Кіріспе

Донн Альвин Кленденон (15 шілде 1935 – 17 қыркүйек 2005) – американдық кәсіби бейсболшы. Ол ірі лига бейсболында бірінші базадан ойнады. 1969 жылғы Әлем сериясіндегі өнерімен ең көп танылды, онда ол үш хоум-ран соғып, «Миракель Метс» деп аталатын команданы Балтимор Ориолс командасын күтпеген жеңіске жеткізуге көмектесті, соның арқасында Әлем сериясінің ең құнды ойыншысы сыйлығын жеңіп алды.

Ерте өмір

Кленденон Миссури штатының Ньюшо қаласында дүниеге келгеннен кейін алты ай өткен соң, оның әкесі Клод лейкемиядан қайтыс болды. Клод Кленденон математика және психология профессоры, сонымен қатар Оклахома штатының Лэнгстон қаласындағы қара студенттер оқитын Лэнгстон университетінің математика кафедрасын басқарды. Кленденонның анасы Хелен ұлынан үлкен академиялық жетістіктерді талап етті. Ол алты жасқа толғанда, Кленденонның анасы бұрынғы негр лигасының бейсболшысы Ниш Уильямсқа үйленді. Академиялық жетістіктерге қоса, Кленденонның жаңа әкесі оның өгей ұлын бейсболшы етуді көздеді. Уильямс Кленденон ойнаған барлық бейсбол командаларында жаттықтырушы болды, соның ішінде Атлантадағы Морхаус колледжіндегі командасы мен Атлантаның "Black Crackers" командасындағы жартылай кәсіби мансабында да. Уильямспен бірге Кленденон негр лигасынан таныс Уильямстың ойыншыларынан, оның ішінде Джеки Робинсон, Сэтчел Пейдж, Рой Кампанелла және Дон Ньюкомбтан да кеңес алды.

Морехаус колледжі

Кленденон Атлантадағы Букер Т. Вашингтон орта мектебінде тоғыз түрлі спорттан үздік оқушы болып бітірді және көптеген стипендия ұсыныстарын алды. Ол Атлантадағы Морхаус колледжінің жаттықтырушылары анасына келіп, оны үйіне жақын оқуға көндіргенге дейін, UCLA-ға стипендиямен оқуға дайындалған еді. Морхаус колледжі – жас афроамерикалық ерлер үшін ең беделді академиялық оқу орындарының бірі. Кленденон келгенге дейін бірінші курс студенттеріне «Үлкен ағалар» тағайындалды, олар студенттерге Морхаус пен колледж өміріне бейімделуге көмектесетін. Бұл саясат ол келген кезде тоқтатылғанмен, Морхаус түлегі Кленденонның үлкен ағасы болуға ерікті болды; оның аты Мартин Лютер Кинг-младший еді. Кленденон Морхаузда футбол, баскетбол және бейсболдан он екі рет үздік оқушы атанды және «Кливленд Браунс» және «Харлем Глобтроттерс» командаларынан келісімшарт ұсыныстарын алды. Бірақ Кленденон оқытушы болғысы келді және бітіргеннен кейін төртінші сыныпты оқыта бастады. Уильямс Кленденонды 1958 жылы «Питтсбург Пайрэтс» командасының іріктеу лагеріне баруға көндірді, ол көп ұзамай командамен еркін агент ретінде келісімшартқа қол қойды.

