Кіріспе

"Америкалық өрт сөндірушінің өмірі" – Эдвин С. Портердің "Эдисон өндіріс компаниясы" үшін салған қысқа, үнсіз фильмі. Ол 1902 жылдың соңында түсіріліп, 1903 жылдың басында көрсетілімге шығарылды. Американың алғашқы сюжеттік фильмдерінің бірі болып табылатын бұл фильм, өртенген ғимараттан әйел мен баланы құтқару оқиғасын бейнелейді. Ол 1901 жылы Джеймс Уильямсон түсірген британдық қысқаметражды "Fire!" фильмімен көзге түсетін ұқсастықтарға ие. 2016 жылы Конгресс кітапханасы бұл фильмді "мәдени, тарихи және эстетикалық тұрғыдан маңызды" деп танып, АҚШ Ұлттық кино тізіміне енгізіп, сақтауға алды.

Тарихи маңызы

"Америкалық өрт сөндірушінің өмірі" фильмі 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басындағы кино техникасындағы көптеген инновациялардың синтезімен ерекшеленеді. Портер тоғыз кадрдан тұратын жеті сахнада үздіксіз сюжет құрайды:

Өрт сөндірушінің қауіпті жағдайдағы әйел мен баланы көруі. Нью-Йорк қаласындағы өрт сигнализациясының жақыннан түсірілген көрінісі. Өрт бекетіндегі ұйықтайтын бөлмелердің ішкі көрінісі. Машиналар бөлмесінің ішкі көрінісі. Өрт сөндіру машинасы бекеттен шығып келеді. Отқа беттеу. Отқа жетіп келген сәт. Уақыт пен кеңістіктің осы ерекше құрылымын Портер ойлап таппаған, бірақ оны барынша пайдаланып, 1903 жылғы оның танымал "Ұлы пойыз тонауы" фильмінде одан әрі дамытты. Кино зерттеушісі Чарльз Муссер, бұл фильмнің сол кезде өрт сөндірушілердің әлеуметтік рөлінің өзгеруін бейнелейтінін атап көрсетеді.

Ықпал

Мартин Скорсезе "Америкалық өрт сөндірушінің өмірі" фильмі 1982 жылғы "Комедия королі" фильмінің визуальдық стиліне зор ықпал еткенін айтты.