Кинтампо мәдениеті: Батыс Африкадағы неолиттік кезең, мал шаруашылығынан отырықшылыққа көшу, құрал-жабдықтар (айыр, тас шабуыр, қырғыштар) және технологиялар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Африканың ерте кешені
Early West African complex
Кинтампо кешені, сондай-ақ Кинтампо мәдениеті, Кинтампо неолиті және Кинтампо дәстүрі деп те аталады, Сахара агропасторалдары құрған, олар Нигер-Конго немесе Нило-Сахара тілдерінде сөйлейтін болған жақын, ал бұрынғы Пунпун азық-түлік іздеушілерден ерекшеленетін. Кинтампо кешені Батыс Африка тарихының алғашқы кезеңінің бір бөлігі болды, мал өсіруден отырықшы өмір салтына көшуді көрсетеді, әсіресе Гананың Боно Шығыс аймағында.
The Kintampo complex, also known as the Kintampo culture, Kintampo Neolithic, and Kintampo Tradition, was established by Saharan agropastoralists, who may have been Niger Congo or Nilo Saharan speakers and were distinct from the earlier residing Punpun foragers, The Kintampo complex was a part of a transitory period in the prehistory of West Africa, from pastoralism to sedentism in West Africa, specifically in the Bono East region of Ghana,
Өнер бұйымдары
Кинтампода көптеген құралдар, соның ішінде хлорит шистасынан жасалған жылтыратылған балталар, көптеген майдалау тастары, әр түрлі формадағы және стильдегі шағын кварц микролиттері және тас кельтер қазылып алынды. Бірнеше гарпун табылған, бірақ олар өте сирек кездеседі. Олардың қаптау әдісін литика мамандары жақсы біледі. Тас өзегі қатты тегіс бетке, мысалы, үлкен тасқа, бүркемеге немесе ағаш бағанына орналастырылды, содан кейін үстінен соққы беріп, ұсақ-түйектерді астынан материалдан бөліп алуға мәжбүр етті. Бұл түрдегі аспаптар биполярлы перкуссияның ерекше түрі. Бірнеше кішкентай тас және керамикалық бұйымдардың мақсаты туралы түсініксіздіктер бар. Олар қыш құмыра жасау үшін қолданылатын құралдар, олардың ішінде табақтар мен құмыралар ең көп тараған сияқты. Қалыптардың диаметрі 1244 см-ден бастап болды. Қасықтар орташа есеппен 10-30 см аралығында сәл кішірек болды. Көптеген жағдайда бұл құмыралар шеге тәрізді немесе кесу үлгісімен безендірілетін. Бұл үйлер тек азық-түлік пен су сақтау үшін ғана емес, сонымен қатар қайнату және соустар жасау үшін де пайдаланылған. Бірнеше Кинтампо жерлерінде әшекей ретінде киілетін тас қолғаптар табылған. Боясе төбесі мен Нтерсеро жерлерінде ит, кеміргіш және сиыр сияқты жануарлардың балшықтан жасалған мүсіндері табылған, бірақ олардың мәні қандай болуы мүмкін екені жақсы түсініксіз. Бұл гуманитарлық ғылымдарды зерттейтіндер үшін өте маңызды, өйткені өнердің пайда болуы және өмірді сурет арқылы суреттеу өнер тарихшылары мен археологтар үшін де үлкен қызығушылық тудырады. Кинтампоға қоныс аударған адамдар үшін тағы бір маңызды азық - май пальмасы болды. Майлы пальма кем дегенде 4000 жыл бұрын Кинтампода қолданылған. Бұл өсімдіктің көптеген пайдасы бар, ол сусын, азық-түлік және құрылыс материалы ретінде қызмет етеді. Бұл аймақта оның гүлденуіне мүмкіндік берілді, өйткені ол тұрақты жылы климат пен жауын-шашынды жақсы көреді. Тамақ ретінде майды өсімдікті жауып тұрған мезокарптан және өздігінен жеуге болатын ядродан алуға болады. Бұл өсімдік А витаминімен мол қамтамасыз етіледі, бұл өсімдік халықты азық-түлікпен қамтамасыз етуге көмектесетін еді. Бұл керамикалық әдістерді одан әрі пісіру үшін жетілдірген деген болжам бар. Сондай-ақ, бұршақ, хош иісті ағаштар, шөптер, ямс және сорго да өсірілетіндігі белгілі. Шөптер жиі жиналмаған, өйткені климат шөптердің өсуін қиындатады. Кинтампо халқы мал баққан; ешкі, қой және ірі қараның қалдықтары табылған. Басқа да жабайы жануарлар, мысалы, мониторлы кеміргіштер, шаяндар, қыран құстары, вервет маймыл, бабуин, тасбақалар мен тасбақалар, патшалық және дуикерлік антилопалар, алып қалталы және құдықты тышқандар аңшылық ретінде ауланды.
