Кіріспе

Иммиграция туралы американдық заңнамалық ұсыныс

Шетелдік кәмелетке толмағандарды дамыту, көмек және білім беру туралы заң, DREAM Act деп белгілі, – АҚШ-қа кәмелетке толмаған кезінде келген құжаттары жоқ иммигранттарға жұмыс істеу құқығымен бірге уақытша шартты тұру құқығын беруді көздейтін заң жобасы. Егер олар кейіннен қосымша талаптарды орындаса, тұрақты тұру құқығына ие болады. 2001 жылғы сәуірде АҚШ сенаторлары Дик Дурбин (Иллинойс штаты, Демократ) және Оррин Хэтч (Юта штаты, Республикалық) бұл заң жобасын Сенатқа алғаш рет ұсынды, бірақ ол қабылданбады. Бұл ұсыныс содан бері бірнеше рет қайтадан енгізілді, бірақ 2024 жылға дейін АҚШ Конгресінің екі палатасының бірінде де көпшілік дауыспен мақұлданған жоқ.

Өмірбаян

Конгресс мүшелері осы заң жобасының бірнеше нұсқасын Өкілдер палатасына да, Сенатқа да ұсынды. Палата мүшелері осындай бір заң жобасын 2010 жылдың 8 желтоқсанында 216–198 дауыспен қабылдады; Сенаторлар 2010 жылдың 21 қыркүйегінде DREAM Act нұсқасын талқылады. Бұрынғы заң жобасы, 60 дауыс жинап, филибүстерді жеңуге сегіз дауыс жетпей, 2007 жылы 52–44 дауыспен сәтсіз аяқталды. АҚШ әскері 2005 жылы «кризис» деп сипатталған жағдайға тап болды, бірақ 2007–2010 жылдардағы экономикалық төмендеу әскери қызметке қабылдаудың көптеген қиындықтарын жойды. АҚШ Тұрақты Тұрғын Карты (сонымен қатар «жасыл карта» деп те аталады) жоқ иммигранттарға әскери қызметке қабылдануға рұқсат берілмейді. 2007 жылы Қорғаныс министрлігінің бірнеше жоғары лауазымды шенеуніктері әскери қызметшілерге тұрақты тұрғын статусын беруді уәде ету арқылы жаңадан қабылдауды ынталандыруды қолдады. Заң жобасы сондай-ақ 1996 жылғы Заңсыз көші-қон реформасы және иммигранттардың жауапкершілігі туралы заңның (IIRIRA) 505-бабын жою арқылы жоғары білім беруге қатысты жәрдемақы үшін штаттардың резиденттігін анықтау құқығын қайта қалпына келтіреді. Кейбір штаттар осы IIRIRA ережесін бұзбай, құжаттары жоқ штат тұрғындарына штат ішіндегі оқу ақысын төлеуге мүмкіндік беру үшін заңдар қабылдады. Алайда, кейбір студенттер штаттан тыс оқу ақысын төлеп, штаттық білім беру органдары осы федералды заңды бұзды деп мәлімдеп, сотқа шағымданып жүр.

