Винсент Колетта: Комикс суретшісі және алтын ғасырдың көркемдік стилі

Кіріспе

Американдық комикс суретшісі

Винсент Коллетта – американдық комикс суретшісі және көркемдік режиссер, ең белгілісі 1950-1960 жылдардағы комикс кітаптарының «Күміс дәуірі» деп аталатын кезеңде Джек Кирбидің жиі жұмыс істейтін суретшісі ретінде танымал. Оның жұмыстарына Marvel Comics-тің «Fantastic Four» комиксінің маңызды алғашқы нөмірлері, сондай-ақ «Journey into Mystery» және «The Mighty Thor» комикстеріндегі Тор кейіпкерінің ұзақ және атақты шығарылымдары кірді.

Ерте өмір

Коллетта Сицилияның Кастельдаччиа қаласында Роза мен Франческо "Фрэнк" Коллеттаның ұлы болып дүниеге келді. Отбасының әңгімелеріне сәйкес, әкесі Франческо "Фрэнк" Коллетта "өте жоғаз деңгейдегі мафия мүшесі" болған. Colletta Sr жергілікті полициядан қашу үшін Сицилиядан эмиграция жасады және Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ қарулы күштерінде қызмет етті, онда ол бомбалаушы ұшақтардың қанаттарына суреттер салған. Ол Нью-Йорк қаласының Бруклин ауданына қоныстанды, ал 10 жылдан кейін оның әйелі мен баласы оған қосылды. Содан кейін отбасы Нью-Джерси штатына көшіп, итальяндық дүкен ашып, мафиямен барлық байланыстарын үзіп жіберді. Коллетта Нью-Джерси Көркемсурет академиясында білім алды.

Marvel Comics-тің кітаптары

1960 жылдары Marvel компаниясының бояушысы ретінде Коллетта барлық басылымдарда, соның ішінде Daredevil-дің алғашқы нөмірлерінде жұмыс істеді. Ол Кирбидің Fantastic Four #40–44-ін, сондай-ақ Fantastic Four Annual #3-ті, Рид Ричардс пен Сьюзан Стормның үйлену тойын және сол кездегі Marvel Comics-тің барлық маңызды кейіпкерлерін көрсетті. Автор және комикс кітаптарының күміс дәуірі тарихшысы Пьер Комтуа былай деп жазды: «Колеттаның жіңішке, егжей-тегжейлі бояуы үлкен қара аймақтарсыз болғандай, олар фигураларға салмақ беру үшін қолданылады, бірақ бұл орта ғасырларда толық зерттелмеген көркемдік тұжырым, сол дәуірдің шикі ағаш кескіндері Тор жолағына қажетті өнер стилін көрсетеді. Ол [Стан] Ли мен [Джек] Кирби оны супер жаулардың күнделікті әлемінен мифтік жазылымға көшірген кезде, осы жазылымға тән ерекше атмосфераны ұстап тұрды. Екі суретшінің стильдерінің үйлесімділігіне қарамастан, кейін Коллетта Кирбидің көркемдік көзқарасын бұзғаны үшін сыналды, өйткені ол суретшінің жұмысына салған көптеген егжей-тегжейлі элементтерді жойды. Дегенмен, Коллетта сақтап қалған нәрсені оның өнерінде бұрынғы және кейінгі ешбір бояушы көрсете алмаған қырларын ашып көрсету арқылы жеткізді. Коллетта сонымен қатар Charlton Comics-тің 1960 жылдардағы көптеген "Жас сүйіспеншілік" және "Бірінші сүйіспеншілік" басылымдарының суретін жасады (кейбіреулері қайта басылғанда "Vince Colletta Studio" деп көрсетілген). Ол Джо Синнотт және басқа суретшілер салған романтикалық очерктерге, Charlton's Gunmaster, Dell Comics' Guerrilla War, Jungle War Stories және Idaho вестерн серияларына бояу жақты. Кирбидің жақын досы Марк Эваниер және бояушы Уолли Вуд Кирбиді DC баспасының директоры Кармин Инфантинодан Коллеттаны Кирбидің басылымдарын бояудан шеттетуді сұрауға көндірді. Коллетта DC-де көптеген басылымдарды бояды, соның ішінде Batman, Superman және Green Lantern басылымдарын, Isis және Super Friends телесериалдарын, сондай-ақ Wonder Woman-ның #206 (1973 шілде) – #270 (1980 тамыз) нөмірлерін, Дон Хек, Дик Дillin, Курт Сван, Хосе Дельбо және Майкл Нетцер (Насер) сияқты суретшілердің жұмыстарын бояды. Ол сол жерде болашақ жұлдыз Франк Миллерді де тапты. Бір кезде Marvel бас редакторы Джим Шутер айтқандай, Миллер «Батыс баспасынан кішкентай жұмыспен келді деп ойлаймын. Осыдан кейін ол DC-ге барды және Джо Орландодан жазадан кейін, өнер директоры Винни Коллеттамен кездесіп, ол оның талантын танып, оған бір беттік соғыс комиксін жасауға мүмкіндік берді». Ол қызметтен бұрын және кейін Коллетта Marvel үшін, сондай-ақ Skywald Publications-тің қара-ақ қорқыныш журналы Psycho үшін де бояумен айналысты. 1980 жылдардың соңына дейін Коллетта DC және Marvel үшін әртүрлі комикстерді бояуды жалғастырды. Оның соңғы танымал жұмысы – Marvel юморлық басылымы Fred Hembeck Destroys the Marvel Universe (1989 шілде).

