Кіріспе

1339 жылғы Берн мен Фрайбург арасындағы шайқас 1339 жылы маусымда Берн мен оның одақтастары мен Фрайбург пен Бургундия графлығы мен Габсбургтер аумақтарының феодалдық жер иелері арасында болған Лаупен шайқасы. Берн жеңіске жетіп, аймақтағы өз орнын нығайтады. Соғыстың салдарынан Берн мен Швейцария Конфедерациясының қарым-қатынасы күшейіп, 1353 жылы Берннің тұрақты қосылуына әкелді. Бұл сонымен қатар ақ айқыш швейцариялық жауынгерлердің далалық белгісі ретінде қолданылғандығы туралы алғашқы шайқас.

Шайқас

Берн әскері 21 маусымның түстен кейін Лаупенді жеңілдетуге аттанды. Фрайбургтің қоршау сызықтарына шабуыл жасаудың орнына олар өздерінің әскерін Лаупен қасарасынан шығыс-солтүстік-шығысқа қарай 3 км жерде орналасқан Брамберг деген төбеде жасақтады. Берндіктердің құрамына бір немесе бірнеше гауфен, терең жаяу әскерлер кірді. Бір жағында, әрине, сол жақта, орман кантондары тұрды. Берндіктердің келуін фрайбургтер байқап, олар тез қаруланып, шайқасқа дайындалды. Түстен кейін олар шабуылға шықты. Фрайбург әскерін ат әскері басқарды, соңынан үлкен жаяу әскер келді. Белгісіз сандағы әскерлер қоршау лагерінде техниканы қорғау және 600 күшті Берн гарнизонының шабуылға түсуіне жол бермеу үшін қалдырылды. Кавалерияның авангарды берндіктерге қауіп төндірді, жаңадан аталып кеткен бірнеше салт аттылар семсерлерін сілтеп берндіктерге жақын жерде жүрді, бірақ берндіктер өз позициясын ұстады. Фрайбург пехотасы құрылған кезде, ат әскері шабуылға түсті, бұл оларды тез арада тұяқ (Игел) деп аталатын жан-жақты қорғаныс құрамын құрған Орман кантоны контингентімен байланысқа әкелді. Осы флангтық шабуылдан алыстаған фрайбург пехотасы төбеге қарай алға қарай өрлеп кетті. Берндіктер бұл ілгерілеуді қиындату үшін арбалетшілер мен тас лақтырушыларды алдыға жіберді, бірақ олар Фрайбургтер жақындаған кезде тез кері қайтты. Бұл Берн әскерінің артқы қатарларында үрей туғызған сияқты, көптеген адам (2000-ға дейін) Брамберг артындағы орманға қашып кетті. Бір қызығы, қалған сарбаздар табандылық танытты. Екі жаяу әскер қатары соқтығысты. Сандық артықшылыққа қарамастан, фрайбургтер тез сындырылып, Лаупенге қарай қашып кетті, қашуды Водтан феодалдық контингент басқарды. Фрайбургтен келген контингент әсіресе ауыр зардап шекті, олар Бургомейстерін және қалалық байрақты жоғалтты. Берн әскерінің бір бөлігі үлкен бақылау көрсетіп, өзін қайта ұйымдастырды және Фрайбургтің ат әскерімен қоршалған Орман кантондарын босатуға аттанды. Бұл жердегі шайқас күніне ең қатты болған шығар, атты әскерлер екі майданға шығып соғысты. Қысқа қанды шайқастан кейін ат әскері жеңіліп, көп адам қаза тапты. Кем дегенде 80 дворян қаза тапты, соның ішінде Нидау, Валенгин және Арбург графтары және Водтың Людовик II ұлы. Кешке қарай соғыс басталды, бірақ Берн әскерлері Лаупенге қарай аттанды, онда жеңіс үшін мерекелер мен алғыс айту рәсімі өтті.

Салдары

Шығыс Габсбургтер күштері шайқасқа қосылу үшін Лаупенге уақытында жете алмады және жеңіліс туралы хабар алғаннан кейін тарады. Барлығына қарсы, екі есеге артық саны бар атты әскері бар армияның Берн / Швейцарияның жеңісі таңғалдырды, ал хроникалар "Құдайдың өзі Берн азаматы болған болуы керек" сияқты пікірлер кері қайтқан Габсбург әскерлері арасында естілгенін жазады. Берн Швейцария Конфедерациясымен тығыз байланысқа түсіп, 1353 жылы Сегіз кантонның бірі болды. Берн мен Фрибург арасындағы бәсекелестік 14 ғасыр бойы жалғасты, бірақ әскери қақтығысқа қайта оралмады. Фрибург Берннің маңында едәуір аумақтарға ие болды, бірақ олардың барлығы 1389 жылы Габсбургтер мен Швейцария Конфедерациясы арасындағы бейбіт келісіммен Семпах шайқасынан кейін қайтадан жоғалды. Фрибург 1403 жылы Бернмен одақ құрды және оның экспансионистік саясатынан бас тартып, оның тікелей көршілес аймақтарының иеленуіне назар аударды. Бұл Берннің ерте заманауи кезеңдегі Альп тауларынан солтүстікке қарай ең күшті қала республикасы ретінде өсуіне мүмкіндік берді және Фрибургтің 1454 жылы Швейцария Конфедерациясының серіктесі ретінде және 1481 жылы толық мүшесі ретінде қосылуына жол ашты.