Кіріспе

Chudów – Гливице округінің ауданындағы ауыл, Гмина Гералтовице әкімшілігі, Силезия воеводшалығында, Силезия тарихи аймағында орналасқан. Ол шамамен Гералтовицеден шығысқа қарай, Гливицеден оңтүстік-шығысқа қарай және аймақтық орталық Катовицеден батысқа қарай жатыр.

Тарих

Ауыл алғаш рет 1295 жылы Латын тіліндегі Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis қолжазбасында Чудоу деп тілге алынған. Чудов – 1532 жылы римдік-неміс Силезия аристократиясы Сасзовскийлер әулеті сатып алған ортағасырлық жеке меншік, олар бұрыннан-ақ көршілес Гиеральтовице иелігіне ие болған. Чудов 16 ғасырға тән қайта өрлеу дәуіріндегі сарай-резиденциясымен мәшһүр. Оны дворян және әулеттің мүшесі Джон Сасзовский фон Геральтовиц (неміс тілінде Геральтовский, поляк тілінде Гиеральтовский) салған. Ауыл Сасзовскийлер әулетінің меншігінде болды және 17 ғасырдың бірінші жартысында сатылғанға дейін олардың тармағының резиденциясы болды. Тарихи дереккөздерде бұл Жоғарғы Силезиядағы ең сәнді сарайлардың бірі болғандығы, аристократияның көптеген банкеттері мен спорттық аң ауларын өткізгені, кейінірек тіпті сарай сыраханасы мен қонақ үйінің де болғандығы айтылады. Сарайға бастапқы кіру қамал мұнарасының екінші қабатына тікелей алып кететін, қамалдың үстіндегі көпір арқылы жасалған. 1706 жылы сарайдың жаңа иелері Фогларовтар отбасы болды. 1768 жылдан кейін сарай иелері жиі ауысып, маңыздылығын жоғалтты. 1837 жылы сарай иесі Александр фон Балли сарайдың бастапқы дизайнына бірнеше өзгерістер енгізді. 1875 жылы сарай қатты өрттен зардап шекті, ал соңғы иесі оны көрнекті қираған күйде қалдырды. 19 ғасырдың соңынан бері қираған күйде, қабырғалардың бөліктері, төртбұрышты мұнара және қамалдың контуры ғана қазірге дейін жетті. 1995 жылы құрылған Чудов сарайы қоры сол кезден бастап сарайды біртіндеп қалпына келтіру және қайта құру жұмыстарын бастады. 1966 жылдан бері сарайдың қиратылысы A/568 тіркеу нөмірімен тіркелді, ол маңызды мәдени құндылық ретінде саналады және Польшаның Ұлттық мұралар кеңесімен Польшадағы мәдени мұра нысандары ретінде бақыланады. Қазіргі кезде қалпына келтірілген мұнарада Польшада табылған, сарай аумағында жүргізілген қалпына келтіру және археологиялық қазбалар кезінде ашылған ортағасырлық готикалық керамикалық плиткалардың ең қызықты көрмесі бар шағын мұражай орналасқан. 2000 жылдан бері Чудов сарайы қоры тамыз айында жыл сайын ортағасырлық жәрмеңке ұйымдастырып, Чудов сарайы аумағында ортағасырлық турнирлер мен соғыстардың тарихи қайта жаңғыртуларын өткізеді.