Кіріспе

Майкл Симиноның 1996 жылғы фильмі.

"Күнтізбес" (промоциялық материалдарда жай ғана "Күнтізбес" деп көрсетіледі) – Майкл Симиноның режиссерлік жұмысымен, Чарльз Ливитттің сценарийі бойынша, Вуди Харрелсон мен Джон Седаның басты рөлдерде ойнаған 1996 жылғы жол қылмысы туралы драмалық фильм. Бұл фильм режиссер Симиноның соңғы толық метражды туындысы болды. Ол 49-шы Канн кинофестивалінде "Алтын пальма" сыйлығы үшін көрсетілді.

Сюжет

Брэндон "Блю" Монро, 16 жастағы, шығыс Лос-Анджелестегі Навахо бандының жартылай мүшесі, зорлық көруші әкесін өлтіргені үшін түрмеде жазасын өтеуде. Жыл сайынғы медициналық тексеру кезінде Блюге әйелі мен қызы бар бай, материалист онколог доктор Майкл Рейнольдс ішкі қатерлі ісіктен көз жұмаққа жақын екенін және көп уақыты қалмағанын айтады. 8 жасында танысқан Аризонадағы сиқыршыға жетсе, емделе алатынына сенген Блю, Майклды қарумен қорқытып, жақын маңдағы гаражға апарып, көлік ауыстырады. Блю Дибе Ницаа (Навахо халқы үшін қасиетті алты тау көлінің бірі) көлін табуға тырысады, оның суларында шомылған адамның жаралары жазылады деседі. Алайда Майкл тұтқынға алынуына қынжылса, кездескен әр адамнан көмек сұрайды және онкология бөлімінің басшысы болып тағайындалуына байланысты кешкі асқа қатыса алмайтынына шағымданады. Екеуінің білімдері, әлеуметтік жағдайы, нәсілі және әртүрлі көзқарастары оларды бір-бірінен ажыратады. Майкл заманауи медицинаның адамды мазалайтын барлық дертке жауабы бар деп сенсе, Блю рухтар әлемін, қасиетті орындарды және шөптермен емдеуді құрметтейтін Навахо руханилығына сенеді. Аризонаға жол тартқанда Майкл мен Блю шағын қалада мотоциклшілер тобымен кездесіп, олардың қуып жететініне тап болады. Кейін Майклды жылан шағады, бірақ Блю оны дереу, медициналық құралсыз емдейді. Лос-Анджелесте миссис Рейнольдс полицияға адам іздеуді хабарлайды, ал билік екеуін шығысқа қарай іздей бастайды. Майкл Блюге жақындаған сайын, бала кезінде сақтап келген құпиясымен беттеседі: ол өлім төсегінде жатқан ағасының өмірін өшіруге мәжбүр болды, ал жас Майклдан аппаратын ажыратуды сұрады. Блюдің жағдайы нашарлаған сайын, Майкл Флагстаффтағы ауруханаға заңсыз кіріп, қажетті дәрі-дәрмекті алуға тырысады. Келесі күні таңертең екеуі Навахо қорығына кіреді, бірақ алдарында тұрған полиция машинасына тап болады. Қашып құтылу үшін Майкл басты жолдан шығып, мал бағымен араласады, шаң-тозаңның арасында көрінбейді. Биліктен қашып, соңынан Блюге оның ізденісінде көмектесуге бел буған Майкл оны таудың басына жеткізеді. Осы уақытта полиция тікұшағы олардың жақын жерде тұрған көлігін көреді. Таудың басына жеткенде Блю сиқыршымен қайта кездеседі, ол оны көлге бағыттайды. Майкл мен Блю құшақтасып, жолдары айырылады. Тікұшақ Майклды байқағанда, Блю көлге қарай жүгіріп, содан кейін мистикалық түрде суға сіңіп кетеді. Лос-Анджелеске оралған Майкл полициямен бірге отбасымен қайта қосылады, қолына кісен салынған күйі.

Өндіріс

1994 жылы Симиноға Regency Enterprises продюсері Арнон Милчан Чарльз Ливитт жазған "The Sunchaser" сценарийін түсіруді ұсынды. Сценарийге шығармашылық өзгерістер енгізе отырып, Симино Лос-Анджелестің қылмыстық топтарының мәдениетін зерттеуге бірнеше ай жұмсады. Фильмнің бір бөлігі Лос-Анджелес қаласының орталығында, Мохаве шөлінде, Аризонада, Юта штатындағы Сион ұлттық паркінде және Колорадода түсірілді. Диалогтардың шынайы болуын қамтамасыз ету үшін Симино әрқашан бірнеше навахо кеңесшілерін, оның ішінде актер Леон Скайхорс Томасты шақырды, ол Вуди Харрелсон мен Джон Седа арасындағы сахналарға өз ұсыныстарын берді. Микки Рурк, Симиноның әріптесі және досы, режиссердің "The Sunchaser" түсірілімі кезінде "жанып кеткеніне" сенді. "Майкл – егер одан ақшасын алып тастасаң, ол ішкі қақтығысқа ұшырайтын адам", – деді Рурк. "Ол – ар-намыс адамы."

Өндірістен кейінгі

Симиноға соңғы монтаждау құқығы берілмегенімен, продюсерлер монтаждау процесіне араласпады. Фильмнің титрлерін жасаған негізгі дизайнер Пабло Ферро, алғашқы редактор жұмыстан қуылғаннан кейін Джо Д'Огустинді ұсынды.

Сыни қабылдау

Фильм көбінесе жағымсыз пікірлер алды. Variety журналының Тодд Маккарти былай жазды: "Майкл Симиноның алты жылдық үзілістен кейін киноға оралуы – концепциялық тұрғыдан батыл туынды, бірақ оның орындалуында висцеральды қарқын мен драмалық шалаңдық байқалады". Джо Энн Питтман "Фильм режиссерлері" кітабында "Күн қуушының" "болжамды және көбінесе күлкілі сценарийге" ие екенін жазды. Бұл драма екенін ескерсек, жақсы емес. Кейіпкерлер стереотипті, ал оқиғада бағыт жоқ. Ол бір уақытта тым көп оқиғаны қамтуға тырысады. Жаңа дәуірдің мистикалық емдік сулары, сондай-ақ қасыпқыр мен құрбанның оқиғасы – бәрі де клише". Леонард Мальтин фильмге бір жарым жұлдыз берді: "Дұрыс емес туынды барлық трендтік тақырыптарды қамтуға тырысады, американдық үнділердің мистикасын, 'Жаңа дәуір' теорияларын және достық фильмдердің клишелерін жол фильмінің форматына сыйғызуға әрекеттенді". Лос-Анджелес Таймс газетінің Кевин Томас "Күн қуушыға" сирек оң пікірлердің бірін берді. Сценарийдің болжамдылығын атап өткен Томас: "Дегенмен, Чарльз Ливитттің сценарийіндегі барлық таныс нәрселер Симиноның стилінің өршілдігі мен күшімен, сондай-ақ Харрелсонның терең, кең ауқымды ойынымен жаңарып, серпінді болды" деп қосты.

Rotten Tomatoes сайтындағы шолулардың жиынтығы бойынша, "Күн қуушы" 6 шолу негізінде 17% "жаман" деп бағаланған, орташа бағасы 4.8/10 құрайды.