Питтсбург теңізшілері

Кіші лигада бес маусым өткізгеннен кейін, Кленденон Питтсбург сапында қыркүйек айында бас лигадағы дебютын жасады. Жаңашыл маусымында Кленденон 80 ойында .302-ге дейін соғып, жеті рет үйден шығып, 28 ұпай жинады және Ұлттық лиганың жаңа жыл ойыншысы сайлауында Чикаго Кабс командасының екінші базашысы Кен Хаббстан кейін екінші орынға ие болды. 1962 жылғы маусымнан кейін «Пираттар» командасы бірінші базашы Дик Стюартты Кленденонға орын ашу үшін «Бостон Ред Сокс» командасына саудалады. Ол .275-ке дейін соғып, 15 рет үйден шығып, 57 RBI жинады. Кленденон 1966 және 1967 жылдары сәйкесінше 96 және 98 ұпай жинады және Вилли Старгелл мен Роберто Клементемен бірге Питтсбургтің танымал «Ағаш компаниясының» (бірақ «Ағаш компаниясы» термині 1970 жылдарға дейін қолданылмаған) мүшесіне айналды. Ол сондай-ақ «бос соққышы» ретінде танылды, себебі ол 1966 және 1965 жылдары лигадағы соққылар саны бойынша көшбасшы болды, ал 1966 жылы екінші, ал 1965 жылы үшінші орынды иеленді.

1968 жылғы кеңейту жобасы

Алғашқы базалық үміткер Ал Оливер күтіп тұрғанда, «Пираттар» 1968 жылғы Бас лиганың кеңейту драфтында Кленденонды қорғаусыз қалдырды, және оны «Монреаль Экспоз» таңдады. Алайда, Кленденон «Астросқа» келмейтінін мәлімдеді. 1968 жылы «Астрос» Гарри Уокерді жаңа бас жаттықтырушы ретінде тағайындады. Кленденон бұрын Питтсбургте Уокердің жетекшілігінде ойнаған еді, және Кленденон Уокерді нәсілшіл деп есептеді. Ол «Астрос» үшін ойнағанның орнына зейнетке шығуға дайын екенін айтты. Комиссар Боуи Кун мәжбүрлеп сауданы жасады, «Экспозға» қосымша өтемақы төлеуді бұйырды. «Метс» 8 қыркүйекте «Шиа» стадионында «Кабспен» екі ойын өткізгенде Чикагодан 2 1/2 ойын қалып қойды. «Метс» осы екі ойынды жеңіп, турнир кестесінде бірінші орынға 1/2 ойынға жақындады, ал Кленденон тоғызыншы иннингте «Метстің» 7–1 есебімен жеңіске жеткен ойынында екі ұпайлық хоум-ран соқты. «Метс» келесі алты ойында (барлығы 10) жеңіске жетіп, «Кабс» командасынан 3 1/2 ойынға басымдық танытты. 24 қыркүйекте Кленденон «Сент-Луис Кардиналс» командасына қарсы үш ұпайлық және бір ұпайлық хоум-ран соғып, NL East турнирінде жеңіске жетті. Жалпы, олар соңғы 49 ойынның 38-ін жеңіп, 100 жеңіс және 62 жеңіліс көрсетті, екінші орындағы «Кабс» командасынан 8 ойынға басымдық танытты.

1969 жылғы әлем чемпионаты

Кленденон 1969 жылы «Метс» командасының Ұлттық лига чемпионатының «Атланта Брейвз» командасына қарсы үш ойындық сериясында қатыспады. 1969 жылғы Әлем чемпионатына «Балтимор Ориолс» командасына қарсы төрт ойында қатысты, тек үшінші ойында ойнамады. Бірінші ойында 4 рет соғып, 2 рет табысқа жетті, «Метс» командасы 4:1 есебімен жеңілгендегі жалғыз ұпайды ол енгізді. Екінші ойында төртінші иннингте және төртінші ойында екінші иннингте хоум-ран соғып, екі ойында да «Метс» командасына 1:0 есебімен көшбасшылықты сыйлады. Бесінші ойында «Ориолс» командасы 3:0 есебімен алда болғанда Клеон Джонс алтыншы иннингті бастады. Дэйв МакНэлли Джонстың аяғына доп тигізгендей болды, бірақ төреші Лу ДиМуро доп Джонстың аяғына тимегенін мәлімдеді. «Метс» командасының бас жаттықтырушысы Гил Ходжес дауласу үшін шығып, ДиМуроға доптағы аяқ киім лагын көрсетті. ДиМуро шешімін өзгертіп, Джонсқа бірінші базаны берді. Кленденон екі ұпайлық хоум-ран соғып, «Метс» командасын бір ұпайға жақындатты. «Метс» командасы ақырында 5:3 есебімен жеңіп, фаворит саналған «Ориолс» командасына қарсы Әлем чемпионатын жеңіп алды. Серияда Кленденон .357 (.357) көрсеткішпен (14 соққыдан 5) үш хоум-ран және төрт RBI соғып, Әлем чемпионатының ең құнды ойыншысы атанды. Оның үш хоум-раны бес ойындық сериядағы ең көп хоум-ран рекордын құрайды, бұл көрсеткішті 2008 жылғы Әлем чемпионатында Райан Ховард та қайталады.

