Кіріспе

Колссбанен – Осло метросының желісі. Ол Сместад станциясында Røa желісінен тармақталады және Батыс Осло мен Барум арқылы Колс станциясына дейін өтеді. Ол Ульернес, Оракер, Яр, Беккестуа, Хаслум, Геттум және Колсос аудандарына қызмет көрсетеді. Желі метроның 3-жолымен 15 минут сайын қызмет көрсетеді. Жардан Беккестуаға дейінгі бөлігі жоғары кернеулі сымдармен жабдықталған екі жүйелі болып салынған, бұл Осло трамвайының 13-жолына Лиллекер желісінен Беккестуаға дейін әр 10 минут сайын жалғасуға мүмкіндік береді. Колссос желісі Лиллекер желісінің жалғасы ретінде салынған. Ол 1919 жылы Лиллеакерге дейін салынған. 1924 жылғы 1 шілдеде желі Авлосске дейін, ал 1930 жылғы 1 қаңтарда Колссосқа дейін ұзартылды. Бастапқыда желіге Bærumsbanen ие болды, ол 1934 жылы Oslo Sporveier компаниясымен сатып алынды. 1942 жылғы 15 маусымда Røa желісімен байланыс ашылды, бұл желіге ортақ туннельге кіруге мүмкіндік берді. Осы кезде Сорбюхаугеннен Колссосқа дейінгі бөлік Колссос желісі деп аталды, ал Жардан Скёенге дейінгі бөлік Лиллекер желісі ретінде сақталды. 1982 жылы метроның T1300 пойыздары енгізілді, ал 1995 жылдан бастап ол шығыс метро желілерімен байланысты. 2006 жылы желі метро стандартына сәйкес жаңарту үшін жабылды. Ол 2008-2014 жылдар аралығында сегіз кезеңмен қайта ашылды. Желіні Рюккинн, Барумс Верк және Сандвикаға дейін ұзарту жоспарлануда, бірақ олардың ешқайсысының саяси маңыздылығы жоқ.

Бағыт

Кольсос желісі Роа желісінен Сместад станциясынан кейін бөлінеді. Бұл жерде бұрын жабық Sørbyhaugen станциясы орналасқан. Алдында Хусебибаккен станциясы да болған. Желі 3-ші сақинаға параллель жүреді, Ослодағы төрт станциядан өтеді: Монтебелло, Ульерносен, Асйордет және Бьорнслетта. Операцияны Sporveien T-banen жүзеге асырады, Ruter компаниясымен (Осло және Акерсхус аймақтарының қоғамдық көлік операторы) шарт бойынша. Қызметтер MX3000 үш және алты вагонды пойызбен қамтамасыз етіледі. 2002 жылы желідегі станциялар күндізгі сағаттарда орташа есеппен 8 568 жолаушыны қабылдаған. Беккестуада күніне 1 126 жолаушы тасымалданса, Лайсакерелвенде – 235 жолаушы болған. Жарға трамвайдың 13-желісі де қызмет көрсетеді. Ол Лайсакерелвеннің шығыс жағынан бөлініп, Лиллекер желісімен Скёйенге дейін созылады, онда Скёен желісі арқылы қала орталығына трамвай ретінде жалғасады. Ол 10 минут сайын қатынайды. Беккестуадан Жербанеторгетке сапар 31 минутты алады. Метромен салыстырғанда, Беккестуадан Жербанеторгетке 22 минут жұбады. 1917 жылы солтүстікке қарай қала маңындағы трамвай желісі үшін екі ұсыныс жасалған. Оңтүстік ұсыныс бойынша желі 1919 жылы ашылатын Лиллекер желісінің жалғасы ретінде салынбақ болған. Желі Лиллекердегі бастапқы аялдамадан басталып, Жар және Наддеруд арқылы Хаслумға дейін созылуы тиіс болған. Солтүстік ұсыныс Роа желісін (сол кезде Сместад желісі деп аталған) Роа арқылы Хосле, Хаслум және Флескумнан Колсосқа дейін ұзартуды көздеген. Бұл соңғысы қазіргі Роа және Колсос желілерінің біріктірілген нұсқасы болған. Екі ұсыныс жергілікті тұрғындар арасында пікірталас тудырған: Батыс Барум тұрғындары көбінесе солтүстік желіні, ал шығыс Барум тұрғындары оңтүстік желіні қолдаған. Lilleaker Line компаниясының иесі Kristiania Elektriske Sporvei (KES) компаниясымен келісімге тез жетілді. 1921 жылы қалалық кеңес Holmenkolbanen компаниясымен жол пайдалану құқығы туралы келіссөздер жүргізу ұсынысын қабылдамай, оңтүстік желіге дауыс берді. Оңтүстік баламасын қолдаудың басты себебі – муниципалитет Акер аумағында орналасқан желі бөлігі үшін инвестициялық шығындарды төлеуге міндетті болмаған. Метро және трамвай баламаларының екеуі де шамамен бірдей жолаушылар трафигін қамтамасыз етуі тиіс болған. Метро баламасы қала орталығына дейін 4-8 минут үнемдесе, трамвай сағатына 6-8 рейс жасауы мүмкін болған. Сақиналық желісінің екінші және соңғы кезеңі 2006 жылдың 20 тамызында ашылды. Oslo Sporveier компаниясына қосымша вагондар қажет болды және жаңа желіде жұмыс істеу үшін жеткіліксіз болды. Себебі сақиналық желіде бағыт белгісін жолдың ортасында өзгерту қажет болды, бұл мүмкіндік тек T1300 вагондарында ғана болған, сондықтан олар тартымды болды. Oslo Sporveier ресми түрде Колсос желісін пайдалану үшін қауіпсіз емес деп жариялап, көшуді жүзеге асырды. Хусебибаккенде жаңа уақытша станция салынды, ол соңғы аялдама болып, сақина ашылған күні жұмысын бастады. Желідегі қозғалыс 6 және 4 желілері арқылы сақина бойында айналып өтіп, тоғыз T1300 вагонымен Бергкристалленге дейін жалғасты. Бір жыл ішінде кейбір рейстер жаңа MX3000 вагондарымен жүзеге асырыла бастады. Жабылу кезіндегі бағалаулар бойынша, жоба 2011 жылы аяқталуы тиіс болған. 2010 жылы жүргізілген аудит жоспарлаудың тексерулер мен тәуекелдерді басқарудың жетіспеушілігіне негізделгенін, ең жақсы жағдайды бағалаудың тәуекелге сәйкес түзетулерсіз қолданылғанын көрсетті. Келесі бөлім 2010 жылдың 18 тамызында Бьорнслеттаға ашылды. Ол жаңа жерде салынды, ескі станцияның орнында сол атаумен және Лайсакерелвенмен бірге орналасқан. Содан кейін 1 желтоқсанда Жарға дейін желі ұзартылды. Сонымен қатар, трамвай қызметі Лиллеакерден Жарға дейін ұзартылды. 2011 жылдың 15 тамызында тағы бір ұзарту жүзеге асырылды, ол Беккестуаға дейін созылды. Тьернсруд, ескі Рингстабек және Эгне хем станциялары жабылып, жаңа Рингстабек станциясымен ауыстырылды. Жол Жармирен арқылы сәл өзгертілуі жоспарланған, бірақ қаржыландырудың жетіспеушілігі ескі жолды пайдалануға мәжбүр етті, бұл жылдамдықты шектеді. Трамвайлардың Беккестуаға дейін қатынай алуына байланысты қосымша шығын 500 миллион кронды құрады. 2012 жылдың 8 қазанында желі Gjønnes-ке дейін ұзартылды, бұл ашылған бөлімдердің ең қысқасы болды. 2016 жылдың 3 сәуірінде желі қайтадан 3-желіге қайта нөмірленіп, Østensjø желісімен байланыстырылды.

