Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрі
Species of bird
Маврикий фудиі (Foudia rubra) – тоқымашылар тұқымдасына жататын сирек кездесетін құс. Ол Маврикий аралының эндемигі болып табылады. BirdLife International ұйымы оны құрып кету қаупі төніп тұрған түр деп санайды. Сондай-ақ, ол АҚШ-тың жойылып бара жатқан түрлер тізіміне енгізілген және оның жағдайы нашар деп бағаланған.
The Mauritius fody (Foudia rubra) is a rare species of bird in the weaver family. It is endemic to the island of Mauritius. It is classified by BirdLife International as being endangered. It is also on the United States' Endangered Species List with an endangered status.
Таксономия
Маврикий фоддисі 1789 жылы неміс натуралисі Иоганн Фридрих Гмелин Карл Линнейдің «Жаратылыс жүйесі» еңбегінің қайта қаралып, кеңейтілген нұсқасында ресми түрде сипатталды. Ол оны тасқыншылар тұқымдасына (buntings) қосып, *Emberiza rubra* деген екі атаулы номенклатура берді. Гмелин бұл жерді Франция колониясы – қазіргі Маврикий аралы деп көрсетті. *Ruber* сөзі латын тілінен алынған және «қызыл» деген мағынаны білдіреді. Гмелин өзінің сипаттамасын Франсуа Николас Мартинет салған, еркек және әйел құстарын бейнелейтін қолмен боялған гравюраға негіздеді. Маврикий фоддисі қазір неміс натуралисі Людвиг Рейхенбах 1850 жылы енгізген *Foudia* туысына жататын сегіз түрдің бірі болып табылады. Бұл түр монотипті: кез келген түршесі танылмайды.
The Mauritius fody was formally described in 1789 by the German naturalist Johann Friedrich Gmelin in his revised and expanded edition of Carl Linnaeus's Systema Naturae. He placed it with the buntings in the genus Emberiza and coined the binomial name Emberiza rubra. Gmelin specified the location as the French colony of the Isle de France, now Mauritius. The specific epithet is from Latin ruber meaning "red". Gmelin based his account on a hand colour engraving by François Nicolas Martinet that depicted both the male and female birds. The Mauritius fody is now one of eight species placed in the genus Foudia that was introduced in 1850 by the German naturalist Ludwig Reichenbach. The species is monotypic: no subspecies are recognised.
Сипаттама
Бұл құстың ұзындығы 14 сантиметр. Көбейтілу кезеңіндегі аталықтары зәйтүн түсті қоңыр, басы, кеудесі және құйрық аймағы қызыл, ал көздерінің үстіндегі тері қара түсті болады. Олар шегіртке, қоңыздардың дернәсілдері, гусеницалар және мойынжеңдер сияқты жәндіктермен қоректенеді. Кейбір құстар жидектерді де тұрақты түрде жейді. Олар арнайы тілдерін пайдаланып, гүл нектарымен де қоректенеді. Бұл құс – тоқымашы, аталық және аналықтары бірлесіп, шөп, мүк және ұсақ бұтақтар сияқты материалдардан ұя тоқиды. Ұяларды жыртқыштар, әсіресе қара егеуқұйрық (Rattus rattus) және бақа жейтін макака (Macaca fascicularis) шабады. Қазіргі уақытта құстың санының азаюына осы фактор басты себеп болып табылады. Сақталған орталарда ұялардың көптеп шабуылға ұшырауы мүмкін, бірақ ұялардың аз шабуылға ұшырауы нашар ортаны білдіруі мүмкін. Сонымен қатар, жалпы минаның да ұяларды шабатыны байқалған. Ұялар тропикалық ұя шыбырлауымен зарарланғанда бұзылуы мүмкін. Шыбырлаудың дернәсілдері балапандарға шабуылдап, олардың қанына жабысып, қоректенеді, бұл балапандардың дегидратацияға және анемияға шалдығуына себеп болады. Қорғау шараларына егеуқұйрықтар мен макакаларды бақылау кіреді. Маврикий табиғат қоры жүргізген шаруашылықта өсіру бағдарламасы көптеген балапандарды өндірді. Жұмыртқалар табиғаттағы ұялардан алынып, тұтқында жарылады, ал жұптасқан құстар бір уақытта келесі жұмыртқаларды туып, өсіреді. Ұялар тропикалық ұя шыбырлауынан тазартылады. Қосымша тамақ пен су беріледі. Қорғау бағдарламаларының арқасында, теңіз аралындағы қосалқы популяцияларды құру нәтижесінде, құстардың саны соңғы кезде артты. Осы қорғау шараларының нәтижесінде 2009 жылы түрдің статусы "құрып кету қаупі бар" санатынан "қауіпті" санатына төмендетілді. Маврикий аралынан тысқары орналасқан Айретт аралы қазір Маврикийдің көптеген құс түрлеріне және басқа да қауіп төнген түрлерге пана болып табылады, олар осы жерге көшірілген.
This bird is 14 centimeters long. Breeding males are olive brown with a red head, breast and rump patch and black lores. It feeds on insects like grasshoppers, beetle larvae, caterpillars, and also spiders. Berries are eaten regularly by some individuals. It feeds on nectar regularly, using its specialised brush tipped tongue. The bird is a weaver, the male and female cooperating to weave each nest, from material like grass, moss and small twigs. Nests are raided by predators, especially the black rat (Rattus rattus) and the crab eating macaque (Macaca fascicularis). This is currently the main cause of the bird's decline. Some areas of intact habitat have high nest predation, but areas of low nest predation may be poor habitat. The common myna has also been observed preying on nests. Nest failure may occur when it is infested with tropical nest fly. The larvae of the fly attack the chicks, latching on and feeding on their blood, causing dehydration and anemia in the chicks. Conservation efforts include the control of rats and macaques. A captive breeding program carried out by the Mauritan Wildlife Foundation has produced many chicks. Eggs are removed from nests in the wild and hatched in captivity as the wild pairs produce and rear another clutch simultaneously. Nests are treated for tropical nest fly. Supplemental food and water are given. The population has increased recently due to conservation programs establishing sub populations on offshore islands. Due to these conservation efforts the species was downlisted from critically endangered to endangered in 2009. Île aux Aigrettes, an islet off the main island of Mauritius, is now home to a number of Mauritius fodies and other threatened species that have been translocated there.