Америкалық фантаст жазушы Эвангелин Уолтон өмірі мен шығармалары

Кіріспе

Американдық романист Эванджелин Уолтон (24 қараша 1907 – 11 наурыз 1996) – американдық фантастикалық әдебиет жазушысы Эванджелин Вильна Энслидің қаламдығы. Ол Солтүстік Америка мен Еуропада тарихи және мифологиялық кейіпкерлерді көркемдік, юмор және мейіріммен жандандыру қабілеті үшін әлі де танымал.

Өмір

Индианаполисте, Индиана штатында Мэрион Эдмунд Энсли мен Вильна Юнис Энсли (құдағи Койнер) отбасында дүниеге келген Уолтон, белсенді, білімді квакер отбасынан шыққан. Бала кезінде Уолтон созылмалы тыныс алу ауруларына шалдыққан, сондықтан оқығанын жеке немесе үйде үйренген. 1924 жылы оның ата-анасы ажырасып кетті. Анасы мен әжесімен бірге өскенде, ата-анасының некедегі қиындықтарын көріп, Уолтонның жазбаларында көрінетін табиғи феминизм сезімі оянады. Бала кезінде Уолтон Л. Франк Баум, Джеймс Стивенс, Лорд Дансани және Алджернон Блэквудтың туындыларын ұнатқан. Кейін ол оларды өзінің көркем шығармаларына ықпал еткен деп атады. Уолтон мен анасы операны көру үшін, әсіресе Рихард Вагнердің «Нибелунг сақинасы» операсын көру үшін Нью-Йорк, Чикаго және Сан-Франциско қалаларына жиі саяхаттады; опера – өмірінің соңына дейін құштарлықпен бағалаған нәрсесі болды. 1946 жылы әжесі қайтыс болғаннан кейін Уолтон анасымен бірге Аризона штатының Тусон қаласына көшіп барды. Вильна Энсли 1971 жылы қайтыс болды, бірақ Уолтон мен оның туындыларының жұртшылыққа танылуының басталуын көре алды. Уолтонның жарияланған және жарияланбаған көптеген еңбектері 1920-жылдардан 1950-жылдардың басына дейін жазылған. Ол ең танымал туындысы – «Мабиногион» тетралогиясы бойынша 1930-жылдардың соңы мен 1940-жылдардың басында, ал «Тесей» трилогиясы бойынша 1940-жылдардың соңында жұмыс істеді. 1970 жылдан кейін сәттілікке жеткеннен кейін, ол келесі жиырма жылда көптеген қолжазбаларын жариялау үшін қайта өңдеді. Уолтон фантастика жазу қабілеті туралы былай деді: «Менің әдісім әрқашан түпнұсқа мифтің қаңқасына ет пен қан қосуға тырысу болды; Мен көбінесе деректерге қайшы келмеймін, тек қосып, түсіндіремін». 2002 жылы Overlook Press баспасынан «Мабиногион тетралогиясы» деген атпен төрт роман бір томда жарық көрді. Төрт роман бірнеше еуропалық тілдерге аударылған. Стиви Никс Уолтонның «Мабиноги» туындысының құқықтарын эпосты үлкен экранға шығару ниетімен сатып алды. Уолтонның «Сиқыршы үйі» 1930-жылдардың ортасынан соңына дейін жазылып, 1945 жылы «Аркхам үйінің фантастика және террор романдары кітапханасы» жинағының бірінші томы ретінде жарық көрді. Бұл Жаңа Англияда орын алған оккульттік қорқыныш туралы әңгіме. 1956 жылы ол Англияны даниялықтардың басып алуы және оның кельт мәдениетінің жойылуы кезінде болған тарихи роман «Хрест пен қылыш» романын жариялады. Уолтон бірнеше қысқа әңгімелер жариялады. Олардың ең танымалдары – «Кердің үстінде» (1980), «Сент-Ивтың үкімі» (1981) және «Кер Мордың бикесі» (1980). Ол сонымен қатар жеті жарияланбаған роман, бірнеше жарияланбаған әңгімелер жинағы, өлеңдер және өлеңдік пьеса жазды. Бұл туындылардың кейбіреулері қайтыс болғаннан кейін жарық көрді. Қазіргі уақытта Дуглас А. Андерсон Уолтонның әдеби туындыларының агенті болып табылады.

