Кіріспе

Испания көлік құралдарының нөмірлік белгілері

Көлік құралдарының тіркеу нөмірлері – көлік құралының тіркеу табелін көрсету үшін қолданылатын міндетті нөмірлік белгілер. Олар Испанияда 1900 жылдан бері бар. Қоғамдық жолдарда жүретін көптеген моторлық көліктерде оларды көрсету заңмен талап етіледі. Көлік құралдарын тіркеу және нөмірлеуге жауапты мемлекеттік орган – Жол жүру бас дирекциясы.

Тарих

Бұрын қолданылған екі жүйе де облыстарға негізделген.

1900 жылдан 1970 жылға дейін

Алғашқы жүйе 1900 жылы енгізілді, ол көлік құралы тіркелген провинцияны көрсететін әріптік кодтан (кодтардың толық тізімін төменде қараңыз), содан кейін алты цифрға дейін болатын реттік нөмірден (XXX NNNNNN) тұрды. Кодтар көбінесе 1926 жылғы ережеге сәйкес провинция атауының бірінші бір немесе екі әріпінен немесе провинция астанасының атауынан (көптеген провинциялар астаналарының аттарымен аталады) құралған. Бастапқыда кейбір провинциялар үш әріпті кодтарды қолданған, бірақ 1926 жылдан кейін олар алынып тасталды. Бұл жүйе 1971 жылдың қазан айында аяқталды, сол кезде Мадрид пен Барселона 999999 санына жақындады. Мұндай тіркеу нөмірі бар ескі көліктерді, әдетте бес немесе алты цифрлы нөмірлерімен, Испания жолдарында әлі де кездестіруге болады. Бұл жүйенің соңғы жылдары көптеген нөмірлік тақталар ақ түсті, ал әріптері қара болды. Бүгінде, кейбір сирек жағдайларда, тақталар нашарлаған немесе жоғалған жағдайда, жаңа форматта қайта шығарылғанда, сол нөмірлік тізбекпен бірге ЕС елдерін анықтайтын көгілдір жолақ та қолданылады.

1970 жылдан 2000 жылға дейін

Екінші жүйе XXX NNNN YY форматын қолданды, онда XXX провинцияның коды немесе бір, екі немесе үш әріпті арнайы код (мысалы, әскери көліктер үшін ET және полиция көліктері үшін DGP), NNNN – 0000-ден 9999-ға дейінгі реттік нөмір (әрқашан төрт таңбалы сан, қажет болса алдына нөлдер қосылады), ал YY – бір әріптен кейін екі әріптен тұратын "санау" сериясы, ол реттік нөмір 9999-ға жеткеннен кейін өседі. "Санау" сериясында Q және R әріптері қолданылмады (және Q ешқашан рұқсат етілмеді, себебі ол O әрпі мен 0 цифрына өте ұқсас), сондай-ақ A, E, I және O дауыстыларымен аяқталатын екі әріптік комбинацияларға тыйым салынды, себебі олар кейбір провинция кодтарымен біріктірілгенде (мысалы, MA LA – «жаман», CU LO – «мойнақ») ұятты испан сөздерін құрауы мүмкін еді. Демек, Z әрпінен кейін AB, AN әрпінен кейін AP, содан кейін AS, ал PZ әрпінен кейін SB келеді. Бірақ басқа да ұятты комбинацияларға рұқсат берілді, мысалы KK («қоқысқа» ұқсас) және PN («пенис» сөзіне ұқсас). Сондай-ақ HB (Herri Batasuna) және PP (Халықтық партия) сияқты саяси мағынасы бар комбинацияларға да рұқсат берілді. Мадрид пен Барселонада WC комбинациясы ғана қолданылмады. Сонымен қатар, кейбір «тыйым салынған» комбинациялар (әсіресе R әрпін қамтитын немесе тыйым салынған дауыстылармен аяқталатын) кейбір ерекше жағдайларда қолданылды, мысалы, кейбір арнайы көліктерде (мысалы, RA, RB – кейбір полиция көліктері үшін, EA – Испания Әуе күштерінің құрлықтағы көліктері үшін). Бұл жүйе 2000 жылдың қаңтарына дейін сақталды, оған дейін Мадрид қайтадан тіркеулердің шегіне жетті, оның «санауы» ZX сериясына жетті. Барселона XG сериясына жетті, ал тіркеу көлемі бойынша екінші провинция – Валенсия HJ сериясында қалып қойды. Сондықтан ZY және ZZ комбинациялары ешбір провинцияда шығарылмады. Бұл жүйе бойынша нөмірлер әдетте ақ түстің үстінде қара түспен жазылған, бірақ 1990 жылдары көк түсті ЕО елдерін анықтау жолағы қосымша опция ретінде қолданылды. Екі жүйе де аймақтар арасындағы бәсекелестікке ұшырады, бұл жүргізушілерге өз провинцияларынан тыс жерге саяхаттау немесе көліктерін қолданылған көлік ретінде сату қиындық тудырды. Екінші жүйе Испанияның негізгі тілдерінің ресми мәртебе алуына байланысты да өзгерді, кейбір провинциялардың атауларын өзгерту нәтижесінде атау мен код арасында сәйкессіздіктер туды. Мысалы, Каталония тілі ресми тіл болғаннан кейін Жерона провинциясының атауы Гиронаға өзгергенде, Жеронаның GE коды GI кодымен ауыстырылды. Сол сияқты Оренсе провинциясының OR коды Оренсе провинциясының галисиан тіліндегі ресми атауына сәйкес OU кодымен ауыстырылды. Басқа провинция кодтарын өзгертуге бағытталған сәтсіз әрекеттер де болды, мысалы, Астурия провинциясының O кодын (оның бұрынғы астанасы Овьедодан алынған) AS кодымен ауыстыруға тырысты, бұл Овьедо мен провинцияның ең ірі қаласы Хихон арасындағы бәсекелестікке байланысты болды, Хихонның кейбір тұрғындары көліктерін Жиронада тіркеуге шешім қабылдады, себебі GI коды «Хихон» сөзінің алғашқы екі әрпіне сәйкес келеді. Ла Риоха провинциясының LO коды (оның бұрынғы астанасы Логроньодан алынған) ағымдағы жүйе қолданысқа енген күні LR кодымен ауыстырылуға жоспарланған.

