Парма және Пьяченца герцогі Карл II: Өмір және билік тарихы

Кіріспе

Парма және Пьяченца герцогы 1847-1849 жылдар аралығында. Карл Луи (22 желтоқсан 1799 – 16 сәуір 1883) – Этрурия королі (1803–1807; II Людовик ретінде таққа отырды), Лукка герцогы (1824–1847; I Карл ретінде таққа отырды) және Парма герцогы (1847–1849; II Карл ретінде таққа отырды). Ол Пьяченца князі Луи мен оның әйелі, Испания инфантасы Мария Луизаның жалғыз ұлы болды. Мадрид патша сарайында дүниеге келген ол анасының әкесі, Испания королі IV Карлдың сарайында балалық шағын өткізді. 1801 жылы Аранхуэс шарты бойынша Карл Тоскана Ұлы Герцогтығының территориясынан құрылған, жаңадан құрылған Этрурияның мұрагерлік ханзадасы атанды. Карл ата-анасымен бірге Италияға көшті және 1803 жылы, төрт жасқа толмағанда, әкесінің орнына II Людовик атымен Этрурия королі болды. Анасы, Инфанта Мария Луиза, Карл Луидің кәмелетке толмаған кезеңінде регенттік билікті жүзеге асырды. 1807 жылы Наполеон Бонапарт Этрурия патшалығын таратып жіберді, ал Карл Луи мен анасы Испанияға қайта оралды. 1808 жылдың мамырында Наполеон оларды Испаниядан кетуге мәжбүр етті және Карл Луидің анасын Римдегі монастырда тұтқынға алды. 1811 мен 1814 жылдар аралығында Карл Луи әкесі, Испанияның тақтан түскен королі IV Карлтың қамқорлығында болды. Наполеонның құлауынан кейін, 1817 жылы, Инфанта Мария Луиза өз құқығымен Лукка герцогинясы болды, ал он алты жастағы Карл Луи Лукканың мұрагерлік князі атанды. 1820 жылы ол Савойялық Мария Тереза ханшайымына үйленді. Олар өзара үйлесім таппады және тек бір ұлдары ғана тірі қалды. 1824 жылы анасы қайтыс болғаннан кейін Карл Луи I Карл ретінде Лукка герцогының билігіне ие болды. Ол билік жүргізуге қызығушылық танытпады, герцогтікті министрлеріне тапсырып, уақытының көп бөлігін Еуропа бойынша саяхаттап өткізді. Либералдық қозғалыс оны 1847 жылдың қазан айында Луккадан бас тартуға мәжбүр етті, оның орнына Тоскананың Ұлы герцогына қаржылық өтемақы берілді, себебі ол жеке өмірге кетуді қалаған. Екі айдан кейін, 1847 жылдың желтоқсанында бұрынғы императрица Мария Луизаның қайтыс болуымен, ол Вена конгресінде белгіленгендей Парма герцогының орнына отырды. Пармадағы II Карл ретіндегі билігі қысқа ғана болды. Ол жаңадан келген халқынан жақсы қабылданбады және бірнеше айдан кейін төңкеріс оны тақтан құлатты. Ол австриялық әскерлердің қорғауымен Парманы қайта бақылауға алды, бірақ ақыры 1849 жылдың 14 наурызында ұлы III Карлдың пайдасына тақтан бас тартты. 1854 жылы оның ұлы қаза тапты, ал немересі I Роберт, Парма герцогының соңғы билеушісі 1860 жылы тақтан алынды. Шет елде Карл Луи Виллафранка графының титулын алды. Өмірінің соңғы жылдарын негізінен Францияда өткізді және 1883 жылдың 16 сәуірінде Ниццада қайтыс болды.

