Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Минихромосома – хромосомаға ұқсас, центромерлерден, теломерлерден және репликацияның басталу ошақтарынан тұратын, бірақ аз ғана қосымша генетикалық материалға ие шағын хроматин құрылымы. Олар жасуша бөліну кезінде дербес көбейеді. Минихромосомалар хромосомалық аберрациялар немесе генетикалық инженерия арқылы табиғи процестерде немесе молекулалық клондау техникаларын қолданып, in vitro жағдайында қажетті хромосомалық контентті құрастыру арқылы жасалуы мүмкін. Содан кейін, минихромосоманың қажетті контентін, компоненттерді (әдетте, ашытқы немесе сүтқоректі жасушалары) функционалды хромосомаға біріктіре алатын қабылдаушыға жеткізу қажет. Бұл тәсіл генетикалық инженерия мүмкіндігін зерттеу үшін жүгеріге минихромосомаларды енгізу үшін қолданылған, бірақ нәтижелері шектеулі және күмәнді болды. Жалпы, түрлердің арасындағы үйлесімсіздік және центромерлік аймақтардың гетерохроматин табиғаты салдарынан de novo тәсілі, жоғарыдан төменге тәсілге қарағанда қиын. Бұл тәсілдің кемшілігі – оның еңбекке көп талап етуі.
A minichromosome is a small chromatin like structure resembling a chromosome and consisting of centromeres, telomeres and replication origins but little additional genetic material. They replicate autonomously in the cell during cellular division. Minichromosomes may be created by natural processes as chromosomal aberrations or by genetic engineering. by using molecular cloning techniques to construct the desired chromosomal contents in vitro. Next, the desired contents of the minichromosome must be transformed into a host which is capable of assembling the components (typically yeast or mammalian cells) into a functional chromosome. This approach has been attempted for the introduction of minichromosomes into maize for the possibility of genetic engineering, but success has been limited and questionable. In general, the de novo approach is more difficult than the top down method due to species incompatibility issues and the heterochromatic nature of centromeric regions. The limitation of this approach is that it is labor intensive.
Генетикалық инженериядағы рөлі
Генетикалық инженерияның дәстүрлі әдістерінен өзгеше, минихромосомалар бірнеше гендер жиынтығын бір инженериялық хромосомалық жиынтыққа көшіру және оларды экспрессиялау үшін қолданылуы мүмкін. Дәстүрлі әдістер, жаңа гендерді бар тізбектерге енгізу арқылы, эндогендік гендердің бұзылуына алып келуі мүмкін, бұл бірнеше геннің ұрпақтан-ұрпаққа қалай мұрагер болатынын болжауды қиындатады. Минихромосома технологиясы гендерді бір хромосомада қатар орналастыруға мүмкіндік береді, соның салдарынан жаңа белгілердің бөліну мүмкіндігі төмендейді.
Unlike traditional methods of genetic engineering, minichromosomes can be used to transfer and express multiple sets of genes onto one engineered chromosome package. Traditional methods which involve the insertion of novel genes into existing sequences may result in the disruption of endogenous genes which makes it difficult to predict inheritance of multiple genes from generation to generation. Minichromosome technology allows for the stacking of genes side by side on the same chromosome thus reducing likelihood of segregation of novel traits.
Өсімдіктер
2006 жылы ғалымдар жүгері өсімдіктерінде теломерлерді қысқарту арқылы сәтті минихромосомалар жасады, оларды өсімдік геномына гендерді енгізу үшін платформа ретінде қолдануға болады. Өсімдіктерде теломерлік тізбек сақталып келеді, демек бұл стратегияны басқа өсімдік түрлерінде де қосымша минихромосомаларды сәтті құру үшін пайдалануға болады.
In 2006, scientists demonstrated the successful use of telomere truncation in maize plants to produce minichromosomes that could be utilized as a platform for inserting genes into the plant genome. In plants, the telomere sequence is conserved, which implies that this strategy can be utilized to successfully construct additional minichromosomes in other plant species.
Басқа организмдер
Микрохромосомалар ашытқы және жануарлар жасушаларына да сәтті енгізілді. Бұл микрохромосомалар бастапқыдан құрастырылды.
Minichromosomes have also been successfully inserted into yeast and animal cells. These minichromosomes were constructed using the de novo approach.