Кіріспе

Жапон саясаткері (1948–2016)

Кунио Хатояма (鳩山邦夫) – жапон саясаткері, 2009 жылдың 12 маусымына дейін премьер-министрлер Шиндзо Абэ мен Ясуо Фукуда басқару кезеңінде Ішкі істер және коммуникациялар министрі қызметін атқарған.

Өмірбаян

Кюнио Хатояма 1948 жылы Токиода дүниеге келген. Ол Ясуко Хатояма мен Ичиро Хатояманың ұлы, кейін үшінші буын саясаткері болған бюрократ, сондай-ақ 1954-1956 жылдар аралығында Либералды-демократиялық партияның (ЛДП) президенті және Жапонияның премьер-министрі болған Ичиро Хатояманың немересі. Оның ағасы Юкио Хатояма, саясаткер және қарсылас Жапонияның демократиялық партиясының жетекшісі, 2009 жылдың тамызында өткен сайлаудағы үлкен жеңістен кейін 2009 жылдың қыркүйегінде елдің премьер-министрі болды. Оның анасының әкесі Бриджстоун компаниясын құрған Шожиро Ишибаси болды. Хатояма Токио университетінің құқық факультетінде оқып, саяси ғылымдар бойынша диплом алды. Ол бірден саясатқа қатысуды қалап, премьер-министр Какуэй Танаканың көмекшісі болды. 1976 жылы ол Жаңа либералдық клуб мүшесі ретінде Өкілдер палатасына сайлауға түсті және жеңіске жеткен соң ЛДП-ге қосылды. 1993 жылы ол ЛДП-ден шығып, консервативті тәуелсіз саясаткер болып, ЛДП-ға қарсы жаңа партия құруды көздеді. Ол қысқа мерзімге премьер-министр Цутому Хата кабинетінде білім, ғылым, спорт және мәдениет министрі болды. 1994 жылы ол қазір құрамы жойылған Жаңа шегара партиясын құруға көмектесті, 1996 жылы ағасы Юкио Хатоямамен бірге Жапонияның демократиялық партиясын құру үшін оны тастап кетті және оппозицияның вице-лидері болды. Ағайындылар арасындағы келіспеушіліктер оны 1999 жылы ДПЖ-дан кетуге мәжбүр етті, ал 2000 жылы Токио губернаторы лауазымына үміткер болып сәтсіз аяқталғаннан кейін ЛДП-ге қайта қосылды. 2007 жылдың тамызында ол Абе Синдзо кабинетіне Әділет министрі болып кірді және 2007 жылдың қыркүйегінде Ясуо Фукуда кабинетінің тағайындалуына дейін лауазымын сақтап қалды. Оның өкілеттігі кезінде серийлі кісі өлтіруші Цутому Миядзаки өлім жазасына кесілді. Осы оқиғадан кейін Асахи Шимбун газеті оны «Ажал періштесі» деп атады, бұл оны қатты ашуландырды. Содан кейін, 2008 жылдың 24 қыркүйегінде тағайындалған премьер-министр Таро Асо кабинетінде Хатояма Ішкі істер және коммуникация министрі болып тағайындалды. Жапония Пошта Холдингінің президенті Йошифуми Нишикаваны алмастыру мүмкіндігі туралы Асомен болған дау кезінде 2009 жылдың 12 маусымында ол отставкаға кетті.

Жеке өмір

Ол Эмили Хатоямаға (туған тегі Бэрд, сондай-ақ Эмили Таками деген атпен де танымал) үйленді, ол австралиялық әскери сарбаз Джимми Бэрд пен жапон әйелінің қызы. Эмили – бұрынғы модель және актриса. Олардың Таро Хатояма, Ханако Хатояма және Жиро Хатояма деген үш баласы бар. Хатояма 2016 жылғы 21 маусымда Токиодағы ауруханада 67 жасында дүниеден өтті. Одан соң әйелі, үш баласы және бес немересі қалды.

Өлім жазасына қатысты пікірлер

2007 жылдың қыркүйегінде Хатояма баспасөз конференциясындағы сөзінен кейін дау тудырды. Ол өлім жазасына кесілген сотталғандарға қатысты, қазіргі жапон заңдарында талап етілгендей, өлім жазасын орындау туралы соңғы бұйрыққа өзі қол қоймастан, оны орындау жүйесі болуы мүмкін екенін айтты. Amnesty International Japan сияқты өлім жазасына қарсы ұйымдар оның бұл ұстанымын сынға алды, оның жауапкершіліктен жалтармаққа тырысып, адам құқықтарына немқұрайлы қарағанын айтты.

Балидегі бомбалау туралы пікірлер

2007 жылдың қазан айында баспасөз конференциясы барысында Хатояма иммиграциядағы барлық шетелдіктердің саусақ іздерін алып, фотосуреттерін түсіру жоспарларын негіздеуге тырысты. Ол 2002 жылғы Балидегі жарылыстарға қатысы бар, аты-жөні белгісіз "Әл-Қаида" террорисі, "досының досы" жалған мұрт тағып, келесі жылдары әртүрлі паспорттарды пайдаланып, Жапонияға бірнеше рет кіріп-шығып кеткенін мәлімдеді. Сонымен қатар, Бали орталығына жарылыс болатыны туралы оған бұрыннан ескертілгендігін, сондықтан қашықтап кеткенін айтты. Бұл мәлімдеме Токиодағы Жапонияның шетелдік тілшілер клубында өткен баспасөз конференциясында жасалды, онда ол елге кіретін барлық шетелдіктердің саусақ іздері мен фотосуреттерін алу қажеттігін түсіндіруге тырысты. Кейін сол күні ол тағы бір баспасөз мәслихатын өткізіп, бұрынғы мәлімдемесінен бас тартып, бомбалау туралы ескертуді алған адам – оның досы екенін, ал ол бұл ескерту туралы жарылыстан үш-төрт ай кейін ғана білгенін айтты. Ол сондай-ақ, "Әл-Қаида" мүшелерімен қандай да бір байланысы жоқ екенін мәлімдеп, шатасу тудырғаны үшін Премьер-министр Фукудадан кешірім сұрады.

Ревизионизм

Хатояма ашық түрде тарихты қайта қараушы "Ниппон Кайги" ұйымымен байланысты болды.