Кіріспе

Шығыс Лондондағы пайдаланылмаған док, Англия

Шэдвелл бассейні – Лондонның Уэппинг ауданындағы пайдаланылмаған доктың айналасына салынған тұрғын үй және демалыс кешені. Ескі док бұрын Лондон доктерінің бір бөлігі болған, Лондон док компаниясы Лондон портының кең доктарының бөлігі ретінде Шэдвелл және Уэппингте доктар тобын салған. Бүгінде Шэдвелл бассейні – тарихи Лондон доктерінен сақталған ең маңызды су кеңістігінің бірі. Ол Темза өзенінің солтүстік жағында, Лондон мұнарасы мен Тауэр көпірінің шығысына (ағысқа қарай) және Лаймхаус қаласының батысына (ағысқа қарсы) орналасқан. Лондон доктерінің кейбіреулерінен айырмашылығы, олардың үстіне топырақ толтырылған, ал Шэдвелл бассейні, кешеннің ең шығыс бөлігі, сақталған. Қазір бұл 2,8 гектарлық теңіз алаңы, демалыс мақсатында пайдаланылады (теңіз жатысы, каноэ және балық аулау қоса алғанда) және үш жағынан британдық сәулетшілер MacCormac, Jamieson, Prichard and Wright (MJPW) жобалаған және 1986–1988 жылдары салынған су жағалауындағы тұрғын үйлермен қоршалған. Шэдвелл бассейнінің оңтүстік-батыс бұрышында Бенсон Кей орналасқан, оның оңтүстік жағында Милк-Ярдтағы Риверсайд Маншнс және Монза көшесіндегі Монза ғимараты көрінеді, ал оңтүстік-шығыс жағында бұрынғы Уэппинг Гидравликалық Электр станциясының ғимараты орналасқан. Шэдвелл бассейнінің солтүстік жағында, Ньюлендс Кейдің шығысында, Сент-Полс шіркеуі өзінің мұнарасымен ерекше фонды қамтамасыз етеді, ал Сент-Полс шіркеуінің қорғау аймағы су жағасына дейін созылады, онда ашық ауадағы жаттығу залы бар террасалық жағажай орналасқан. Шерцер басқарушы көпірі бассейнің шығыс жағындағы кіреберісінің бірін кесіп өтеді. Бұл көпір 1930 жылдары Лондон порты басқармасымен салынған және 1980 жылдары Лондон доклендс даму корпорациясымен қайта жаңартылған. Шэдвелл бассейні – велосипедшілер, жүгірушілер және жаяу жүргіншілер үшін танымал қоғамдық маршрут, су бойында өтетін жолдары бар, ол өзен мен Сент-Катарине доктері жанындағы Гермитаж бассейні арасындағы байланысқан ашық кеңістіктер мен каналдардың бөлігі болып табылады.

Тарих

Лондондық кемежайлар 1830 жылдары Шығыс кемежайы мен Шэдвелл бассейнінің (1828–32 жылдары салынған) ашылуымен шығысқа қарай кеңейді. Бұл жаңа кемежайларға өзенге қол жеткізу үшін Шэдвеллде жаңа кіреберіс салынды. 1832 жылы ашылған ол Шэдвелл кіреберісі деп аталды (Лондон кемежайына негізгі кіреберіс Вэппинг кіреберісі арқылы, ал үшінші кіреберіс Эрмитаж бассейні арқылы болды). 1850 жылдары Лондон док компаниясы Вэппинг пен Шэдвеллдегі кіреберістердің жаңа және үлкен кемелерді қабылдау үшін тым кішкентай екенін түсінді. 1854–58 жылдары компания жаңа, үлкен кіреберіс (45 фут енімен) және Шэдвеллде жаңа бассейн салды (бұл Лондон кемежайлары жүйесінің бүгінгі күнге дейін сақталған жалғыз бөлігі), ол Шығыс док және қысқа Темір док арқылы кемежайдың батыс бөлігімен байланысты. Лондон кемежайларының шағын көлемі 20 ғасырдың басында оларды ескірген етті, себебі бу күшінің арқасында кемелер оларға сыймайтындей үлкен болып салынатын. Жүктер өзен бойында түсіріліп, баржалармен Вэппингтегі қоймаларға тасымалданды. Бұл жүйе экономикалық тұрғыдан тиімсіз болды және Лондонның батыс кемежайларының (Сент-Кэтерин док және Лондон кемежайлары) 1960 жылдары бірінші болып жабылуының басты себептерінің бірі болды. Лондон кемежайлары кешені 1969 жылы кеме қатынасы үшін жабылды. Лондонның Тауэр-Хамлетс ауданы сатып алған Шэдвелл бассейні мен Лондон кемежайларының батыс бөлігі уақыт өте келе құлдырап, көбінесе үлкен ашық жер мен су алаңына айналды. 1981 жылы Лондон док аймақтарын дамыту корпорациясы (LDDC) сатып алып, 1987 жылы Шэдвелл бассейнін қайта жаңарту жұмыстарын жүргізді, нәтижесінде сақталған тарихи доктың айналасында 169 үй мен пәтер салынды.