Кіріспе

Людовик XV-тің сүйіктісі Луиза Джули де Мейли Несле, графня де Мейли (lwiz ʒyli də maji nɛl; 17101751) - бес әйгілі де Несле әпкелерінің ең үлкені, олардың төртеуі Франция королі Людовик XV-тің сүйіктісі болды. Ол алдымен маркиз де Пуйсионың, содан кейін Людовик XV-нің 1732 жылдан 1742 жылға дейін және оның 1738 жылдан 1742 жылға дейін ресми сүйіктісі болды.

Ресми сүйіктісі

1738 жылы король мен королева арасындағы жеке қарым-қатынас корольдің 11-ші жүктілігі түсік жасауымен аяқталып, келесі жүктіліктің өлімге әкелетіндігі туралы ескертілгеннен кейін, король мен королева арасындағы жыныстық қатынасты тоқтатқанда аяқталды. Бұл корольге корольдің ықпалының аяқталғанын және хан сарайындағылардың корольдің сүйіктісіне ауысуын білдірді. Сотта әулеттің жеке басын болжау болды: ол тек түнде оның жеке пәтерлеріне барып, оның бөлмелеріне бара жатқанда және келе жатқанда дәл жолмен кездескен ешкімге танылмау үшін бетін капотпен жауып жүргені белгілі болды. Ол кім екенін білу үшін 1738 жылдың жазында Габриэль Бичехер бір түнде Мейлиді патшаның жатын бөлмесіне бара жатқанда тоқтатты және оның капотын құлатты, оны жақын жерде тұрған екі патшайымның әйелдері бақылады. Олар келесі күні сотқа хабар таратады, бұл Майлидің жеке басын ашып көрсетеді. Бұл патшаның сарай қызметкерлері арқылы жасалды. Осы оқиғадан кейін, 1738 жылдың 14 шілдесінде король "өзінің құмарлығын жариялады" және Луиза Джули де Мейлиді өзінің ресми сүйіктісі ретінде таныды. Осыдан кейін оған патшаның пәтерлерінің жанында бөлмелер берілді және Версаль, Шоизи және Ла Муэттегі корольдік сарайларда оның жеке қонақүйлерінде қонақжай ретінде көрінді. Королева Луиза Джулияны өзінің жұбайының барлық сүйіктілерінің ішіндегі ең зияндысы деп санайды, өйткені ол бірінші болды, бірақ оған дағдыланды; ол оны адам ретінде ұнатпады, өйткені ол өз қарындасы мен мұрагері Мари Эннді ұнатпады. Луиза Джули де Мейли корольдің ресми сүйіктісі ретінде таныстырылғаннан кейін сарайда кеңінен аталып өтті, бірақ бұл олардың қарым-қатынасына үлкен қысым жасады. Оның жаңа лауазымы оны көпшілік сынға ұшыратты, ал Людовик XV кейбіреулер оны өзінің рөліне жеткілікті әдемі деп санамағанда өзін қорлайтынын сезінді. Ол қызғаныштан қиналып, олар дауласқан кезде оқиғалар орын алды, мысалы, бірде ол картадан жеңіліп, патшаға: "Сендермен бірге мұнда таңғаларлық емес" деп ескертті. Патша оған оған әсер ете аламын деп үміттенген өтініш берушілер жақындағаны үшін жаман әсер етті. Бірақ ол жаңа лауазымын өзін байыту үшін немесе саясатқа араласу үшін пайдаланбады, әрі көп ұзамай оның саяси мәселелерге араласпағаны немесе өтініш берушілерді алға жылжытпағаны белгілі болды. Луиза Джули отбасына адал болды және ол туралы "жақсы көретін, адал кішкентай жан, оңай алданып қалуға болатын барлық қасиеттері бар, ол өз әпке-қарындастарын соттың алдына қуана-қуана әкелетін, өйткені бұл оларға қуаныш әкелетін". Ол барлық әпкелерін әр түрлі жағдайларда соттың алдына шақырып, оларға әлеуметтік тұрғыдан қалыптасуға көмектесті. 1739 жылы оның кіші әпкесі Паулина Фелисити соттың алдына шақыруды сұрай отырып хат жіберді. Луиза Джули әпкесі әпкесі қалағанын орындады, бірақ соттың алдына келгеннен кейін Паулина Фелисити патшаны тез азғырып, оның жаңа сүйіктісі болды. Мадам де Мейли ресми сүйіктісі болып қалды, бірақ патша Паулин Фелиситті сүйіп, оның маркиз де Винтимилге үйленуін ұйымдастырды, оған соттың қасында қалуға мүмкіндік берді және оған Шои ле Ройдің қалтасын сыйлады. Мадам де Винтимил тез жүкті болып, патшаның заңсыз ұлы Людовик де Люкке (Люи де Люк герцог) туған кезде қайтыс болды. Мадам де Винтимилдің сүйегі Версаль қаласындағы Лит де парадта жатыр, бірақ түнде бұзылған топ "патшаның жезөкшесінің" денесін қиратты. Патша мен Луиза Джули екеуі де Паулин Фелиситидің өліміне қатты күйзеліп, оның денесін қиюдан шошыды; оның үмітсіздігінен ол кедейлердің аяғын жуу арқылы католиктердің өкініш рәсімін орындады. Осыдан кейін оның жас қарындасы, жесір қалған Мари-Анн де Майли, соттың шақыруын сұрады. Отбасының өзін әлеуметтік тұрғыдан нығайтуына арқа сүйеген ол өзінің сұлулығы мен сүйкімділігімен таныстырылып, үлкен табысқа жетті. Мари-Анна "көрнекті әдемі", қадірлі және сымбатты, ақ шашы бар, "ақ және таза терісі жарқырап", үлкен көк көздері мен қызыл еріндері "балалық күлкі" ретінде сипатталды; ол сондай-ақ әзіл-оспақпен жиі әзіл-оспақпен айналысатын әзіл-оспақ деп саналды.