Duke of Parma and Piacenza from 1847 to 1849

Charles Louis (; 22 December 1799 – 16 April 1883) was King of Etruria (1803–1807; reigned as Louis II), Duke of Lucca (1824–1847; reigned as Charles I), and Duke of Parma (1847–1849; reigned as Charles II). He was the only son of Louis, Prince of Piacenza, and his wife Infanta Maria Luisa of Spain. Born at the Royal Palace of Madrid at the court of his maternal grandfather King Charles IV of Spain, he spent his first years living at the Spanish court. In 1801, by the Treaty of Aranjuez, Charles became Crown Prince of Etruria, a newly created kingdom formed from territories of the Grand Duchy of Tuscany. Charles moved to Italy with his parents and in 1803, not yet four years old, he succeeded his father as King of Etruria under the name Louis II. His mother Infanta Maria Luisa assumed the regency while Charles Louis' minority lasted. In 1807 Napoleon Bonaparte dissolved the kingdom of Etruria and Charles Louis and his mother took refuge in Spain. In May 1808 they were forced to leave Spain by Napoleon who arrested Charles Louis' mother in a convent in Rome. Between 1811 and 1814 Charles Louis was placed under the care of his grandfather, the deposed King Charles IV of Spain. After Napoleon's fall, in 1817, Infanta Maria Luisa became Duchess of Lucca in her own right and Charles Louis, age sixteen, became hereditary Prince of Lucca. In 1820 he married Princess Maria Teresa of Savoy. They were a mismatched couple and had only one surviving son. At his mother's death in 1824, Charles Louis became the reigning Duke of Lucca as Charles I. He had little interest in ruling. He left the duchy in the hands of his ministers and spent most of his time traveling around Europe. A liberal movement led him to abdicate Lucca in favor of the Grand Duke of Tuscany in October 1847 in exchange for financial compensation, as he wanted to retire to private life. Two months later, in December 1847, at the death of the former Empress Marie Louise, he succeeded her as the reigning Duke of Parma according to what had been stipulated by the Congress of Vienna. His reign in Parma as Duke Charles II was brief. He was ill received by his new subjects and within a few months he was ousted by a revolution. He regained control of Parma under the protection of Austrian troops, but finally abdicated in favor of his son Charles III on 14 March 1849. His son was assassinated in 1854 and his grandson Robert I, the last reigning Duke of Parma, was deposed in 1860. In exile Charles Louis assumed the title of count of Villafranca. He spent the last years of his life mostly in France, dying at Nice on 16 April 1883.

Ерте өмір

Чарльз Луи Мадридтегі патша сарайында дүниеге келді. Оның әкесі, Парма Бурбондарының мүшесі, Пьяченца князі Луи, Парма герцогы Фердинандтың ұлы және мұрагері еді. Анасы, Испания инфантасы Мария Луиза, Испания королі Карл IV-нің қызы болған. Олар 1795 жылы Парманың мұрагерлік ханзадасы әйел іздеп Мадридке келгенде үйленді. Жұбайлар некелескен алғашқы жылдары Испанияда тұрды. Осы себепті Чарльз Луи Мадридте анасының әкесінің сарайында дүниеге келді және Франсиско де Гояның Карл IV отбасының әйгілі суретіне, анасының қолында бейнеленді. Чарльз Луидің ерте өмірін Италия мемлекеттерін бағындыруға қызығушылық танытқан Наполеон Бонапарттың іс-әрекеттері көлеңкеге түсірді. 1796 жылы француз әскері Парма герцогтығына басып кірді. 1801 жылы Аранхуэс келісімі бойынша Чарльз Луи, Пармадан бас тарту құқығы үшін Наполеонның Этрурия патшасы етіп тағайындаған әкесінің мұрагері ретінде, Тоскананың бұрынғы территориясынан құрылған, жаңадан құрылған Этрурия Корольдігінің мұрагер ханзадасы болды. 1801 жылдың 21 сәуірінде Чарльз Луи ата-анасымен бірге Испаниядан кетті. Наполеонмен қысқа кездесуден кейін олар Флоренцияға көшіп, бұрын Медичи отбасының үйі болған Питти сарайына қоныстанды. Флоренцияда бірнеше ай тұрғаннан кейін Этруриялық патша отбасы Испанияға қайтарылды. 1815 жылы Наполеон құлағаннан кейін Бурбон әулеті Парма герцогтығына қайта орналастырылмады, оның орнына Наполеонның әйелі, императрица Мари Луизаға берілді. Вена конгресі Бурбондарға Лукка герцогтығын сыйлады, ол Чарльз Луидің анасына берілді, ал Чарльз Луи оның мұрагері болды және Лукка князі атағын алды. Сондай-ақ, императрица Мари Луиза қайтыс болғаннан кейін Пармаға мұрагерлік құқық берілді. 1833 жылдан кейін, ақшаның үнемі жетіспеуіне байланысты Чарльз Луи шетелде аз болды. 1836 жылы ол Венаға оралды, ал 1838 жылы Миланда император Фердинандтың тәж кию рәсімінен кейін Францияға, содан кейін Англияға барды, онда ол қарызға батты. 1837 жылы ол Пиеве Санто-Стефанода казино ашуға рұқсат берді. Сол жылы ол Мемлекеттік кеңес пен Министрлер кеңесін реформалауды бастады. 1840 жылы Римде болған кезде оның кеңесшісі Асканио Манси қайтыс болды. Мансидің өлімі Чарльз Луи бастама көбірек алған жаңа кезеңді баяндады, бірақ оның сарайы әртүрлі ұлттардан келген адамдарды тартты және Лукка басқа мемлекеттерден қашқан либералдарға пана болды. Олардың кейбіреулері күмәнді беделге ие, адал емес тұлғалар еді. Ол Мемлекеттік кеңестің президенті ретінде танымал Антонио Маццарозаны таңдады, бірақ австриялық қысыммен ол Фабрицио Остуниді сыртқы істер министрі етіп тағайындады, ол Австрия сарайында оны өкілдік етті. Остунидің билік мерзімі үш жыл (1840–1843) ғана болды және қаржылық қиындықтардың күшеюімен бірге өтті. Герцогтықтың экономикасы 1830 жылдан бастап төмендеді және жылдар өте келе одан да нашарлады. 1841 жылы Палатин галереясының картиналарын сатуға тура келді. Остуни жасаған бұзушылықтар Чарльз Луидің жаңа оң қолы Томас Уордпен анықталды және жарияланды. Чарльз Луи әйелімен 1840 жылдан кейін сирек кездесті, ол қоғамдық өмірден зейкетке шығып, Пьянореде діни оқшаулануда өмір сүрді.