As an inker for Marvel in the 1960s, Colletta worked on nearly every title, including some of the earliest issues of Daredevil. He inked Kirby's Fantastic Four #40–44, as well as Fantastic Four Annual #3, featuring the wedding of Reed Richards and Susan Storm and guest starring virtually all the major Marvel Comics characters of the time. Author and Silver Age of Comic Books historian Pierre Comtois wrote that, . Colletta's hair thin, detailed inking style . seemed devoid of large areas of black, [which are] used to give figures weight and heft but an artistic concept yet to be fully explored by the time of the Middle Ages, an era whose crude woodcuts most reflected the art style needed by the Thor strip[. It] captured the elusive quality of otherworldly drama that the strip would increasingly demand as [Stan] Lee and [Jack] Kirby took it away from the everyday world of supervillains to a mythic plane where the forces of evil were on a far more gargantuan scale. Despite the serendipity of the two men's styles, Colletta would later be criticized, with good reason, for compromising Kirby's artistic vision by eliminating much of the detail that the artist put into his work. Be that as it may, what Colletta chose to keep, he rendered in such a way that showed off aspects of Kirby's art that no inker before or since has ever been able to reproduce. Colletta would also pencil stories in many 1960s issues of Charlton Comics' Teen Age Love and First Kiss (at least some of which has been credited in reprints as by "Vince Colletta Studio"). He occasionally inked romance stories penciled by Joe Sinnott, and other pencilers on such titles as Charlton's Gunmaster, and Dell Comics' Guerrilla War, Jungle War Stories, and Western series Idaho. Kirby confidante Mark Evanier and inker Wally Wood eventually convinced a reluctant Kirby to ask DC Publisher Carmine Infantino to remove Colletta from inking Kirby's titles. Colletta went on to ink a large array at DC, including a variety of Batman, Superman and Green Lantern titles; the TV tie in series Isis and Super Friends; and nearly every issue of Wonder Woman from #206 (July 1973) to #270 (Aug. 1980), over pencilers including Don Heck, Dick Dillin, Curt Swan, José Delbo and Michael Netzer (Nasser). His time there included discovering future industry star Frank Miller. As one time Marvel editor in chief Jim Shooter described, Miller had broken in with "a small job from Western Publishing, I think. Thus emboldened, he went to DC, and after getting savaged by Joe Orlando, got in to see art director Vinnie Colletta, who recognized talent and arranged for him to get a one page war comic job". Before and after his tenure, Colletta continued to do a small amount of inking for Marvel, as well as for Skywald Publications' black and white horror magazine Psycho. Well into the 1980s, Colletta continued to ink a wide assortment of comics for both DC and Marvel. His last known credit is a Marvel humor one shot, Fred Hembeck Destroys the Marvel Universe (July 1989).