Босату

Луиза Джули де Мейли патшаға қатты ғашық болғандықтан, ол "оның ақыл-кеңесін сұрамай ештеңе істей алмады" және ешқашан мемлекеттік істерге араласпады. Бұл кардинал Флюри үшін оны қабылдауға мүмкіндік берді, бірақ сонымен қатар патшаның флюридің бейбітшілік саясатына қарсы патшаға ықпал ете алатын және әулиелік идеалдары ұлттық абырой мен даңқ үшін қажетті деп санайтын соғысқа қатыса алатын сүйіктісі болуын қалаған сарай әулиелері үшін ұятқа қалдырды. Соғысқа қолдау көрсеткен аристократтардың арасында патшаның достары, манипулятивті герцог де Ришелье және корольге жаңа сүйікті таныстыру идеясын қолдаған Субиза ханзадасы Карл бар еді. Ол кардиналдың ықпалына қарсы тұру үшін және оның бейбітшілік саясатына қарсы тұрып, Францияны соғысқа итермелеу үшін пайдаланылуы мүмкін еді. Олар Луиза Джулияның әпкесі Мари Энн де Майли, маркиза де Ла Турнельді осы мақсатқа арналған қолайлы кандидат ретінде қарады. 1742 жылы Шрёв сейсенбі күні болған маскалы биде Ришелье Мари-Аннаны патшаға алып барып, оларды таныстырды. Алайда ол патшаның ұсыныстарын бірден қабылдамады. Оның сүйіктісі, жас герцог д'Аженуа болды, патша үшін оны тастап кетпекші болды. Нәтижесінде Людовик жас жігіттен құтылу үшін Ришельемен, яғни д'Аженуаның ағасымен, сөз байласты. Ришелье король мен Мари Ан де Ла Турнельдің арасындағы байланыс орнату үшін бәрін жасауға асықты, өйткені Луиза Джули де Мейлидің оған жақсы көзқарас танытпағанын білген. Нәтижесінде Людовик, Киелі кітаптағы Дәуітке еліктеп, өзінің қарсыласын австриялықтармен Италияға соғысуға жіберді. Бұл жерде Бат-Шебаның күйеуінен де бақытты болған Аженой герцогы тек жараланды және даңқпен сарайға оралды. Луи үмітсіз болды, бірақ Ришелье жеңісті жеңіл қабылдамайтын адам емес еді. Ол өзінің немере інісін Лангедокқа жіберді, онда оны азғыру үшін әйелге нұсқау берілді. Бұл оны тиімді орындады; өте құмар табиғаттағы хаттар алмастырылды; ханым алған хаттарды Ришельеге жіберді, және олар өз уақытында Мари Энн де Ла Турнельдің назарына жеткізілді, ол жас герцогтың алдамшылығына ашуланып, патшаға көңіл бөлді және Ришелье мен Субиздің ұсынысына келісті. Луиза Джули де Мейлидің құлдырауы оны ресми қызметінен айыру арқылы ұйымдастырылды, бұл оның сарай өміріне қатысуының ресми негіздемесі болды және ол болмаса, оған сарайда тұруға рұқсат етілмейтін. 