Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1=Химикалық қосылыс (HN=C=O)
1=Chemical compound (H–N=C=O)
Изоциан қышқылы – HNCO формуласына ие химиялық қосылыс, ол көбінесе H\sN\dC\dO деп жазылады. Бұл түссіз, ұшқыш және улы зат, қайнау температурасы 23,5 °C. Ол циан қышқылының басым таутомері және изомері болып табылады (сондай-ақ цианол деп те аталады) (|H\sO\sC\tN). Изоциан қышқылының туынды анионы циан қышқылының туынды анионымен бірдей, және бұл анион – [N\dC\dO], оны цианат деп атайды. |\sN\dC\dO функционалдық тобы изоцианат болып табылады; ол цианаттан (|\sO\sC\tN), фулминаттан (|\sO\sN+\tC) және нитрил оксидінен (|\sC\tN+\sO) ерекшеленеді. Изоциан қышқылы – органикалық химия мен биологияда ең көп кездесетін көміртек, сутек, азот және оттегі элементтерін қамтитын ең қарапайым тұрақты химиялық қосылыс. Ол синтезделген HOCN молекулалық формуласы бар төрт сызықтық изомердің ішіндегі жалғыз тұрақтысы, ал қалғандары – циан қышқылы (цианол, |H\sO\sC\tN) және сирек кездесетін фулминик қышқылы (|H\sC\tN+\sO) және изофулминик қышқылы |H\sO\sN+\tC.
Isocyanic acid is a chemical compound with the structural formula HNCO, which is often written as |H\sN\dC\dO. It is a colourless, volatile and poisonous substance, with a boiling point of 23.5 °C. It is the predominant tautomer and an isomer of cyanic acid (aka. cyanol) (|H\sO\sC\tN). The derived anion of isocyanic acid is the same as the derived anion of cyanic acid, and that anion is |[N\dC\dO] , which is called cyanate. The related functional group |\sN\dC\dO is isocyanate; it is distinct from cyanate (|\sO\sC\tN), fulminate (|\sO\sN+\tC ), and nitrile oxide (|\sC\tN+\sO ). Isocyanic acid is the simplest stable chemical compound that contains carbon, hydrogen, nitrogen, and oxygen, the four most commonly found elements in organic chemistry and biology. It is the only fairly stable one of the four linear isomers with molecular formula HOCN that have been synthesized, the others being cyanic acid (cyanol, |H\sO\sC\tN) and the elusive fulminic acid (|H\sC\tN+\sO ) and isofulminic acid |H\sO\sN+\tC .
Изоциан қышқылы (HNCO)
Валенттік байланыс теориясына сәйкес электрондық құрылымды H−N=C=O деп жазуға болады, бірақ газ фазасындағы тербеліс спектрі 2268,8 см−1 толқындық жолақты көрсетеді, кейбір ғалымдар бұл көміртегі-азот үш байланысын көрсетеді дейді. Егер осылай болса, онда каноникалық форма H\sN+\tC\sO− - басты резонанстық құрылым болады. Дегенмен, классикалық тербеліс талдауы Колтхуп және авторлар көрсеткендей, 2268,8 см−1 асимметриялық N=C=O созылуы екенін көрсетеді, ал NIST Химиялық веб-кітабы да сәйкес симметриялық N=C=O созылуының (инфрақызыл сәулеленуде әлсіз, бірақ Раман сәулеленуде күшті) 1327 см−1 екенін хабарлайды. Осы классикалық түсіндірулерге сүйенсек, тербеліс спектрлік деректерді түсіндіру үшін азот және оттегі атомдарының толық зарядталған күйін қарастырудың қажеті жоқ.
Although the electronic structure according to valence bond theory can be written as H−N=C=O, the vibrational spectrum has a band at 2268.8 cm−1 in the gas phase, which some say indicates a carbon–nitrogen triple bond. If so, then the canonical form |H\sN+\tC\sO− is the major resonance structure. However, classic vibrational analysis would indicate that the 2268.8 cm−1 is the asymmetric N=C=O stretch, as per Colthup et al., as well as the NIST Chemistry WebBook, which also reports the corresponding symmetric N=C=O stretch (weak in infrared, but strong in Raman) to be 1327 cm−1. Based on these classic assignments, there is no need to invoke a full charged state for the N and O atoms, to explain the vibrational spectral data.
Циан қышқылы (HOCN)
Циан қышқылы деп аталатын таутомер, HOCN, онда оттегі атомы протонталған, изоциан қышқылымен шамамен 3% тепе-теңдікте болады. Тербеліс спектрі азот және көміртек атомдары арасындағы үш байланыстың бар екенін көрсетеді.
The tautomer, known as cyanic acid, HOCN, in which the oxygen atom is protonated exists in equilibrium with isocyanic acid to the extent of about 3%. The vibrational spectrum is indicative of the presence of a triple bond between the nitrogen and carbon atoms.
Пайда болуы
Изоциан қышқылы көптеген түрлі жұлдызаралық кеңістіктерде табылды.
Isocyanic acid has been detected in many kinds of interstellar environments.