Charles Louis was born at the Royal Palace of Madrid. His father, a member of the Bourbons of Parma, was Louis, Prince of Piacenza, son and heir of Ferdinand, Duke of Parma. His mother, Infanta Maria Louisa of Spain, was a daughter of King Charles IV of Spain. They had married in 1795 when the Hereditary Prince of Parma came to Madrid in search of a wife. The couple remained in Spain for the first years of their married life. It was for this reason that Charles Louis was born in Madrid at his maternal grandfather's court and he was included in Francisco de Goya's famous portrait of the family of Charles IV, in the arms of his mother. Charles Louis's early life was over shadowed by the actions of Napoleon Bonaparte who was interested in conquering the Italian states. French troops invaded the Duchy of Parma in 1796. In 1801, for the Treaty of Aranjuez, Charles Louis became Crown Prince of the newly created Kingdom of Etruria, formed from the former territories of the Grand Duchy of Tuscany, as heir to his father, whom Napoleon had made King of Etruria in compensation for giving up his right to Parma. On 21 April 1801 Charles Louis left Spain with his parents. After a short visit to Napoleon in Paris, they moved to Florence taking residence in the Pitti palace, the former home of the Medici family. Only a few months after settling in Florence, the Etrurian royal family was called back to Spain. After Napoleon's downfall in 1815, the House of Bourbon was not restored to the Duchy of Parma, which was instead given to Napoleon's wife, the Empress Marie Louise. The Congress of Vienna compensated the Bourbons with the Duchy of Lucca, which was given to Charles Louis's mother, with Charles Louis as her heir, bearing the title Prince of Lucca. He was also promised the right of succession to Parma upon Empress Marie Louise's death. After 1833, Charles Louis, chronically short of money, stayed abroad less frequently. In 1836 he returned to Vienna and in 1838, after being in Milan for the coronation of Emperor Ferdinand, he went to France and then to England where he contracted debts. In 1837 he authorized the opening of a casino in Pieve Santo Stefano. The same year he promoted a reform of the State Council and the Council of Ministers. In 1840, while he was staying in Rome, his minister Ascanio Mansi died. Mansi's death heralded a new period during which Charles Louis took the initiative more, but his court drew adventures from different nationalities and Lucca became a haven for liberals fugitives from other states. Some of them were unscrupulous adventures of dubious reputation. He chose Antonio Mazzarosa, an eminent man, as presidency of the Council of State, but under Austrian pressure, he appointed Fabrizio Ostuni as Foreign Minister representing him at the Austrian court. Ostuni tenure lasted only three years (1840–1843) and coincided with a period of increasing financial distress. The economy of the duchy was in decline since 1830 and deteriorated further with the years. In 1841, the paintings of the Palatine Gallery had to be sold. The irregularities committed by Ostuni were discovered and denounced by Charles Louis' new right hand man, Thomas Ward. Charles Louis rarely saw his wife, who after 1840 retired from public life and lived in religious seclusion in Pianore.

