Кіріспе
Фу Юй (傅遊藝) (өлген 24 тамыз 691), У Цзянь билігінде У Юй (武遊藝) деп аталған, қытай Тан әулеті мен У Цзэтяньнің Чжоу әулетінің шенеунігі, 690 жылы таққа отырғаннан кейін қысқа ғана уақытқа канцлерлік қызметін атқарған. Ол билікке ие болуын және өз әулетін құруын жария түрде сұраған алғашқы шенеунік ретінде танымал болды және оның бұл позициясы үшін бір жыл ішінде қарапайым лауазымнан императорлық әкімшіліктің жоғарғы эшелонына көтерілді. Бірақ 691 жылы оның одан да зор амбициялары бар деген айып тағылып, тұтқындалды; ол өз-өзіне қол жұмсады. Фу Юйдің туған жылы белгісіз, бірақ ол Цзи округінен (汲縣, қазіргі Синьсян, Хэнань) екені мәлім. 690 жылы, У Цзэтянь өзінің ұлы, император Жуйцзунның императорлық шешесі және регенті болып қызмет еткенде, ол императорлық цензордың көмекшісі (侍御史) болып жұмыс істеді. Ол Гуанчжун аймағынан 900-ге жуық адамнан тұратын топты бастап, сарай сыртында Тан әулетін тарату және оның орнына жаңа Чжоу әулетін құру туралы петиция ұсынды, оны "император" етіп жариялауды сұрады. Императрица Ву бастапқыда бұл ұсыныстан бас тартты, бірақ оны жоғары лауазымға тағайындады. Соның салдарынан, осыған ұқсас петициялар толқыны келіп, ақыры император Жуйцзун да осындай петиция ұсынды. Императрица Ву ақырында келісімін берді және император болып таққа отырды, Чжоу әулетін құрып, Тан әулетіне үзіліс жасады. Таққа отырғаннан кейін, ол Фуды Луантай Шиланг (鸞臺侍郎) қызметіне тағайындады, ол үкіметтік емтихан бюросының (鸞臺, Луантай) орынбасары болды. Ол оған Tong Fengge Luantai Pingzhangshi (同鳳閣鸞臺平章事) атағын да берді, ол де-факто канцлерлікке тең болды. Ол сондай-ақ оған У императорлық тегін сыйлады. Ол бір жылдың ішінде шенеуніктердің төрт түсті киімдерін – көк, жасыл, қызыл және күлгін түстерін, ең төменгі дәрежеден жоғары дәрежеге дейін кигендіктен, оны жартылай қысыммен "маусымдық шенеунік" деп атады. 691 жылы Фуға Yinqing Guanglu Daifu (銀青光祿大夫) қосымша құрметті атақ берілді; сол кезде оның інісі Фу Шэньтун (傅神童) қоғамдық жұмыстар министрі болып қызмет етті. Бір айдан кейін ол рәсімдер министрінің орынбасары болып тағайындалды және енді канцлерлік қызметін атқармады. Осы уақытта шамамен Фу Юйге түс көрінді, онда ол император сарайындағы залдардың бірінде, Данлу залында (湛露殿) отырған. Ол бұл түсін жақын досымен бөлісті, бұл император болуға деген құштарлығын көрсеткендіктен, орынсыз деп есептелді. Досы бұл туралы У Цзэтяньға құпия хабарлады. Ол оны тұтқындатты, ол түрмеде өз-өзіне қол жұмсады.
Fu Youyi (傅遊藝) (died August 24, 691), known as Wu Youyi (武遊藝) during the reign of Wu Zetian, was an official of the Chinese Tang dynasty and Wu Zetian's Zhou dynasty, serving as a chancellor briefly after she took the throne in 690. He was known for being the first official to publicly petition her to take the throne and establish her own dynasty and was awarded for his public stance by being promoted within a year from a low level official to the upper echelon of the imperial administration. In 691, however, he was accused of having even greater ambitions and arrested; he committed suicide. It is not known when Fu Youyi was born, but it is known that he was from Ji County (汲縣, in modern Xinxiang, Henan). As of 690, when Wu Zetian was serving as empress dowager and regent over her son Emperor Ruizong, he was serving as an assistant imperial censor (侍御史), when he led a group of some 900 people from the Guanzhong region to publicly petition, outside the palace, the abolition of the Tang dynasty and the establishment of a new Zhou dynasty with her as "emperor." Empress Dowager Wu initially publicly declined but promoted him. As a result, waves of petitions requesting the same thing came, and eventually Emperor Ruizong also submitted such a petition. Empress Dowager Wu eventually accepted and took the throne as emperor, establishing Zhou and interrupting Tang. After she took the throne, she made Fu Luantai Shilang (鸞臺侍郎), the deputy head of the examination bureau of government (鸞臺, Luantai). She also gave him the designation Tong Fengge Luantai Pingzhangshi (同鳳閣鸞臺平章事), making him a chancellor de facto. She further bestowed him the imperial family name of Wu. As, within the same year, he had gone through the four colors of official uniforms—blue, green, red, and purple, from the lowest grade to nearly the highest grade, he was referred to semi derogatorily as "the seasonal official." In 691, Fu was given the additional honorific title of Yinqing Guanglu Daifu (銀青光祿大夫); at that time, his brother Fu Shentong (傅神童) served as the minister of public works. A month later, he was made the deputy minister of ceremonies and was no longer chancellor. Meanwhile, around the same time, Fu Youyi had a dream in which he sat in one of halls in the imperial palace, Danlu Hall (湛露殿). He told this dream to a close associate, an action that was considered inappropriate as it showed ambition to be emperor. The associate secretly reported this to Wu Zetian. She had him arrested, and he committed suicide while in prison.
Ескертпелер мен сілтемелер
Танның көне кітабы, 186-том, 1-бөлім. Чжичжи Тунцзянь, 204-том.