Born in Indianapolis, Indiana to Marion Edmund Ensley and Wilna Eunice Ensley née Coyner, Walton came from a lively, educated, Quaker family. Walton suffered chronic respiratory illnesses as a child, and was privately or self taught at home. Her parents separated and divorced in 1924. Growing up and living with her mother and her grandmother and witnessing her parents’ marital difficulties roused a natural feminism in Walton which appears throughout her writings. As a child, Walton enjoyed the works of L. Frank Baum, James Stephens, Lord Dunsany and Algernon Blackwood, which she would later cite as influences on her fiction. Walton and her mother traveled often to New York City, Chicago and San Francisco for opera, especially for Richard Wagner’s Der Ring des Nibelungen; opera was a passion her entire life. In 1946 after the death of her grandmother, Walton and her mother moved to Tucson, Arizona. Wilna Ensley died in 1971 but not before she saw the dawn of public recognition for Walton and her works. Most of Walton’s published and unpublished works were originally written in the 1920s through the early 1950s. She worked on her best known work, the Mabinogion tetralogy, during the late 1930s and early 1940s, and her Theseus trilogy during the late 1940s. Once success found her after 1970, she reworked many of her manuscripts for publication over the next twenty years. Walton said of her knack for writing fantasy: “My own method has always been to try to put flesh and blood on the bones of the original myth; I almost never contradict sources, I only add and interpret.” It was followed by The Song of Rhiannon in 1972 and Prince of Annwn in 1974. All four novels were published in a single volume as The Mabinogion Tetralogy in 2002 by Overlook Press. The four novels are translated and available in several European languages. The rights to Walton’s Mabinogi work were purchased by Stevie Nicks in the hopes of bringing the epic to the big screen. Walton's Witch House was written in the mid to late 1930s and published in 1945 as the first volume in “The Library of Arkham House Novels of Fantasy and Terror”. It is an occult horror story set in New England. In 1956, she published The Cross and the Sword, a historical novel set during the Danish conquest of England and the destruction of its Celtic culture. Walton published several short stories. The best known of these are “Above Ker Is” (1980), “The Judgement of St. Yves” (1981) and “The Mistress of Kaer Mor” (1980). She also wrote seven unpublished novels, several volumes of unpublished short stories, poems and a verse play. Some of these works have been published posthumously see bibliography below. Currently Douglas A. Anderson is the agent for Walton's literary works.

Марапаттар

Ересектер әдебиеті үшін мифопоэзиялық фантастика сыйлығы, үздік роман номинациясы, 1972: Льордың балалары. Ересектер әдебиеті үшін мифопоэзиялық фантастика сыйлығы, үздік роман жеңімпазы, 1973: Рианнонның әні. Ересектер әдебиеті үшін мифопоэзиялық фантастика сыйлығы, үздік роман номинациясы, 1975: Аннун ханзадасы. Locus сыйлығы, 1975: Аннун ханзадасы, 20-шы орын. Фриц Лейбер фантастика сыйлығы, "Грей Маузер сыйлығы", Ғылыми-фантастикалық/фантастикалық әдебиет жәрмеңкесі, 1979. Әлемдік фантастика конвенциясы, Конвенция сыйлығы, 1985. Locus сыйлығы, 1984: The Sword Is Forged, 26-шы орын. Әлемдік фантастика конвенциясы, өмір бойы жетістіктері үшін Әлемдік фантастика сыйлығы, 1989 жыл.

Мабиногион тетралогиясы

"Күңдіз және шошқа" 1936 жылдың қарашасы. "Қуаттылар аралы" деп қайта басылды. 1970 жылдың шілдесі. Льордың балалары. 1971 жылдың тамызы. Рианнон әні. 1972 жылдың тамызы. Анун ханзадасы. 1974 жылдың қарашасы.

Басқа романдар

Сыйқырлар үйі. 1945 жылдың қыркүйегі. "Тор және қылыш". 1956 жылдың қазаны. "Қылыш соғылады". 1983 жылдың шілдесі. Ол қараңғыда келеді. Тахион баспасы, 2013 жылдың қыркүйегі.

Жинақтар

Кер-Ис және басқа да әңгімелер. 2012 жылғы наурыз.

Қысқа әңгімелері

"Дәліздің соңында". 1950 жыл. "Кердің үстінде". 1978 жыл. "Кэр Мордың иесі". 1980 жыл. "Қытай әйелі". 1981 жыл. "Сент-Ивтің үкімі". 1981 жыл. "Алыстан келген кеме". 1982 жыл. "Қырқылмаған орман". 1985 жыл. "Каннибал сиқыршы" (Брюс Д. Артурспен бірге). 1993 жыл. "Қанаттылар". Фантастика және ғылыми фантастика, 2011 жылдың қараша/желтоқсан саны. "Лус Мор". 2012 жыл. "Екіншісі". 2012 жыл. "Перкуна ағашы". 2012 жыл. "Жыртқыш". 2012 жыл.