Соңғы жылдар

Ол биліктен бас тартқаннан кейін Карл Луи Виллафранка графы атағын алды. Жеке өмір сүріп, уақытын хоббилеріне арнады, Париж, Ницца және Саксониядағы Вейстроп замкісі арасында алмастырып тұрды. Әрдайым ақша тапшылығына тап болғандықтан, өзінің австриялық Уршендорф мүлігін досы Томас Уордқа сатты. 1852 жылы ол өзінің туған інісі Изабелла II-ні заңды патшайым деп мойындау үшін Испанияға барды. Луккаға қайта оралуға кірісті, ондағы азаматтары қаланы сатқанмен, бұрынғы билеушілеріне деген сыпайылықтарын сақтап қалды. 1853 жылғы сәуірде Пьянореде өткен отбасылық жиынға қатысуға рұқсат алды. Оның жалғыз ұлы Карл III, 31 жасында, 1854 жылғы 27 наурызда қаза тапты. 1854 жылы Карл Луи Парижге көшті. 1856 жылы Виареджиодағы ұлының қабірін зиярат етіп, әйелімен кездесті. Оның немересі Роберт I, анасы Луиза Мария Терезаның регенттігімен Пармада билік еткен болатын, 1860 жылғы наурызда Италия бірігуі кезінде тағынан түсті. Басқа итальян монархтарынан өзгеше, Карл Луи Италияның бірігуін жақсы қадам деп қабылдады. 1860 жылдан кейін Карл Луи Италияға еркін келе алды. Луккаға жиі барады, Монтигнозо вилласында және Вигналедегі Сан-Мартинода тұрақтап жатты. Оның әйелі Мария Тереза, Луккадағы Сан-Мартино вилласында толыққанды зейнеткерлікте, монах ретінде 1879 жылғы 16 шілдеде қайтыс болды. Карл Луи сол кезде Венада болды және тек қазан айында ғана оның мәйітіне құрмет көрсету үшін келді. Оның шөбересі, Тоскананың архигерцогинясы Луиза, кейіннен Саксонияның тәжді ханшайымы, оны естеліктерінде былай деп сипаттады: "Менің ана тарапынан бабам, Парма мен Лукканың герцогы Карл – ең қызықты және ерекше адамдардың бірі еді. Оның Саксонияда мүлігі болды, ол сарай өмірінен жалыққанда сонда зейнетке шықты. Ол Мейссенде әрдайым протестант болды, онда оның сүйікті замкісі орналасқан, және оған қарсылық білдірген рухани кеңесшілеріне ол былай деп жауап берді: 'Мен Константинопольға барсам, Мұхаммед дінін қабылдаймын; шындығында, қайда барсам да, мен уақытша сол елдің дінін қабылдаймын, себебі ол мені жергілікті түстермен үйлесімді етеді.' Карл Луи әйелінен үш жылға жетпей өмір сүрді. Ол 1883 жылғы 16 сәуірде 83 жасында Ниццада қайтыс болды. Ол Парма отбасына тиесілі Виареджиодағы үлкен мүлікке жерленді.

After his abdication Charles Louis assumed the title of Count of Villafranca. Living as a private man, he dedicated his time to hobbies, alternating his stays between Paris, Nice and the castle of Weistropp in Saxony. Always short of money, he sold his Austrian estate of Urschendorff to his friend Thomas Ward. In 1852 he went to Spain to recognize his cousin Isabella II as rightful queen. He began to return to Lucca where its citizen still had some sympathy for their former ruler despite his sale of the city. He was allowed to attend a family reunion held at Pianore in April 1853. His only son Charles III, age 31, was assassinated on 27 March 1854. In 1854 Charles Louis moved to Paris. In 1856 he visited his son's tomb in Viareggio and saw his wife. His grandson, Robert I, who was reigning in Parma under the regency of his mother, Louise Marie Thérèse, lost his throne in March 1860 during the Italian unification. Charles Louis, unlike other dethroned Italian monarchs, welcomed the unification of Italy as a positive development. After 1860 Charles Louis was able to come to Italy more freely. He visited Lucca with increasing frequency staying in the Villas of Montignoso and San Martino in Vignale. His wife, Maria Theresa, who lived in complete retirement as a nun in villa San Martino in Lucca died on 16 July 1879. Charles Louis was in Vienna at the time and only in October came to pay respect to her remains. His great granddaughter Archduchess Louise of Tuscany, later Crown Princess of Saxony, described him in her memoirs: "My maternal great grandfather, Duke Charles of Parma and Lucca was one of the most amusing and original men. He had estates in Saxony, to which he retired when he became weary of court life. He was always a protestant at Meissen, where his favorite castle was situated, and when he was remonstrated with on the subject by his spiritual advisers he replied. 'when I go to Constantinople I shall be a Mohammedan; In fact wherever I go I always adopt, for the time being, the religion of the country, as it keeps me so much more in tone with the local color scheme.'" Charles Louis survived his wife for less than three years. He died at Nice on 16 April 1883, age 83. He was buried at the large property at Viareggio belonging to the Parma family.