Облыстық кодтар

КодПровинцияЕскертулерA Аликанте ALBАльбасете 1926 жылға дейін қолданылды, AB-мен ауыстырылды. AB 1926 жылдан бастап қолданылып келеді. AL Альмерия AOEБатыс Африкалық Испания † 1951 жылға дейін қолданылды, I және SHA алмастырды. AV Авила B Барселона BA Бадахос BI Бискайя BI оның астанасы Бильбао үшін. BU Бургос C Ла-КоруньяCA Кадис CAC Касерес 1926 жылға дейін қолданылды, CC алмастырды. CC 1926 жылдан бері қолданылып келеді. CASКастельон/Кастельо 1926 жылға дейін қолданылды, CS-мен ауыстырылды. CS 1926 жылдан бастап қолданылып келеді. CECеута 1922 жылдан бері қолданылып келеді. CO Кордоба CR Сьюдад-Реал CU Куэнка FP Фернандо-Поо † 1961 жылдан 1969 жылға дейін қолданылды. GC Лас-Пальмас GC Гран-Канарияны білдіреді. 1926 жылдан бастап қолданылып келеді. GE Жерона/Жирона 1992 жылға дейін қолданылды, GI-мен ауыстырылды. GI 1992 жылдан бастап қолданылып келеді. GR Гранада GU Гвадалахара H Уэльва HU Уэска I Ифни † 1951 жылдан 1961 жылға дейін қолданылды, IF алмастырды. IF 1961 жылдан 1969 жылға дейін қолданылды. PMБалеар аралдары PM оның астанасы Пальма-де-Майорка. 1997 жылға дейін қолданылды, IB ауыстырды. IB 1997 жылдан бастап қолданылып келеді. J Хаэн L Лерида/ЛлейдаLE Леон LO Ла-Риоха LO Логроньоны білдіреді, оның елордасының бұрынғы атауы. LR LO орнына, бірақ қолданылмады. LU Луго M Мадрид MA Малага ME Испандық Марокко † Сеута мен Мелилья үшін пайдаланылды, 1922 жылы CE және ML алмастырды. ML МелильяMU Мурсия O Астурия O Овьедоны білдіреді, оның елордасының бұрынғы атауы. OR Оренсе/Оуренсе 1998 жылға дейін қолданылды, OU-мен ауыстырылды. OU 1998 жылдан бастап қолданылып келеді. P Паленсия PA Наварра PA оның астанасы Памплона. 1918 жылға дейін қолданылды, NA алмастырды. NA 1918 жылдан бастап қолданылып келеді. PO Понтеведра RM Рио-Муни † 1961 жылдан 1969 жылға дейін қолданылды. S Кантабрия S Сантандерді білдіреді, оның елордасының бұрынғы атауы. SA Саламанка SE Севилья SEG Сеговия 1926 жылға дейін қолданылды, SG алмастырды. SG 1926 жылдан бері қолданылып келеді. SHA Сахара † 1951 жылдан 1961 жылға дейін қолданылды, SH алмастырды. SH 1961 жылдан 1976 жылға дейін қолданылды. SO Сория SS Гипускоа SS оның астанасы Доностия/Сан-Себастьян. T Таррагона TE Канар аралдары † TE Тенерифеді білдіреді. 1926 жылға дейін қолданылды, GC және TF алмастырды. TER Теруэль 1926 жылға дейін қолданылды, TE-мен ауыстырылды. TE 1926 жылдан бастап қолданылып келеді. TEG Испандық Гвинея аумағы † 1926 жылға дейін қолданылды, TG алмастырды. TG 1926 жылдан бастап қолданылып келеді, 1961 жылы FP және RM алмастырды. TF Санта-Крус-де-Тенерифе TF Тенерифеді білдіреді. 1926 жылдан бастап қолданылып келеді. TO Толедо V Валенсия VA Вальядолид VI Алава VI оның астанасы Витория-Гастеиз. Z Сарагоса ZA Самора