Numerous types of tools have been excavated at Kintampo, including polished axes crafted from calc chlorite schist, many types and sizes of grinding stones, small, quartz microlith projectile points of various shapes and styles, and stone celts. A few harpoons have been found, but these are rare. The knapping technique they used is well understood by lithics experts. The stone core was placed on a hard level surface such as a large rock, log, or trunk, then struck from above, forcing flakes to separate from the material from underneath. This use of a makeshift anvil is typical of bipolar percussion. There is some confusion about the purpose of a number of small stone and ceramic objects that are cigar shaped and rasp like. They are thought to be tools for creating pottery, of which bowls and jars seem to be the most common. The jars ranged from 12–44 cm in diameter. The bowls were slightly smaller on average, ranging from 10–30 cm. Many times these pots were decorated with a comb like or rake pattern. These were likely used not only for the storage of food and water, but also for boiling and crafting sauces. Stone arm bands that would have been worn as decoration have been found at several Kintampo sites. At the sites of Boyase hill and Ntersero, clay figurines of animals like dogs, lizards and cows were found, though it is not well understood what their meaning might be. This is all very important to those who study the humanities, as the emergence of art and the depiction of life through art is of great interest to both art historians and archaeologists alike. Another important staple to the people who settled at Kintampo was the oil palm. The oil palm was used at Kintampo starting at least 4000 years ago. A very useful plant in many ways, it serves as a source of drink, food, and construction material. It was allowed to flourish in the region due to its preference for a constant warm climate and high rainfall. As a food, the oil can be extracted from the mesocarp which covers the plant, and the kernel which is also edible by itself. It is an excellent source of vitamin A, which would have helped to support a growing population. It is speculated that ceramic techniques were improved so that the nut of the oil palm could be further cooked. The cowpea, incense tree, hackberry, yams, and sorghum, are also known to have been grown. Grasses were most likely not harvested as often, as the climate makes it difficult for grasses to grow. Kintampo people also kept livestock; goats, sheep, and cattle remains have been found. Other wild animals such as monitor lizards, snails, guineafowl, vervet monkey, baboon, turtles and tortoises royal and duiker antelopes, giant pouched and cane rats were hunted as game.
Сайттар
Археологтар Гананың ішінде және жанында, үш түрлі ортада Кинтампо кешенімен байланысты кем дегенде отызға жуық жерді зерттеген.
Archaeologists have identified studied at least three dozen sites relating to the Kintampo complex in three different types of environments within and near Ghana.
Мұра
Кинтампоның тау-кен қорғандары б.з.д. екінші ғасырға дейін тасталып кеткен көрінеді, ал б.з. б. бірінші мыңжылдықтың басында темір металлургиясы аймақтың басым технологиясына айналды. Бұл аймақ 11-ғасырда Боно штатын құрған Боно халқының мекені болды. Бұл үлкен патшалық көршілес аумақтарды тиімді басып алу үшін еуропалықтармен сауда жасаған атыс қаруын қолданды. Бонолар өздерінің жауларын және әскери тұтқындарын солтүстіктен Жағалауға құл қылып әкеліп, оларды трансатлантикалық құл саудасында сату арқылы пайда тапты. Батыстық Суданның саудагерлері, негізінен алтын саудасымен айналысқан, Боно штатының өсуіне ықпал етті.
The rockshelters of Kintampo appear to be abandoned by the second century BCE, and then in the early first millennium CE, iron metallurgy became the dominant technology of the region. The area was the home to the Bono people, who founded the Bono State in the 11th century. It was a large kingdom that used firearms traded to them by Europeans to effectively conquer neighboring territories. The Bono enslaved their enemies and prisoners of war from the north and to the Coast, and made a profit by selling them in the transatlantic slave trade. Merchants from Western Sudan who were mainly into gold trading also contributed to the growth of the Bono State.