін ешқандай төлем жасалмады. Алайда, Сайлау комиссиясы оған шоуды тоқтатуға бұйрық берді. Содан кейін Лаффи Комиссияға өзінің Бірінші поправка құқығын бұзғаны және оған басқа саясаткерлерге қарағанда әртүрлі қарағаны үшін сотқа шағымданып, талап қойды. Бірінші апелляциялық сот Комиссияға өз шешімін қайта қарауға және бұл мәселе бойынша Род-Айленд Жоғарғы сотымен кеңесуге уақыт берді. Шешімнен кейін Комиссия Лаффиге эфирге қайта оралуға рұқсат берді.

2006 жылғы АҚШ Сенатының сайлау науқаны

2005 жылдың 8 қыркүйегінде Лаффи АҚШ Сенатына үміткер болып қатысатынын жариялады. Ол қазіргі республикалық Линкольн Чафимен бақ сынасты. Лаффи Чафиге популистік/консервативтік балама ретінде ұсынылды, абортқа қарсы болды, сондай-ақ Орталық Америка еркін сауда келісімін және Самуэль Алитоның Жоғарғы Сотқа тағайындалуын қолдады. Лаффидің сайлауалды науқанының басты мәселелері – оның айтуынша, «қаржыны ысырап етуді» жою, салық кодексін қарапайымдастыру және рецепт бойынша берілетін дәрі-дәрмектердің бағасын төмендету болды. Алғашқы сайлау кезінде Чафи және Ұлттық республикалық сенаторлық комитеті Лаффиді Мексика мен Гватемаладан келген консулдық куәліктерді қабылдауға шақырғаны үшін сынады. Чафидің штабы таратып жіберген хаттарда бұл куәліктер «жасалма иммиграциялық куәліктер» деп аталып, оларды қабылдау қауіпсіздікке қатерлі екені айтылды. Бірақ, басқалар бұл куәліктер полиция мен иммигранттарға көмектеседі деп мәлімдеді. Ұлттық республикалық саяси элита Лаффиге қарсы болды, өйткені ол либералды Род-Айленд штаты үшін тым консервативті саналды. NRSC Лаффиге қарсы телеарналарда жарнама үшін 1 миллион доллар жұмсады. Лаффи 2006 жылдың 12 қыркүйегінде өткен алғашқы сайлауда Чафиден жеңілді. Республикалық партияның алғашқы сайлауы Род-Айленд тарихындағы ең көп дауыс жинаған сайлау болды. Алғашқы сайлауда жеңіліске ұшырағанына қарамастан, Лаффи барлығы 29 500 дауыс алды, бұл 1994 жылы Джон Чафи алған 27 906 дауыстан және 2002 жылы Карсьери мен Джеймс Беннеттің біріктірілген республикалық губернаторлық сайлауынан көп. Ұлттық республикалық сенаторлық науқан комитетінің алғашқы сайлау кезіндегі әрекеттері бұрын-соңды болмаған деп бағаланды, өйткені олар сайланған республикалыққа шабуыл жасады. Чафи ақырында демократтық штаттық бас прокурор Шелдон Уайтхаустан жалпы сайлауда 8 дауыс айырмасымен (54% - 46%) жеңілді. Чафи штаты бойынша жоғары деңгейде қолдауға ие болғанына қарамастан, Уайтхаус Чафи өзінің партиясының консервативті көшбасшыларын қолдайтынын атап өтті. Жеңіліске ұшырағаннан кейін Чафи республикалық партияда қалатынына көзі жетпейтінін және бұл жеңіліс Конгресстегі билікті демократтарға қайтаруға көмектескенін айтты.

2010 жылғы губернаторлық науқаны

Лаффи 2010 жылы губернаторлыққа мүмкін үміткер деп есептелді. Род-Айленд штатының екі мерзімдік шектемесіне байланысты қолданыстағы республикашыл Дональд Карсьери үшінші мерзімге сайлана алмайтындықтан, ол үміткер болуы мүмкін деген қауесет тарады. Кейін ол сайлауға қатыспайтынын хабарлады. 2014 жылы Колорадо губернаторы лауазымына түсуге ниеттенгенін мәлімдеді, бірақ бұрынғы конгрессмен Том Танкредо да сайлауға түсемін деп мәлімдегеннен кейін бір аптадан соң жарыстан бас тартты.

2014 жылғы АҚШ-тың Өкілдер палатасының сайлау науқаны

Лаффи 2014 жылы Колорадо штатының 4-ші округінен Республикалық партияның үміткерлігіне түсті. Басылымда ол 16% дауыспен төртінші орынды алды, жеңімпаз Кен Бак (44%), Скотт Ренфро (24%) және Барбара Киркмейер (16%) одан озып кетті.

Фильм

2012 жылы Лаффи «Fixing America» атты деректі фильмін жарыққа шығарды. Бұл фильмде қатардағы американдықтардың Америка экономикасының мәселелерін және саяси элитамен үзілген байланысты қалпына келтіру жөніндегі ой-пікірлері мен ұсыныстары баяндалған. Фильмде адамдардың осы мәселелерді шешу үшін ұсынған шешімдері мен сезімдері жинақталған.

Жеке өмір

Саясатта әлі де белсенді болып жүрген Лаффи ел бойынша радио бағдарламаларына қатысып, қоғамдық сөздер сөйлейді. Қазір әйелі мен балаларымен Колорадо штатының Форт-Коллинс қаласында тұрады және ирландтық Декстер сиыры мен ирландтық цыған Коб жылқысын өсіреді.