Кіріспе

Жолды немесе өткелді тоқтатуға қолданылатын бөгет. Құрлық көліктері үшін тосқауылдар.

Бум тосқауыл, сондай-ақ бум қақпасы деп аталатын бұл құрылғы, көлік құралдарының немесе жаяу жүргіншілердің бақыланатын нүктеден өтуіне кедергі келтіру үшін айналатын бағана немесе тірек болып табылады. Әдетте, бум қақпасының ұшы тік доға бойынша тік көтеріледі. Бум қақпалары, әсіресе қолмен басқарылатындары, көбінесе салмақпен теңдестіріледі, сондықтан бағананы оңай көтеруге болады. Бум қақпалары көбінесе екі бағыттан қозғалысты тоқтату үшін біріктіріліп немесе ығыстырылып орнатылады. Кейбір бум қақпаларында төмен түсірілгенде жоғарғы бағанадан 300-400 мм төмен ілінетін екінші қол болады, бұл көлік жүргізушілеріне көрінуді жақсартады және ол тізбектерге ілінгендіктен, тосқауыл көтерілгенде негізгі буммен бір деңгейде болады. Кейбір тосқауылдардың ортасында айналу нүктесі болады, онда тосқауыл көтерілгенде сыртқы жартысы көлденең күйде қалады, ал тосқауыл көтерілгенде кері L (немесе гамма Γ) пішініне айналады.

Қолданылуы

Бомдық қақпалар көбінесе теміржол өткелдерінде, көтергіш көпірлерде, тұрақтарда, бақылау-өткізу пункттерінде және кіруі шектеулі аймақтарда орналасады. Олар жол ақысы төленетін кассалар арқылы өтуді реттеудің стандартты тәсілі болып табылады, сондай-ақ кейбір тас жолдардың кіреберіс бөлімдерінде де кездеседі. Бұл қақпалар жол тазалау немесе жабылу жағдайында, жол жұмыскерлерін немесе полицияны жолды тоқтату үшін жібермей, қозғалысты автоматты түрде шектеу үшін төмен түсіріледі. Кейбір бомдық қақпалар автоматты және электр қуатымен жұмыс істейді, ал кейбіреулері қолмен басқарылады. Қолмен басқарылатын қақпалар кейде қарапайым қақпалар сияқты ілгіш болып орнатылады (яғни көлденең ось бойынша). Кейбір жерлерде бомдық қақпалар қала маңындағы көшелерде қозғалысты баяулату мақсатымен орнатылады, транзиттік көліктердің өтуіне жол бермейді, бірақ жедел жәрдем және автобустар сияқты арнайы көліктерге қысқа және тікелей бағытты пайдалануға мүмкіндік береді.