Кіріспе

Неміс қарсыласы (1910–1943)

Мария "Мими" Тервиль (7 маусым 1910 – 5 тамыз 1943) – нацистік режимге қарсы неміс қарсыласы. Ол Берлинде нацизмге және соғысқа қарсы үндеулер жазып, таратқан топта белсенділік танытты. Германиядағы және оккупацияланған Еуропадағы антифашистік қарсылық топтарына қарсы кең ауқымды әрекет ретінде, Abwehr "Қызыл оркестр" деп атаған, 1942 жылдың қыркүйегінде Гестапо Тервильді және оның күйеуі Хельмут Гимпельді тұтқындады. Олар топ үшін көшіріп, таратқан жапырақшалар мен буклеттердің арасында Клеменс Август Граф фон Галеннің 1941 жылғы шілде және тамыз айларындағы үндеулері болды, онда ол режимнің Aktion T4 міндетті эвтаназия бағдарламасын айыптады. Тервиль 1943 жылғы 26 қаңтарда өлім жазасына кесілді және 1943 жылғы 5 тамызда Берлиндегі Плетцензеде түрмесінде гильотинаға алынды.

Өмір

Мария Тервиль 1910 жылдың 7 маусымында Боппард-ам-Райнда дүниеге келді. Ол 1931 жылы Штеттиндегі гимназияда Абитур емтиханын аяқтады, онда оның әкесі Иоганнес Тервиль, діншіл католик пруссиялық мемлекеттік қызметкері, провинциялық вице-комиссар болып жұмыс істеді, ал анасы еврей болғандықтан Мимидің 1933 жылдан кейін кәсіби жоспарлары шектелді. Ол Фрайбургте және Мюнхенде заң оқыды, Фрайбургта болашақ күйеуі Гельмут Гимпельмен танысты. 1933 жылы Гитлер билікке келгеннен кейін оның әкесі, социал-демократ болғандықтан, қызметтен алынды. Отбасы Берлинге көшіп келді, ол неміс-швейцар тоқыма компаниясында хатшы болып жұмысқа орналасты.

Қарсылық

Гимпельмен бірге, еврей науқастарын жасырын және ақысыз емдеуді жалғастырған Тервиль, жасырын түрде яһудилерге көмектесе бастады. Олар оларға жеке куәліктер мен азық-түлік карточкаларын алуға көмектесті. Химпельдің пациенті, коммунист жазушы Джон Грауденц, 1939/40 жылдары оларды Адам мен Грета Кукхофф, Харро мен Либертас Шульце Бойсен және Арвид пен Милдред Харнак жұбайлардың төңірегінде құрылған қаладағы кең ауқымды қарсылық тобымен байланысқа әкелді. Абвер мен Гестапо үшін бұл, өз кезегінде, олардың екеуін кең еуропалық тыңшылық желісіне қатыстырды, бұл желі кеңестік байланыстар мен коммунист қатысушыларға бағытталған және олар "Қызыл оркестр" (Rote Kapelle) деген кодовалық атпен белгілі болды. Тервиль өзінің теріс машинасымен топ ұсынған нацизмге қарсы материалдарды көшіріп, Гимпель, Грауденц, пианист Гельмут Ролофф және басқалармен бірге маңызды лауазымдардағы адамдарға жіберді, шетелдік тілшілерге жеткізді және Берлин қаласында таратты. Бұл епископ фон Галеннің "Акция Т4" эвтаназия бағдарламасын айыптаған уағызын және "Германияның болашағы үшін алаңдау халықты қамшиды" (Die Sorge um Deutschlands Zukunft geht durch das Volk) атты памфлетті қамтыды. "AGIS" деген қолтаңбамен жазылған памфлетті Харро Шульце Бойсен Джон Сигтің көмегімен жазған. Онда "Рейх атынан азаматтар мен тұтқындарға ең қорқынышты азаптаулар мен қатыгездіктер жасалып жатыр" және соғыстың әр күні немістердің соңында төлеуге тиіс "қарызын" арттырады деп мәлімделді. "Кім, - делінген ол жерде, - үшінші Рейхте мақтан тұтқан әлеуметтік жақсарудың, жұмыс орындарын құрудың, "Фольксвагеннің" және тағы да көптеген нәрселердің тек соғысқа және қарулануға дайындық болғанын енді көре алмайды?!" Гитлер жұмыссыздықты жеңудің жалғыз жолын "жаңа соғыс арқылы миллиондаған адамды жою" деп білген. Шынайы "социалистік революция" болашақта жатыр: "нағыз патриоттардың" және "нағыз құндылықтарды сақтағандардың" бірден атқаруға тиіс міндеті - нацистік режимнен талап етілгеннің керісін жасау болды. 1942 жылдың 17 мамырында Грауденц бастаған науқанда Тервиль, Шульце Бойсен және тағы он тоғыз адам Берлиннің бес ауданында нацистік насихат көрмесі "Совет жұмағы" (Das Sowjet Paradies) плакаттарына стикерлер жапсыру үшін сапар шекті. Стикерде: "Тұрақты көрме. Нацистердің жұмағы. Соғыс, Аштық, өтірік, Гестапо. Бұған неше уақыт?" Оның қарсылық тобында тек Гельмут Ролофф ғана аман қалды. Польшалық Кристина Витускаға жазған қоштасу хатында ол заңгерлік кеңес берді және өзінің түрмедегі әріптестері үшін кешірім сұрады (өзінің өтініші Гитлердің жеке өкімімен қабылданбады). Тервиль сондай-ақ "О, қан мен жараларға толы бас" атты ән жазды, онда ол Мәсіхті "өлімде маған жұбату үшін қалқан ретінде көрінуге" шақырды.