Кіріспе

Австралиялық саясаткер Агнес Робертсон Робертсон (туған күні Кей; 31 шілде 1882 – 29 қаңтар 1968) – австралиялық мектеп мұғалімі, қоғамдық қайраткер және саясаткер. 1950 жылдан 1962 жылға дейін Батыс Австралия штатының сенаторы болды. Ол 1949 жылғы федералды сайлауда Либерал партиясының мүшесі ретінде парламентке сайланды. 1955 жылы жасының қарттығына байланысты партия тізімінен алынып тасталды, бірақ оның орнына Ел партиясының қолдауын алып, 1955 жылғы сайлауда екінші мерзімге қайта сайланды. Оның соңғы мерзімі 80 жасқа толуына бір ай қалғанда аяқталды. Ол Федералды парламентте Ел партиясынан өкілдік еткен алғашқы әйел болды.

Ерте өмір

Агнес Робертсон Кий Оңтүстік Австралияның Аделаида қаласында Мэри Энн (Томсон) және Дэвид Келли Кийдің сегіз баласының арасында жалғыз қыз ретінде дүниеге келді. Оның әкесі – Шотландияның Пертшир округінде туған – тас қалаушы мамандығын меңгерген, Австралияға келгеннен кейін сәтті құрылыс мердігері болды. Бала кезінде отбасы әкесінің түрлі шарттарымен елді аралап, Аделаида, Брисбен және Сиднейде тұрды. Кий Сиднейде орта білімін аяқтады, 14 жасқа толғанға дейін Глебедегі Forest Lodge Public School мектебінен бітіру куәлігін алды. Біраз уақыттан кейін отбасы Пертке көшті, онда ол мониторлық жүйе арқылы мектеп мұғалімі дипломын алды. 1903 жылдың 1 шілдесінде ол Western Mail газетінің редакторы, журналист Роберт Робертсонға үйленді; сол кездегі некеге байланысты шектеу оны мұғалімдік қызметтен кетуге мәжбүр етті.

Қоғамдық жұмыс

Робертсон күйеуінің 1912 жылы қайтыс болғаннан кейін оқытушылыққа оралды және 1943 жылға дейін Субиакодағы Томас Стрит мемлекеттік мектебінде жұмыс істеді. Ол Батыс Австралия мұғалімдер одағының атқарушы құрамында қызмет етті (кейбір кезеңдерде вице-президент болып), сондай-ақ жалақы даулары бойынша апелляциялық трибуналдың мүшесі болды. Ол он әйел кандидаттың бірі болды, бірақ тек ол және Викториядан Айви Веджвуд сәтті сайланды. Олардың сайлануы Сенаттағы әйелдердің жалпы санын төртке (60-тан) жеткізді, қалғандары Дороти Танни мен Аннабель Ранкин болды. Танни – Робертсоннан 25 жас кіші – сонымен қатар Батыс Австралиядан шыққан, ол бірнеше әйел сенаторлары бар алғашқы штат атанды. Робертсонның бірінші мерзімі 1950 жылдың 22 ақпанында басталды. Ол 1951 жылғы сайлауда (қос тарату) екінші мерзімге қайта сайланды, тағы да Либералдық партияның жетекші кандидаты ретінде бақ сынады. Өзінің сайланбауын процедуралық негіздермен күшін жоюға сәтті болмағаннан кейін Робертсон 1955 жылдың 7 қыркүйегінде Либералдық партиядан кетті. Ол бастапқыда тәуелсіз депутат ретінде Сенатта үкіметке қолдау көрсетуді жалғастыратынын уәделеді, бірақ 28 қыркүйекте Ел партиясына қосылды – федералды парламентте партияны бірінші рет өкілдік еткен әйел. Кейіннен ол партияның екі мүшеден тұратын Сенат тізігін басқаруға таңдалды. Батыс Австралияда ғана Ел партиясы Сенатқа жеке кандидаттарды тікелей ұсынды. Қалған барлық штаттарда Либералдық партиямен бірлескен тізім болды.

Жеке өмір

Робертсон зейнетке шыққаннан кейін көп көзге түспеді. Ол 1968 жылғы 29 қаңтарда Мельбурнда туыстарына барып жолда қайтыс болды және Спрингвейл ботаникалық зиратында кремацияланды. Ол күйеуімен үш бала өрбіткен – Джон, Джесси және Кристи. Оның әкесі үйленген кезде Батыс Пертте оларға үй салып берді, ол сонда өмірінің соңына дейін тұрды. Робертсон 29 жасында күйеуін жоғалтты; бірнеше ай бойы ауыр сырқаттан кейін, күйеуі 1912 жылғы 24 мамырда туберкулезден қайтыс болды. Ол үш кішкентай баласын ата-анасының көмегімен өсірді, ал 1935 жылы төртінші баланы, жақында жетім қалған 14 жасар қарындасы Берил Грантты өсін бала ретінде қабылдады. Берил кейін көрнекті әлеуметтік жұмыскер болды.