Кіріспе

1910 жылы жазылған Эмма Голдманның эсселер жинағы

«Анархизм және басқа эсселер» (1910) – Эмма Голдманның жазған эсселер жинағы, алғаш рет Mother Earth Publishing Association баспасында жарық көрді. Эсселерде Голдманның анархистік көзқарастары бірқатар мәселелер бойынша баяндалған, ең бастысы – әйелдерге жасалған қанау және бірінші толқын феминизмінің жетіспеушіліктері, сондай-ақ түрмелер, саяси зорлық-зомбылық, сексуалдық мәдениет, дін, ұлтшылдық және өнер теориясы талданған. Гипполит Гавел осы антологияға Голдманның қысқаша өмірбаянын қосты. Эсселер Голдманның «Ана Жер» журналы үшін өткізген қайырымдалық турларында айтқан лекцияларынан алынған. «Анархизм және басқа эсселер» Голдманның жарық көрген тұңғыш кітабы болды. Кітап жарық көргеннен бері «Әйелдер саудасы» эссесі феминист ғалымдарының ерекше назарына ілікті.

Өмірбаян

Эмма Голдман, АҚШ-тағы белгілі анархист агитаторы, 1906 жылғы наурыз айында «Ана Жер» журналының алғашқы нөмірін жариялады. Ол бұрын басқа мерзімді басылымдарға көп жазғанмен, «Ана Жер» саяси журналды редакциялау және жариялаудағы алғашқы тәжірибесі болды. Голдман АҚШ-тың аймақтары бойынша кең ауқымды лекциялық турлар арқылы журналды қаржыландырды. Голдманның тур менеджері және жақын серігі Бен Рейтман оған лекцияларын жариялану үшін қайта қарауды ұсынды. Голдманның өзі көпшілік алдында лекция оқудың шектеулілігіне көңілі тоңды. Ол тыңдаушылардың көбінесе оның лекцияларының мазмұнына емес, даулы анархист спикердің өзіне қызығушылық танытатынын сезінді. «Менің оқырмандарым тыңдағандар санына жетеді деп үміттенбеймін», - деп жазды ол. «Бірақ көңіл көтеру үшін келген көпшілікке емес, шынымен білім алғысы келетін азаздарға жеткенімді қалаймын». Голдман қолжазбаны Нью-Йорк штатының Оссининг қаласындағы шаруа қожалығында аяқтады, сол кезде ол тізе жарақатынан жазылып жатқан еді. Бұл процесс екі айға созылды. Александр Беркман соңғы түзетулерді жасады. Ол аяқталғаннан кейін баспагерлер жинаққа қызығушылық танытпады. Рейтман кітапты несиеге басып шығаруға келіскен «Ана Жер» баспаханасы арқылы өздігінен басып шығаруды ұсынды. «Әйелдер саудасы» атты алдыңғы нұсқасы, бұрын «Ақ құл саудасы» деп аталған, алғаш рет 1910 жылғы қаңтар айындағы «Ана Жер» журналында жарияланды.

Қабылдау және мұра

Жинақ жарық көргеннен кейін сыншылардың жақсы бағаларын алды. Саяси зорлық-зомбылықты айыптаудан Голдманның бас тартуын сыншылар әдетте сынады, бірақ әлеуметтік мәселелерге қызығушылық танытқан оқырмандарға кітапты ұсынды. "International Socialist Review" журналының редакторлары Голдманның тақырыптық эссесін шамадан тыс көкейкестік үшін сынады. "Басқа эсселер біріншісінен әлдеқайда жақсы, және оқуға тұрарлық нәрселер көп", - деді олар. "Әйелдер саудасы" эссесі жарық көргеннен кейін бір ғасыр бойы неке, сексуалдық қатынас және проституция туралы феминистік пікірсайыстарда сілтеме ретінде келтірілді. Лори Джо Марсо Голдманның эсселері, оның өмірі мен ой-пікірлерімен байланысты, феминизмдегі үздіксіз пікірталастарға, соның ішінде "сексуалдық қатынас, махаббат және феминистік саясат арасындағы байланыстар мен керістер" туралы маңызды үлес қосатынын айтады. Мириам Шнайр бұл эсседі өзінің "Феминизм: Ең маңызды тарихи жазбалар" антологиясына қосты.