Коммерциялық көліктер

Үшінші тарап сақтандыру тәуекелдерін сақтау үшін, басқаша сақтандырылмаған тауарларды немесе адамдарды тасымалдайтын көлік құралдарына қара түсті SP (servicio publico) әріптері жазылған кішкентай ақ тақта (150 мм × 75 мм) талап етіледі. Бұл тақта артқы нөмірлік тақтаға жақын бекітіледі. Таксилер мен жеке жалға берілетін көліктер (ЖТК), жұмыс істеуге рұқсаты бар, көк түсті артқы нөмірлік тақтамен және жоғарыда аталған SP тақтасын көрсетеді. Бұл белгілерсіз көліктер жалға берілуге заңды емес.

Мемлекеттік кодтар

Бұлар әріптер мен сандар кодының ескі жүйесін сақтайды. CodeOrganizationMeaningsNotesCME Cos dels Mossos d'Esquadra Каталонияның автономды полиция күштері DGP Dirección General de la Policía Испания Ұлттық Полициясы CNP Cuerpo Nacional de Policía Испания Ұлттық Полициясы 2008 жылдан беріE Ertzaintza Баск елінің автономды полиция күштері Тақтадағы E арнайы баск шрифтімен жазылған. EA Ejército del Aire Испания Әуе Күштері ET Ejército de Tierra Испания Армиясы FAEFuerzas Aliadas en España Испаниядағы НАТО күштері FN Fuerzas Navales / Armada Испания Әскери-теңіз күштері PGC Parque de la Guardia Civil Испания азаматтық гвардиясының автопаркі Бұл француздық Gendarmerie nationale немесе итальяндық Corpo dei Carabinieri сияқты әскерилендірілген полиция күштері. MF Ministerio de Fomento Құрылыс министрлігі MOP-пен байланыс жоқ. MMA Ministerio de Medio Ambiente Қоршаған орта министрлігі MOP Ministerio de Obras Públicas Құрылыс министрлігі Қазір MF-пен алмастырылды. PME Parque Móvil del Estado Мемлекеттік көлік құралдары PMM Parque Móvil del Ministerio Министрлікке қарасты мемлекеттік көлік құралдары Қазір PME-мен алмастырылды. Crown Vehículo de la Corona Корольдің көлігі Корольді ресми шараларға тасымалдайтын көлік алтын тәжбен қызыл түсті тақтайшаға ие. Астурия ханшайымын ресми шараларға тасымалдайтын көлік алтын тәжбен көк түсті тақтайшаға ие.

Дипломатиялық тақташалар

Дипломатиялық нөмірлер қызыл, жасыл, сары немесе көк түсті болады және дипломатиялық көліктер үшін "CD" (қызыл), консулдық көліктер үшін "CC" (жасыл), қосымша қызметкерлердің көліктері үшін "TA" (сары) немесе халықаралық ұйымдарға тиесілі көліктер үшін "OI" (көк) әріптерімен басталады. Бірінші сандар елшілік немесе ұйымды, ал екінші сандар ұйымдағы нақты көлікті көрсетеді.

АҚШ әскері

1972 жылға дейін АҚШ әскери қызметшілері арнайы номерлік тақталарға ие болуға міндетті болды.

Түстер пластиналары

Трейлерлер үшін әр түрлі түстегі пластиналар және шетелдіктерге Испанияда сатып алынған көліктерді өз елінде тіркеуге дейін пайдалануға мүмкіндік беретін уақытша "туристік пластиналар" бар. Трейлерлік пластиналар R префиксімен басталады, бұл remolque сөзінің мағынасын білдіреді – испан тілінде тіркеме, кербен немесе "тасымалда" деген сөз. Туристтік пластиналар P префиксімен басталады, бұл уақытша екенін көрсетеді, әдетте экспортқа немесе тіркеу процесі аяқталғанға дейін көлік құралдарына беріледі. Оларды кейде өндірушілердің прототиптерінде де кездестіруге болады. Тарихи көліктер үшін арнайы серия бар, ол H префиксімен басталады, содан кейін төрт сан мен төрт әріп келеді, нәтижесінде тоғыз таңбалы пластина пайда болады, оны кейбір тарихи көліктерге орнату қиын болуы мүмкін. 50 см³-тен кіші цилиндрлі мопедтер мен микроавтокөліктерге ұлттық пластина талап етілмейді, оларды қалалық және аудандық әкімшілік салықтан өткізіп, өздерінің сары пластиналарын шығарды.

Код Белгіленген түсі
C Мопедтер мен микроавтокөліктер Сары түсті
E Арнайы (ауыл шаруашылығы, ауыр техника) Қызыл түсті
H Тарихи Қара түсті
P Уақытша Ақ түсті
R Трейлерлер Қара түсті
S Уақытша пластиналар Ақ түсті
T Туристтік пластиналар Қара түсті
V Көлік сатушылары Ақ түсті
Таксилер Ақ түсті көк