Заңнамалық тарихы

DREAM Act-тің бастапқы нұсқасы 2001 жылғы 25 сәуірде Иллинойс штатынан демократ өкіл Луис Гутьеррес 107-ші Конгресс кезінде «2001 жылғы иммигрант балалардың білім беруін жетілдіру және оқуды тастаудың алдын алу туралы заң» ретінде ұсынылды. Бұл заң жобасына 34 қолдаушы қолдау көрсетті және ол құжатсыз көшіп келген студенттерге ең алдымен депортациядан қорғалуға өтініш беруге, содан кейін, егер олар критерийлерге сай келсе, заңды тұрақты тұру құқығын алуға мүмкіндік беретін еді. Бір айдан кейін, 2001 жылғы 21 мамырда Гутьеррес өзінің заң жобасын «Студенттерді түзету туралы 2001 жылғы заң» деп аталатын, көбірек шектеулі нұсқасының пайдасына жоюға мәжбүр болды. Бұл заң жобасы бойынша 21 жасқа дейінгі үміткерлер қарастырылды және 62 қолдаушы болды. 2001 жылғы 1 тамызда Сенатта «Студенттерді түзету туралы 2001 жылғы заңға» сәйкес келетін заң жобасын Юта штатының республикашыл сенаторы Орин Хатч ұсынды. Бұл заң жобасы «Шетелдік кәмелетке толмағандарды дамыту, көмек және білім беру туралы» немесе «DREAM Act» деген қысқаша атаумен берілген алғашқы заң жобасы болды. Осы уақыттан бері DREAM Act Сенатта да, Өкілдер палатасында да әр түрлі уақытта ұсынылып келді. Заң жобасының мәтіні 2006 жылғы Кешенді Иммиграциялық реформа туралы заң және 2007 жылғы Кешенді Иммиграциялық реформа туралы заң сияқты иммиграцияға қатысты басқа да заң жобаларына қосылды. 2007 жылдың қыркүйегінде Дурбин 2008 жылғы Қорғаныс министрлігіне рұқсат беру туралы заңға түзету ретінде DREAM Act-ті қосу үшін өтініш берді. Олардың қарсыластарын ескере отырып, штаттық оқу ақысына қатысты барлық тіл түзетуден алынып тасталды және әлеуетті бенефициарлар үшін 30 жасқа дейінгі шектеу енгізілді. Әскери басшылар жаңа заң жобасын, оның ішінде әскери қызметшілерге тұрғылықты мәртебе беру туралы уәде де бар, жалдауды ынталандырудың бір жолы ретінде қабылдады. 2007 жылғы 18 қазанда Дурбин, Небраска штатының Чарльз Хейгел және Индиана штатының Ричард Лугармен бірге республикалық серіктестермен бірге DREAM Act-ті ұсынды. DREAM Act жобасын талқылау үшін 24 қазанға дауыс беру жоспарланған, бұл үшін 60 «иә» дауысы қажет еді, бірақ ол сәтсіз аяқталды. Сенаттағы қарсыластар өздерінің қарсылықтарына әр түрлі себептер келтірді. Кейбіреулер DREAM Act-ті, DREAM Act-тің жаңа нұсқаларын күтіп, тізбекті көші-қонды және құжатсыз көші-қонды ынталандыратын рақымшылық деп атады. Басқалары DREAM Act заңын, ол өте жақсы заң болса да, тек кешенді иммиграциялық реформаның бір бөлігі ретінде қабылдануы керек деп мәлімдеді. Сенатор Кей Бейли Хатчисон, ол бұрын DREAM Act қарауына қарсы екенін мәлімдеген болатын, Сенатта ол Дурбинге ескертулер білдіргенін және ол онымен бірге жұмыс істеу үшін қажетті өзгерістерді енгізуге сөзбе-сөз уәде бергенін мәлімдеді. Дурбин жауап ретінде DREAM Act талқылауы басталған жағдайда қаралатын алғашқы түзету заң жобасын Хатчисон ұсынған тілге сәйкес қайта жазуды көздегенін мәлімдеді. Оның ұсынысы бойынша, құжатсыз көшіп келген студенттерге шартты тұрақты тұру орнына жаңартылатын жұмыс рұқсатымен уақытша студенттік виза алуға рұқсат етілуі керек. 52 сенатор DREAM Act заңын қарастыруды қолдағанмен, бұл филибостерді бұзуға жеткіліксіз болды және заң қарастырылмады. және АҚШ өкілі Говард Берман (D CA). Бүгінгі күнге дейін 128 өкіл және 39 сенатор.