Зейнеткерлік

28 шілдеде Кленденон үш реттік соққысымен және бір құрбандық ұшқышымен жеті ұпай тауып, «Метс» командасының рекордын жаңартты. Сол күні ойын аяқталғанда «Метс» екінші орында тұрды, «Пиратс» командасынан бір ойын қалып қойды. Бірақ, олар осыдан кейін сүрініп, маусымды үшінші орында аяқтады, дивизион жеңімпазы «Пиратс» командасынан алты ойын артта қалды. Кленденон маусымда .288-дік орташа көрсеткішпен 22 рет үйге соқты және «Метс» командасының бір маусымдағы ең көп ұпай табу рекордын 97 ұпаймен жаңартты. 1970 жылы «Tidewater Tides» командасына ауысқаннан кейін Эд Кранпул 1971 жылы «Метс» командасымен өте табысты маусым өткізді. Бірінші базаға үміткерлер Майк Йоргенсен мен Джон Милнер де мүмкіндікті күтіп тұрғандықтан, Кленденон үшін орын қалмады және ол 1971 жылғы маусымның соңында «Метс» командасынан босатылды. Кленденон сол маусымда «Сент-Луис Кардиналс» командасымен келісімшарт жасады, бірақ Мэтти Алудың артында өте аз ойын уақыты алды. 7 тамызда ол .191-дік орташа көрсеткішпен, төрт рет үйге соққан және тоғыз ұпай тауып босатылды. Кленденон босатылғаннан кейін үш аптадан соң «Кардиналс» Алуды «Окленд Атлетикас» командасына саудалап, маусымның қалған бөлігін бірінші базада ойыншыларды ауыстырып алмастырумен өткізді.

Маусымдар Ойындар АБ РН Хитс 2В 3Б РРБ БББ СO ХБ Қ.ҚБ Қ%
12 136 246 48 59 4 12 73 19 25 71 59 68 29 0 37 9 11 40 21 .274 .442 .328 .987

Бейсболдан кейінгі

Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Кленденон Питтсбургке оралып, Дукейн университетінен заң докторы дәрежесін алды, содан кейін Огайо штатының Дейтон қаласында заңгерлікпен айналыса бастады. Ол 1969 жылғы Нью-Йорк Метс маусымын "Нью-Йорктегі Ғажайапат" атты кітабында баяндады, онда ол Атлантада өскендігі, заң факультетін бітіргені және 50 жасқа жақындағанда есірткіге тәуелділікпен күрескені туралы айтты. Ол Огдендегі (Юта штаты) есірткіден арылу орталығына түсіп, емделу барысында тексерілгенде, лейкемияға шалдыққанын білді. Бұл оның Сиу-Фолс, Оңтүстік Дакотаға көшіп кетуіне себеп болды, онда ол Карлсен, Картер, Хой және Эйренбергпен бірге жұмыс істеді, кейін Interstate Audit Corporation компаниясының бас кеңесі болды. Ол көп жылдар бойы химиялық тәуелділік кеңесшісі болып жұмыс істеді және басқалардың қалпына келуіне көмектесуге адал болды. Кленденон 2005 жылы 70 жасында лейкемиямен ұзақ күрескеннен кейін Сиу-Фолста қайтыс болды. Оның артында әйелі Энн, ұлдары Донн, кіші және Вал, қызы Донна Кленденон және алты немересі қалды. Өлімінен аз уақыт бұрын ол Джорджия спорттық даңқ залына енгізілді.