Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз журналисі (1766–1841)
French journalist (1766–1841)
Луи Франсуа Бертин, сондай-ақ Бертин Л’Эне (Бертин Үлкен; 14 желтоқсан 1766 – 13 қыркүйек 1841), француз журналисі. Оның інісі Луи Франсуа Бертин де Во, екі ұлы – Эдуард Франсуа және Луи Мари Франсуа, сондай-ақ қызы Луиза Бертин болған.
Louis François Bertin, also known as Bertin l'Aîné (Bertin the Elder; 14 December 176613 September 1841), was a French journalist. He had a younger brother, Louis François Bertin de Vaux; two sons, Edouard François and Louis Marie François; and a daughter, Louise Bertin.
Ерте мансап
Парижде дүниеге келген (әкесі Этьен Франсуа, де Шуазол герцогының бұрынғы хатшысы болған), және кейіннен Бертин отбасының ең маңызды мүшесі саналған ол, журналистік қызметін Француз революциясы кезінде Journal Français және басқа да газеттерде жазудан бастады. Наполеон Бонапарттың 18 Брумер төңкерісінен кейін ол өзінің атымен ең көп байланысты газетті – Journal des débats-ты сатып алды. Жозеф Фьеве, Жульен Луи Жефруа, Франсуа Рене де Шатобриан, Шарль Мари Доримонд де Феле, Жан Франсуа Буассонаде де Фонтараби, Конрад Мальте Брун, Франсуа Бенуа Гоффман және Шарль Нодье сияқты тұлғалардың еңбектеріне сүйене отырып, журнал тез арада француз баспасөзі мен әдебиетінде маңызды авторитетке ие болды. Бертинге газеттің саяси бөліміне қосымша ретінде шығатын, көбінесе кішкентай шрифтпен басылатын, құпия ақпараттарды, мода туралы жаңалықтарды, сын-ескертпелерді, эпиграммалар мен шарадаларды жариялайтын және әдеби тартыс мәдениетін дамытатын фейльтонды ойлап тапқандықтарын айтады. Француз консулдығы оны монархиялық көзқарастарға бейім деп күдіктенгендіктен, Бертин 1800 жылы Храм түрмесіне қамалып, 1801 жылы жер аударылды. 1805 жылы Империя жарияланғаннан кейін ол Парижге оралды және Наполеонның бұйрығымен атауы Journal de l'Empire болып өзгертілген газеттің басқаруын қайтадан қолға алды. Ол қатаң цензураға ұшырады, ал 1811 жылы басылым мен оның кірісі толығымен үкіметке өтті.
Born in Paris (his father was a former secretary of Étienne François, duc de Choiseul), and considered in retrospect the most important member of the Bertin family, he began his journalistic career by writing for the Journal Français and other papers during the French Revolution. After Napoleon Bonaparte's 18 Brumaire Coup he acquired the paper with his family name has chiefly been connected, the Journal des débats. Guided by the contributions of figures such as Joseph Fiévée, Julien Louis Geoffroy, François René de Chateaubriand, Charles Marie Dorimond de Féletz, Jean François Boissonade de Fontarabie, Conrad Malte Brun, François Benoît Hoffmann, and Charles Nodier, the Journal soon became a major authority in French press and literature. Bertin is credited with the invention of the feuilleton, a supplement to a newspaper's political section, usually in smaller type, that carries gossip, fashion, criticism, epigrams and charades, and fosters a culture of literary gamesmanship. Suspected of royalist tendencies by the French Consulate, Bertin was imprisoned at the Temple in 1800, and exiled in 1801. He returned to Paris in 1805 after the proclamation of the Empire, and resumed management of the paper, the title of which had been changed by order of Napoleon to Journal de l'Empire. He had to submit to rigorous censorship, and in 1811 the publication, and its profits, were taken over entirely by the government.
Қайта қалпына келтіру және шілде монархиясы
1814 жылы Бертин газетті қайта иеленді, оның бұрынғы атауын қалпына келтірді және жүз күн ішінде корольдықтарды қолдауын жалғастырды, Оңтүстік Нидерландыда Людовик XVIII-ге қосылды, онда ол Moniteur Universel-ді Moniteur de Gand ретінде басқарды. Бурбон әулетінің толық қайта орналасу кезеңінде Бертин 1823 жылға дейін "Монитор" газетіне жетекшілік етті, содан кейін ол абсолютизмді сынағаннан кейін "Журнал дебат" либералды-конституциялық оппозицияның ресми органына айналды (Шатобриан сияқты жолмен). Бірақ 1830 жылдан кейін Бертин шілде монархиясын қолдады. Ол 1841 жылы Парижде қайтыс болды. Ингрес 1832 жылы салған Бертиннің портреті, алғаш рет 1833 жылғы Париж көрмесінде көрсетілді, оның ең танымал туындыларының бірі болып саналады.
In 1814 Bertin regained possession of the paper, restored its old title, and continued his support of the royalist cause during the Hundred Days, joining Louis XVIII in the Southern Netherlands, where he edited the Moniteur Universel as Moniteur de Gand. During the full Bourbon Restoration, Bertin directed the Moniteur until 1823, when the Journal des débats became the recognized organ of the liberal constitutional opposition after he had come to criticize absolutism (a road similar to the one taken by Chateaubriand). After 1830, however, Bertin supported the July Monarchy. He died in Paris in 1841. Ingres's 1832 portrait of Bertin, first exhibited at the 1833 Paris Salon, is one of his most famous works.