2010 жыл

111-ші Конгресс 2010 жылы DREAM Act заң жобасын қарастыруды жалғастырды. DREAM Act-тің жаңа нұсқасы заң жобасына қатысты туындаған алаңдаушылықтарды жоюға бағытталған көптеген өзгерістерді қамтиды. DREAM Act, "Сұрама, айтпа" ережесін жоюмен бірге, 2011 қаржы жылына арналған Ұлттық қорғаныс туралы заңға енгізілді. 2010 жылдың 21 қыркүйегінде Сенаттағы заң жобасына қарсы филибүстер 56–43 дауыспен сақталды; филибүстерді тоқтату және заң жобасын ілгерілету үшін 60 дауыс қажет еді. Келесі күні Дурбин Ричард Лугармен бірге заң жобасын қайтадан ұсынды. Заң жобасын тек екі сенатор қолдады және ол тағы да жеңіліске ұшырады. Бір айдан кейін, 16 қарашада президент Барак Обама және жетекші демократтар қарашаның 29-ына дейін Dream Act-ті Өкілдер палатасына енгізуге уәде берді. Өкілдер палатасы 2010 жылдың 8 желтоқсанында DREAM Act-ті қабылдады, бірақ заң жобасы Сенаттағы пікірсайыстарды аяқтау үшін қажетті 60 дауысқа жетпеді (55–41 – H.R. 5281-ге Сенаттың 3-нөмірлі түзетуіне Өкілдер палатасының түзетуіне қолдау беру туралы ұсынысқа қол қоюға қатысты дауыс беру).

2011 жыл

2011 жылдың 11 мамырында сенаттағы көпшілік көшбасшысы Гарри Рид сенатта DREAM Act заң жобасын қайтадан ұсынды. Бұрын бұл заң жобасын қолдаған кейбір республикашылдар, оның ішінде Техас штатының сенаторы Джон Корнин, Аризона штатының сенаторы Джон Кил, Аризона штатының сенаторы Джон Маккейн және Оңтүстік Каролина штатының сенаторы Линдси Грэм, иммиграциялық бақылау күшейтілмесе, мұндай заң жобасы қабылданбауы керек деп, дауыс беруден бас тартты. Президент Обама АҚШ иммиграциялық жүйесін реформалау жөніндегі күш-жігерінің бірі ретінде бұл заң жобасын қолдады. 2011 жылдың шілдесінде Калифорния штаты Калифорния DREAM Act заңын қабылдады, ол құжатсыз иммигрант студенттерге мемлекеттік білім беру ұйымдарына жеке колледж стипендияларын алуға мүмкіндік берді. Тамыз айында Иллинойс штаты құжаттары бар және құжаттары жоқ иммигранттардың балалары үшін жеке қаржыландырылатын стипендиялық бағдарламаға рұқсат берді.

2012 жыл

2012 жылдың 15 маусымында Барак Обама әкімшілігінің DREAM Act жобасына енгізілген нақты шарттарға сай келетін құжаттары ретсіз иммигранттарды елден шығаруды тоқтататынын жариялады. 2012 жылдың 15 тамызында АҚШ Азаматтық және иммиграциялық қызметі (USCIS) Обама әкімшілігінің «Балалық шақта келгендерге арналған уақытша іс-қимыл» (DACA) бағдарламасы бойынша өтініш қабылдауды бастады. Мыңдаған адам жаңа бағдарламаға өтініш берді. DACA бағдарламасы көбінесе DREAM Act-тегідей адамдардың иммиграциялық мәселесін шешу үшін құрылғандықтан, екі бағдарлама да жиі бірге талқыланады. Кейбіреулер олардың арасында айырмашылықты байқамайды, ал басқалары DREAM Act-тің заңнамалық жолы мен DACA-ның жарлық арқылы іске асырылуы арасындағы ерекшеліктерге назар аударады. 2017 жылға қарай DACA арқылы 740 000 адам тіркелді.