1742 жылы 13 қыркүйекте бұрын дәм дю палас болған Габриэль де Вилларс ханым дама д'атур мәртебесіне көтерілді, осылайша патшайымның кезекші әйелдерінің арасында бос орын пайда болды. Жақында қайтыс болған Франсуаза де Мазарин, королеваның жеке досы, ол өлмес бұрын өзінің сүйікті немересі Мари Энн де Майлидің лауазымына үміткер болғанын қалады, ол Луиза Джули де Майлиді ұялту үшін жек көреді, ал королева бос орынды Мари Энн де Майлиге беруді сұрады, және д'Аргенсонның араласшылығымен Мари Энн корольдің осы лауазымға кандидатурасын бекітті. Сонымен қатар, Мари-Анна Луиза Джулияны кардинал Флюриге хат жазуға және король оның сестеріне Луиза Джулия үшін жақсылық жасағысы келетіндігіне сендіре отырып, өз лауазымынан Флавакорттың пайдасына кетуге көндірді. Ол келісті, бірақ келесі дофиннің сарайындағы dame d'atours лауазымымен өтелетіндігі шартымен отставкаға кетті. Кардинал Флюри оның отставкаға кету туралы өтінішін алған кезде, оны шақырып, оның лауазымына төнетін қауіп туралы ескертті, ал Маурпас графы Жан-Фредерик Флепо оны ескертті: "Мадам, сіз сіңліңіз де ла Турнельді білмейсіз; сіз оған кеңсеңізді тапсырсаңыз, соттан босатылуыңызды күте аласыз". Алайда Луиза Джули өздеріне қарсы сөз байласып жатқан әпке-қарындастарын күдіктенуден немесе отставкасын қайтарудан бас тартты. Оның отставкасы қабылданғаннан кейін ол өзінің және әпке-қарындастары Мария Ан де Майли мен Флавакортты патша мен патшайымға жаңа тағайындалулары үшін алғыс білдіру үшін ертіп барды. Патшайым өз келісімін қайтарып алса да, Мари Анна 19 қыркүйекте осы лауазымға тағайындалды, ал келесі күні кардинал Флюри Луиза Джулияның болашақтағы төлемақылық лауазымын дофиннің дама д'атурсы ретінде қабылдамады. Осылайша Мари-Анна сарайда өз орнын иеленіп, Луиза Джулияны өз орныннан айырды. Қызметтегі әйел ретінде отставкаға шыққаннан кейін, соттың Люиза Джулияға көңіл бөлуін тоқтатты және оның орнына оны оның әпкесі және күтілетін мұрагері Мари Энн де Майлиге бұрды, оны XV Людовик өзі ашық түрде соттың алдына шыға бастады. Алайда Мари-Анн де Майли Луиге ғашық болмаған, сонды�...

Шығармадағы бейнелеу

Луизаның, сондай-ақ оның әпке-қарындастарының, "Луи жақсы көретін Луи" (1959) романында рөлі бар, бұл ағылшын жазушысы Жан Плейдидің Людовик XV және Людовик XVI өмірлері туралы трилогияның біріншісі. Луиза Джули - Салли Кристидің "Версаль әпкелері" (Simon&Schuster 2015) романындағы орталық кейіпкерлердің бірі, Луи XV және атақты Майли Несл әпкелері туралы роман.