Кіріспе

Радио және теледидар сериалдары: «Quiz Kids» – 1940-1950 жылдары алғаш рет көрсетілген радио және теледидар сериалдары. Чикаголық қоғамдық байланыс және жарнама маманы Луи Г. Кован жасаған, ал бастапқыда «Алька-Зельтцер» компаниясы демеушілік еткен бұл сериал 1940 жылдың 28 маусымында Чикаго қаласынан NBC арнасында Алек Темплтон бағдарламасының жазғы ауыстыру ретінде алғаш рет эфирге шықты. Ол радиода келесі 13 жыл бойы жалғасты. Телевизионда бұл шоу 1949 жылдың 6 шілдесінен 1953 жылдың 5 шілдесіне дейін Джо Келли викторина жүргізушісі ретінде, ал 1956 жылдың 12 қаңтарынан 27 қыркүйегіне дейін Клифтон Фадиман жүргізушісі ретінде NBC және CBS арналарында көрсетілді. Бағдарламаның негізгі идеясы Келлидің тыңдаушылар жіберген сұрақтарды қоюы және оларды Елиза Хикок пен Рейчел Стивенсон зерттеуі болды. Келли өзінің интеллектуал емес екенін және жауаптарды флеш-картасынан білмесе, сұрақтарға жауап бере алмайтынын жиі айтатын. Жауаптарды жоғары IQ, оқуға деген қызығушылық, тартымды мінез-құлық және салмақтылық, жылдамдық, юмор сезімі сияқты қасиеттерімен ерекшеленетін бес баладан тұратын топ ұсынды. Алғашқы «Quiz Kids» тобының бірі – жеті жасар табиғат зерттеушісі Джерард Дарроу болды. Алғашқы көрсетілімге Мэри Энн Андерсон, Джоан Бишоп, Джордж Ван Дайк Тиерс және Чарльз Шварц қосылды. 1940 жылдардағы басқа «Quiz Kids» қатысушылары: Джоан Ализиер, Лоис Джин Эшбек, Джек Бекман, Клод Бреннер, Джеральдин Гамбург, Мэри Клэр МакХью, Дэвид Насатир, Салли Энн Вильгельм, Рут Даскин, соғыс жылдарындағы босқын Гюнтер Холландер, Шел Талми және математика саласындағы сарапшылар Джоэл Куперман мен Ричард Уильямс. Панель мүшелері алмасып отырды, әр аптада ең көп ұпай жинаған үш қатысушы келесі аптада тағы екеуімен бірге қатысты; олар 16 жасқа толғаннан кейін қатысуға құқығы болмады.

Нью-Йорк пен Чикаго

1949–50 жылдары бағдарлама Нью-Йоркке кеңейтілді, онда бірқатар жарыстар арқылы панель мүшелері анықталды. Нью-Йорк қаласының ауданындағы студенттер бастауыш мектептерге таратылған анкеталар бойынша іріктелді және тыңдаушылар жіберген сұрақтарды еске түсіретін сұрақтар қойылған панельдерде «сұхбаттастырылды». Сұхбаттан өткендер апта сайын айдың «Викторина баласы» атанымы үшін жарысты, әр бағдарламадан екі апталық жеңімпаз айлық «финалға» өтті. Айлық жеңімпаздар кейіннен тағы бір панельде бір-бірімен бәсекелесіп, жалпы жеңімпазды анықтады. Дюрвард Кирби жүргізген параллель бағдарламалар да болды, онда сол панель мүшелерінің кейбірі қатысты. Кирби жүргізген бағдарламаларға Бруклиндегі The Dime Savings Bank демеушілік етті, сондықтан олар The Savings Bank Quiz Kids деп аталды. Тоғыз жасар Норман Лейн айлық жарыстың жеңімпазы атанды және Чикаго тобымен бірге Чикагода бір бағдарламаға қатысты. 12 жастағы Малкольм Митчелл параллель бағдарламалар сериясында үш жарыста жеңімпаз атанды, Лейн әр жолы екінші орынды иеленді және продюсерлер оны Нью-Йорктегі NBC студиясында Чикаголық «Викторина балалары» тобымен бірнеше бағдарламаға шақырды. Олардың арасында «Балалардың» Нью-Йорк университетінің профессорларын «жалпы білім» бойынша жеңіп алған эпизод ерекше көзге түсті. Кейін Йель университетінің медицина профессоры болған Митчелл «абсолютті құлақ» (музыкалық ноталар мен аккордтарды нақты анықтау қабілеті) талантына ие болды, бұл тікелей сұрақтарға жауап беруден бөлек, қызықты радио сәттерін жасады. 1950 жылы Милтон Берлдің қонақ жүргізуші ретінде қатысқан және Чикаголық «Викторина балаларының» бағдарламасы Нью-Йорк пен Лос-Анджелестегі The Paley Center for Media-да түсірілді. Телевизиялық сериалдың танымалдылығы радио бағдарламаларының деңгейіне жетпеді, олар алғашқыда сәрсенбі кештері, кейін жексенбі күндері эфирге шығып, ересектер мен балалардың адал көрермендерін жинады. «Викторина балалары» тек ерекше және қалыпты адамдардың қатысуымен көптеген викториналық шоуларды ғана емес, сонымен қатар қазір кең таралған «Whiz Kids» терминін де тудырды, ол алғаш рет 1950 жылғы Филадельфия «Филлис» командасына, кейіннен Кеннеди әкімшілігінің бірнеше министрлеріне қолданылды. Бұрынғы «Викторина балаларының» бірі – Нобель сыйлығының лауреаты, биолог Джеймс Д. Уотсон. Басқаларының арасында актер және диалект жаттықтырушысы Роберт Истон, Голливудтың әйгілі актерлік жаттықтырушысы Рой Лондон, продюсер Харви Беннетт, ақын Мэрилин Хакер, Майо клиникасының бас дәрігері Ричард Седлак және актриса Ванесса Браун бар.

Австралияда

Америкалық үлгідегі австралиялық радио бағдарламасы алғаш рет 1948 жылы австралиялық коммерциялық радиода эфирге шықты. 1952 жылы Джон Диз 2GB радиосында "Quiz Kids" бағдарламасын жүргізе бастады, ол 1962 жылдың 14 қазанына дейін әр жексенбі күні кешке берілді (1956-57 жылдары ATN 7 және GTV 9 арналарында апта сайын 9 маусымнан 1957 жылдың 10 қарашасына дейін бірдей эфирде жүргізуге жасалған сәтсіз әрекетпен) және 1964 жылдың наурыз айында ABC TV-ге көшті.