Болашақ

Риккинн – Колссос маңындағы, шамамен 7500 тұрғыны бар аудан. Колсэс желісін Риккиннге дейін, және мүмкін Барумс Веркке дейін ұзарту ұсынылған. Риккиннге бірнеше бағыттар ұсынылды, әдетте үш стансамен. Олардың кейбіреулері туннельдегі участаларды қамтиды. Жеңіл рельстік көлік туралы есеп 2004 жылы жарияланды. Саяси мәлімдемелерге сәйкес, бұл желі Форнебу желісінен және Фурсет желісін Акершус университетінің ауруханасына дейін ұзартудан кейін басымдыққа ие болады, ал ұзарту 2025 жылдан кейін жүзеге асырылуы мүмкін емес. Ruter компаниясы 2010 жылғы ұзақ мерзімді жоспарында шамамен 1 миллиард кронаға бағаланған кеңейтулерді атап көрсетті. Басқа бір кеңейтілген ұсынысқа Кольссос желісін Риккиннге дейін ұзарту ғана емес, сонымен қатар Сандвикадан Кольссосқа, одан әрі Риккиннге және мүмкін Барумс Веркке дейін жаңа желі салу кіреді. Бұл жобаны Аутьернаға дейінгі желімен біріктіру де қарастырылып жатыр, онда Барум муниципалитеті 5000 жеке тұрғын үй салуды жоспарлап отыр. 2008 жылғы есепте метро желісін кеңейту және тәуелсіз адам тасымалдау жүйесін салу мүмкіндіктері егжей-тегжейлі қарастырылды. Кольссостан Риккиннге дейінгі сапар шамамен 4 минутқа бағаланады, көбінесе туннель арқылы. Барумс Веркке дейін тағы екі минут қосымша уақыт қажет болады. Сандвикадан Барумс Веркке дейінгі жалпы сапар уақыты 12 минут деп есептелген. 2008 жылы Кольссостан Барумс Веркке дейінгі жол құны 2,1 миллиард крона, ал Сандвикадан Барумс Веркке дейінгі толық маршрут үшін 3,5 миллиард крона деп бағаланды. Sporveien Trikken жаңа трамвайларды сатып алуда. Трамвайлардың техникалық жағдайы нашар және күтімге кететін шығындар жоғары болғандықтан, компания олардың жасына қарамастан, барлық SL95 модельдерін жаңасына ауыстыруды қарастырып отыр. Трамвай паркі көшеде жүруге бейімделген, инвестициялық шығындары төмен «жатақталған» (shelfware) трамвай моделін іздестіруде. Егер трамвайлар метромен бірге пайдаланылатын болса, олардың кабинасы күшейтіліп, қарсы соқтығысқа төтеп беруге және автоматты пойыз қауіпсіздігі жүйесімен жабдықталуы керек. Бұл «жатақталған» трамвайларды сатып алу мүмкін емес етеді, сонымен қатар машинист үшін көріну бұрышын нашарлатады және басқа да жағдайларда соқтығыс болғанда зақымдануды күшейтеді. Трамвайдың бірлігінің құны шамамен 2-3,5 миллион кронаға жетеді. Сонымен қатар, Беккестуадағы инфрақұрылым халықаралық стандарттағы жүк көтергіштікке сәйкес келмейді. Сондықтан, 2013 жылғы Ruter есебінде Jar-дан Bekkestua-ға дейінгі трамвай қызметі SL95 трамвайлары тоқтатылғанға дейін ғана жалғастырылуы ұсынылды.