Кіріспе

Құс түрі. Сары мүңкідұмды қағанақ (Platalea flavipes) – Threskiornithidae тұқымдасына жататын, топтап тіршілік ететін су құсы. Ол Австралияға тән, сондай-ақ Жаңа Зеландия, Лорд-Хоу және Норфолк аралдарында кездеседі.

Таксономия

Атақты орнитолог Джон Гулд сары мүңкідұмды қоянды тұңғыш рет сипаттап, оның басқа түрлерінен ерекшелігін атап көрсетсе де, оны Platalea flavipes деп атады. Бонапарт 1856 жылы Platibis туысын құрды, ал Гулд кейінгі еңбектерінде осы жіктемені қабылдады. Ол 1839 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльсте, әсіресе Хантер және төменгі Намой өзендері арасындағы солтүстік бөлігінде осы түрдің көптеп кездесетінін байқады. Бұл жыл бұрынғы жылдардағы құрғақшылыққа қарамай, ылғалды болды. 2010 жылы Чессер және әріптестері жасаған қояншақтардың митохондриялық ДНК зерттеуі сары және қызғылт қояншақтардың бір-біріне ең жақын туыс екенін, ал екеуі де басқа төрт қояншақ түрінің ата-тегінен ерте таралған. Олар генетикалық деректердің барлық алты түрді Platalea туысына жатқызуға немесе екеуін тиісінше Platibis және Ajaia монотиптік туыстарына жатқызуға бірдей негіз болатынын көрсетті. Дегенмен, алты түр морфологиялық тұрғыдан өте ұқсас болғандықтан, оларды бір туысқа біріктіру мағыналырақ болды.

Сипаттама

Шамамен өлшегенде, сары мүңкідұмбының барлық қауырсыны ақ түсті. Ұзын, қасық тәрізді тұмсығы, терісі жалаңаш беті, аяқтары мен тырнақтары сары, ал көзі ақшыл сары түсті. Еркек және ұрғашы құстар қауырсыны мен түсі жағынан ұқсас. Көбейтілу маусымында, беті қара сызықтармен көмкеріледі, кеудесінде ұзын қауырсындар пайда болады және қанаттарының ұштары қара болады. Сары мүңкідұмбының тұмсығы тар болып келеді және ол үлкен, қасық тәрізді тұмсығынан гөрі қысқыш сияқты жұмыс істейді, ал оның тұмсығы екі қосылған қысқыш сияқты әрекет етеді. Ибис және мүңкідұмбы тұқымдасының барлық өкілдері сияқты, ол әрқашан басын созып ұшады.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Сары мүңкідұмбылы Австралияның шығысы, солтүстігі және оңтүстік-батысында, әсіресе су маңында кездеседі және Жаңа Зеландия, Лорд-Хау және Норфолк аралдарында кездейсоқ түрде тіркелген.