2017 жыл

2017 жылдың 5 қыркүйегінде Трамп әкімшілігі DACA қорғауын жоюға дейін Конгрессті заңмен алмастыруға шақырып, бағдарламаны тоқтатты. 2017 жылғы «Арман» заңы 2017 жылдың 20 шілдесінде сенаторлар Линдси Грэм (R SC), Дик Дурбин (D IL), Джефф Флейк (R AZ) және Чак Шумер (D NY) тарапынан ұсынылды. АҚШ азаматтығын алудың тікелей жолын ұсыну мүмкіндігімен, бұл екіпартиалық заң қолдау тапты және сыналып, бірақ тағы да қабылдана алмады. Азаматтыққа үміткерлер – құжаттары жоқ, DACA немесе уақытша қорғалған мәртебесі бар (TPS) (заңды иммиграциялық мәртебесі жоқ) және АҚШ жоғары мектебін бітіріп, колледжге түсетін, жұмысқа орналасатын немесе әскерге қатысатын адамдар. 2017 жылғы заңның нұсқасы қолданыстағы заңды бірнеше жағынан өзгертеді. Ол DACA иелеріне тұрақты тұру құқығын, ал TPS иелеріне осы мәртебеге өтініш беру мүмкіндігін береді. Дегенмен, сол есепте де заң «2021 жылдан басталатын төрт жылдық кезеңнің кем дегенде біреуінде болжамды дефицитті 5 миллиард доллардан асырады» делінген (көрсетілген). Америка Прогресі орталығы жүргізген зерттеу, егер «Арман» заңы қабылданса, 2030 жылға қарай 1,4 миллион жұмыс орны құрылатынын көрсетсе, негізінен «Арман» иелерінің білім деңгейінің, табысының және сатып алу қабілетінің күтілетін өсуі арқасында. Ақ үйдің испанотілді бұқаралық ақпараттар директоры Луис Миранда 2010 жылғы «Арман» заңын қолдады. Оның пікірінше, заңның қабылдануы АҚШ-ты әлемдік экономикада бәсекеге қабілетті етеді, өйткені құжаттары жоқ иммигранттарға «өздерінің толыққанды әлеуетін іске асырып, еліміздің экономикалық өсуіне үлес қосуға мүмкіндік береді». Зерттеуге сәйкес, «Арман» заңының артықшылықтарына ие болатындардың 38%-ы заңды тұрақты тұру құқығын алады. Осы сценарий бойынша NAIDC бағалауынша, «Арман» заңының иелері 40 жыл ішінде 1,4 триллион доллар табады. Екінші жағынан, NAIDC бағалауынша, егер «Арман» заңының артықшылықтарына ие болатындардың барлығы білім беру немесе әскери қызмет талаптарын орындап, заңды тұру құқығын алса, олар сол 40 жыл ішінде 3,6 триллион доллар табады. Олардың 40 жыл ішінде қолда бар федералдық, штаттық және жергілікті ресурстарды қанша долларға пайдаланатыны бағаланбады.

Білім

«DREAM Act» жобасы үшін білім беру басты басымдық болып табылады. Роджер М. Махони жазған зерттеу мақаласында «DREAM Act» студенттерге штат ішіндегі оқу ақысын ұсынуы үшін штаттарды жазалайтын заң ережесін жоюға мақсаеттенгендігі айтылған. Құқықтық талаптарға қарай, «DREAM Act» АҚШ-та 1,2 миллионға жуық жас адамға көмектесіп, оларға білім беру және экономикалық мүмкіндіктерін дамытуға мүмкіндік береді.

DREAMers қозғалысы

ДРИМерлер қозғалысы ДРИМ туралы заң Конгресте талқыланып жатқан кезде пайда болды. Бұл топтың негізгі құрамын құжаттары жоқ студенттер/жастар құрайды. ДРИМерлер қозғалысы көші-қон, білім беру және азаматтық мәселелерімен айналысып келеді. 2012 жылдың 5 маусымында ДРИМерлер зорлықсыз азаматтық наразылық акциясына қатысты, онда пикеттер, отырыстар, аштық жариялау және басқа да шаралар ұйымдастырылды. Ел бойынша құжаттары жоқ жастар ДРИМ заңын қолдауға белсенді түрде қатысқан басқа да жағдайлар болды. Сонымен қатар, бұл қозғалыс DACA (Бала кезінде келгендерге арналған шараларды кейінге шегеру) сияқты басқа да саясаттарға әсер етті, бұл 2012 жылдың 15 маусымында сол кездегі Ішкі қауіпсіздік министрі Джанет Наполитано жасаған, «Бала кезінде АҚШ-қа келген адамдарға қатысты прокурорлық дискрецияны қолдану» деп аталатын атқарушы ведомствоның меморандумы. Бұл Конгресс бекітпеген әкімшілік бағдарламаны құрды, ол АҚШ-қа кәмелетке толмаған кезінде келген және бірнеше талаптарға сай келетін – соның ішінде заңды көші-қон статусы жоқ – белгілі бір адамдарға екі жылға кейінге шегерілген шара қарастыруға және жұмысқа орналасуға рұқсат беруге мүмкіндік берді, бұл мерзім жаңаруға жатады.