Кіріспе

Хайдарабад низамы мен Маратха империясы арасындағы 18 ғасырдағы шарт. Мунги-Шевгаон шарты 1728 жылдың 6 наурызында Маратха империясының Баджирао I мен Хайдарабад низамы Асаф Джа I арасында, қазіргі Шевгаонда қол қойылды. Шарттың талаптарына сәйкес, Низам Маратхаларға Декан аймағындағы алты Субадан Чаут салық жинау құқығын берді. Бұдан бөлек, шартта Шаху I Маратха империясының императоры ретінде мойындалды, ал оның орнына Маратха императоры императорға қарсы Низаммен біріккен Самбхаджи II-ні қамаудан бас тартуға келісті.

Өмірбаян

Бұл шайқастың бастауы 1713 жылға дейін барып жетеді, осы жылы Маратха патшасы Шаху I Баладжи Вишванатты өзінің Пешвасы, яғни Премьер-министрі етіп тағайындады. 1724 жылы моғол билігі әлсіреп, Хайдарабадтың бірінші низамы Асаф Джа I моғол билігінен тәуелсіздік жариялап, Хайдарабад Декан деп аталған өз патшалығын құрды. Низам Маратхалардың күшейіп бара жатқан ықпалын шектеу арқылы өлкесін нығайтуды көздеді. Ол Маратха империясы ішіндегі алауыздықтан пайдаланды, себебі Шаху мен Колхапурлық Самбхаджи II екеуі де патшалық титулына таластасып жүрді. Низам Самбхаджи II басқарған топты қолдады, бұл өзін патша деп жариялаған Шахуды ашуландырды. Бұған қоса, Низам 1719 жылы Сайид ағайындыларының келісімі бойынша Декан провинциясының көптеген жер иелері Маратхаларға уәде еткен Чаут салық төлеуін тоқтатуға шешім қабылдады.

Баджирао мен Низамның жорықтары

1727 жылы мамыр айында Баджи Рао әскері Маратха империясының оңтүстік аймақтарынан шегіне бастағанда, шайқас стратегиясы айқындалды. Содан аз уақыт өткен соң, Шаху Низам-ул-Мулкпен Чаутты қайта орнату мәселесі бойынша келіссөздерді тоқтатты. Жална маңында болған шайқастан кейін, Маратхалар жаумен тікелей шайқастан қашу стратегиясын жалғастырды, Баджи Рао күткендей, майданнан шығып, күштерін Бүрханпур бағытына бұрды. Низам-ул-Мулк әскері Баджи Раоны қуалай бастады, бірақ Баджи Рао бағытын өзгертіп, Солтүстік Хандештен Гуджаратқа қарай батысқа жылды. Күтпегендей, Низам-ул-Мулк қуғынды тоқтатып, Пунеге қарай оңтүстікке бет бұрды. Самбхажи II осы жорықта Низамға ілесіп жүрді. Баджи Рао жағдайды білген соң, дереу Пунеге қарай жылжып, Низамның лагеріне жетті. Маратхалар лагерьді қоршап, Низам әскеріне жабдық жеткізуді тоқтатты. Маратхалардың Низам лагерін қоршауынан туындаған азық-түлік тапшылығы, Низамның олармен келісімге қол қоюына ықпал етті.

Келісім

Баджи Рао мен Низам келіссөздер бастады, оның барысында Баджи Рао Маратха әскерін қайтаруын ұсынды, ал Низам оған Шамбхаджи II-ні беруі керек еді. Бірақ Низам бұл ұсынысты қабылдамады, оның орнына Маратхаларға Хайдарабадтың алты субасынан салық жинау құқығын (Чаут деп аталады) берген келісім жасады. Бұл шара олардың одақтасы Шамбхаджи II-ні қорғау мақсатында жасалды. Хайдарабад низамы мен Баджи Рао I 1728 жылдың 6 наурызында Мунги Пайтан ауылында бейбітшілік шартына қол қойды. Шарты бойынша:

Мунги Шивагаон шарты бойынша Низам Пешваға белгілі бір жеңілдіктер жасауға келісті. Чхатрапати Шаху Маратхалардың жалғыз билеушісі ретінде мойындалды. Маратхаларға Деккан субаларының чаут және сардешмухиін жинау құқығы берілді. Маратхалар Шамбхаджи II-ні тұтқындамауға келісіп, оған бостандық берді. Қалған кіріс Чхатрапати Шахуға төленуі керек еді.