Кіріспе

Белгісіз сырттан келген суретші

Филадельфиялық сымшы – 1982 жылы Филадельфияда (Пенсильвания штаты) уақытша тұратын үйдің сыртындағы көшеде табылған, шамамен 1200 кішкентай сымнан жасалған мүсінге жауапты, кім екені белгісіз суретші. Суретшінің мүсіндердегі қалың сымды иіп түйреуге қажетті құралдары болған деп есептеледі; мүсіндер оның авторы қайтыс болғаннан кейін тасталып кеткен болуы мүмкін. Суретшінің ниеттері туралы ештеңе белгілі емес. Көптеген туындылар африкалық өнерге ұқсайды, ал өнер жинағы табылған ауданның демографиялық ерекшеліктері кейбір сыншыларды суретшінің афроамерикалық болғаны туралы болжам жасауға итермеледі. 1999 жылы Флейшер Оллман галереясының мәліметінше, галереяға келген бір келуші өнер табылған көшені дұрыс анықтады және 1970 жылдар шамасында осы мүсіндерді жасап жатқан қарт қара нәсілді адамды көргенін растады, бірақ одан кейін суретшінің кім екені анықталған жоқ.

Жинақтың құрамы

Көшеден өткен Роберт Лейч бұл туындыны Филадельфиядағы Флейшер Оллман галереясына тапсырды, қазіргі таңда олардың бір бөлігі сол галереяда сақталуда. Туындылардың көбі сыммен байланған жиынтықтар, тек бірнеше абстрактілі маркерлік суреттер ғана Марк Тоби мен Джон Бюнион Мюррейдің еңбектерін еске түсіреді. Суретші пластик, қаптама, гайка, бұранда, газет/журнал қиындылары, электр бөліктері, батареялар, монеталар және басқа да заттарды сыммен тығыз орап байлаған. Кейбір жиынтықтарда заттарды бірге ұстау үшін резеңке таспалар немесе желім ленталар қолданылған. Ішкі мәліметтерге сүйенсек, бұл жинақ шамамен 1970 жылдарға жатса керек.

Көрмелер

Жинақ алғаш рет 1985 жылы Флейшер/Оллман галереясында көрсетілді. Одан кейін ол Цинциннати қазіргі заманғы өнер орталығында, Сан-Хосе өнер мұражайында, Лозаннадағы d’Art Brut мұражайында, Питтсбург өнер орталығында, Нью-Йорктегі Африка өнері мұражайында, Филадельфиядағы қазіргі заманғы өнер институтында және Нью-Йорктегі американдық халық өнері мұражайында қойылды.

Көңіл көтеру

Суретшінің таңдаған өнерінің ерекше талаптарына деген ерекше, тіпті мономаниялық берілгендігі оны суретші Генри Даргермен салыстыруға себеп болды. Оның туындыларын көрсететін өнер мамандары оның құрастыру процесін американдықтардың емдік жинақтарымен немесе африкалық тайпалардың құдай-сынымен салыстырады. Бір өнер тарихшысы белгісіз суретшіге діни немесе психологиялық себептерді жатқызуға бейімділікті сынап, "басқашалыққа деген құштарлық, әсіресе ерекшеліктер мен айырмашылықтарды суреттеу арқылы [сырттан келген] өнер туындыларын және көп жағдайда суретшінің өзін-өзінің даусын ұзақ уақыттан бері көлеңкеге түсіріп келеді" деп жазды.