Талдау

Колетта американдық комикстер индустриясының ең жылдам бояушыларының бірі саналды және комикс баспа мерзімінен тыс қалғанда көмекке шақыруға болатын сенімді маман ретінде танылды. Дегенмен, ол әріптестері мен комикстер тарихшылары тарапынан қаламгердің жұмысындағы маңызды бөлшектерді өшіргені үшін, бояу жұмысын жеңілдету және баспагерлердің баспа мерзімін өткізіп алған жағдайда мыңдаған доллар тұратын айып төлеу қаупінен сақтану үшін сынға ілінген. Өйткені, сол кезде баспаханалар бос тұрып, шығынға ұшыраған. Комикстер суретшісі Джо Синнотт, Ронин Ро атты Марк Флореске айтқандай: "Мен романтикалық комикстерді салғанда, Винс менің жұмысымды бүлдірді деп ойлайтынмын. Ол суреттен адамдарды алып тастап, силуэттерді қолданды, жұмысты жеңілдету үшін барлық мүмкіндікті пайдаланды." Колетта "Дракуланың қабірі" комиксін бояудан шеттетілді, себебі баспагер Стэн Ли оның #9 санындағы жұмысында қабылдауға болмайтын қысқартулар жасағанын анықтады. Серияның қаламгері Джин Колан (және Колеттаның бұрынғы бірнеше жобасының авторы) көп жылдар өткен соң: "Ол қалағанда өте жақсы жұмыс жасай алатын, бірақ менің жұмысымды жасауға көп уақыт жұмсамайтын" деді. Джек Кербидің жақтастары ерекше қарсылық білдірді. Марк Эваниер: "1970 жылы Стив Шерманмен және Стив Диткомен кездескенде, ол бізден Кирбидің жаңа комикстері туралы сұрады, олар DC-де жарық көретін болды. Біз оған Колеттаның бояумен айналысатынын айтқанда, ол қынжырсып, комикстерге қарамауға ниеттенгенін айтты. Marvel-де жұмыс істеген кезде Дитко соңғы комикстерді кеңседен алып, үйге апару алдында әрқашан авторлар тізімін тексеріп отыратын. Егер ол Колеттаның есімін тапса, әсіресе Кирбидің жұмысын көркемдеген ретінде, комиксті қайтарып қоятын, тіпті қоқысқа тастап жіберуі мүмкін. Сондай-ақ Стэн [Ли] оның не істеп жатқанын көріп, себебін білгенін қадағалап отырды." Керісінше, Колеттаның жақтастары оның жұмыс істеуге тиіс жылдамдығына және оған уақыт берілгенде қандай нәтижелерге жете алатынына назар салады. Сынаушы Тони Сейберт: "Мифтер мен аңыздардың шалқары өткеніне арналған оқиғалар үшін Колеттаның жұмсақ, нәзік бояулары ежелгі заманның тұмандылығын еске түсіреді [және олар] Асгардтың тік жарларында да, Олимптің жасыл шалғындарында да тиімді. Кирби/Колеттаның Тор комиксі – норвегиялық жұлдыз шаңымен сәнделген, күміс шашты алып құдай. Геркулес – Микеланджелоның аяқталмаған мүсіндері сияқты, толыққанды емес, жартылай пішілген мүсін." Колетта өзінің әдістерін индустрияның қажеттілігі деп түсіндірді. Оған бояу салу философиясын сипаттауды сұрағанда ол: "Алдымен, кейбір бояушылар таңдап алады, мерзіміне қарамастан, тіпті редактор қиын жағдайда болса немесе бояушы беттерді күтіп отырса, олар өз уақытын жұмсайды. Мен олай бола алмаймын." деді.

Colletta was regarded as one of the American comics industry's fastest inkers and a reliable professional to call upon when a comic was in danger of missing a printing deadline. He nonetheless has been criticized by a range of fellow professionals and comic historians for erasing various details in a penciler's work, both in order to lessen the inking burden and to help meet time constraints during an industry era when printers charged then prohibitive thousands of dollars for missed deadlines, which resulted in idle presses. As comics artist Joe Sinnott told author Marc Flores, who writes under the pen name Ronin Ro, "When I penciled the romance stories, I used to tell myself, Vince wrecked what I did. He would eliminate people from the strip and use silhouettes, everything to cut corners and make the work easier for himself." Colletta was reassigned from inking The Tomb of Dracula when publisher Stan Lee determined Colletta had taken unacceptable shortcuts on issue #9. Gene Colan, penciler on the series (and on several earlier projects inked by Colletta), remarked many years later that "when he wanted to he could do very good work, but he didn't take his time with my stuff." Jack Kirby partisans are particularly vocal. Mark Evanier said, "In 1970 when Steve Sherman and I met Steve Ditko, he asked us about the new Kirby books that were then about to debut at DC. When we told him Colletta was handling the inking, he winced and said that he would probably not look at the comics. Back when he was working for Marvel, Ditko said he'd pick up the latest issues in the office and always check the credits before taking the comics home. If he found Colletta's name — especially as Kirby's embellisher — he would make a point of putting the comic back, or even in a wastebasket. And he'd make sure Stan [Lee] saw what he was doing and knew the reason why." Conversely, Colletta's admirers point to the speed with which Colletta was often required to work, and the results he could produce when given time. Critic Tony Seybert wrote that "for tales set in the distant past of myth and legend, Colletta's soft delicate inks evoke the vapors of ancient times [and are] just as effective on Asgardian crags as on the sylvan glades of Olympus. The Kirby/Colletta Thor is a mighty blond deity with a hint of Norse faerie dust. Hercules is a roughly hewn sculpture, almost incomplete, like one of the unfinished prisoners of Michelangelo." Colletta himself described his methods as a necessity of the industry. When asked to describe his philosophy of inking, he said, "Well, first of all, some inkers like to pick and choose and they'll take their time, no matter what the deadline is, even if the editor is in a jam, or a colorist is waiting for pages to come in so they can earn a living, too. I can't be that way."

Жеке өмір

1950 жылдардың басында Колетта Виоламен үйленді. Жұбайлардың Франклин есімді ұлы болды. Жүрек талмасынан жазылғаннан кейін біраз уақыт өткен соң Колеттаға рак диагнозы қойылды; үш аптадан кейін, 1991 жылдың 3 маусымында 67 жасында ол Нью-Джерси штатының Вествуд қаласындағы Паскак-Вэлли ауруханасында қайтыс болды. Кем дегенде бір некрологта, "The Comics Journal" басылымында, оның 65 жасында "маусымның соңында" қайтыс болғаны және қайтыс болу себебі жүрек ауруы болғаны туралы қате ақпарат келтірілген.