Кіріспе

Ахунд Абдул Гафур (1794–1876; сондай-ақ Саиду Баба және Сват Ахуны деп те белгілі) – көрнекті діни әулие және Сват мемлекетінің негізін қалаушы. Сват ауданының әкімшілік орталығы болып табылатын Саиду Шариф қаласы оның құрметіне аталған. Оның ұрпақтары 1876 жылдан 1969 жылға дейін Сват Валиі ретінде Сватты биледі.

Ерте өмір

Ахунд Абдул Ғафур 1794 жылы Жоғарғы Сват аңғарындағы гуджар отбасында дүниеге келген. Ерте деректер Ахундтың гуджар тегін бірлесе келіседі. Кейінірек жазылған дереккөздер оның әулетін паштун сафи тайпасынан шығарғанға тырысты. Ол 1835 жылдың қыркүйек айында, қырық бір жасында Сваттағы Саиду Шарифке қайтып келді, онда көптеген ізбасарлар жиналды. Содан кейін Саиду Баба шығыс паштундар арасында ең сыйлы рухани көшбасшыға айналды.

Сват мемлекетінің құрылуы

1835 жылы Саидү Баба Ауғанстан әмірі Дост Мұхаммед Ханмен ынтымақтасып, Яғестан руларын сикх империясына қарсы жұмылдырды. Қарсылығының орнына, Ауған әмірі оны Сват, Лундхвар және Марданның билеушісі деп мойындады. Алайда, Дост Мұхаммед Ханның жорығы сәтсіз аяқталды және Ахунд Сватқа қайтып келді. 1849 жылы ол Пир Бабаның тікелей ұрпағы Сайид Акбар Шаһты Сваттың билеушісі етіп тағайындады. Сайид Акбар бұрын Саид Ахмад Барелвидің хатшысы болып қызмет еткен. Саидү Баба 1850 жылдары Сват мемлекетін тікелей басқаруға көшті. 1863 жылы Саидү Баба Юсуфзай және басқа да топтармен бірге Әмбела өткелінде британдық әскерлеріне қарсы шайқасқа жетекшілік етіп, оларды Сваттағы шайқаста қатты жеңді.

Өлім

1876 жылы Саид Баба қайтыс болғанда, Лондон газеттері оның өлімі туралы қысқа хабар жариялады. Лондон халқы оның немесе Сват аймағының жайлы ештеңе білмеді, осы беймәлімдік поэзияшы Эдвард Лирді "Кім, неге, немесе қайсысы, не, Сваттың Аконы кім?" атты мағынасыз өлең жазуға итермеледі, бұл аймақтың ағылшын халқы үшін жат екенін көрсетті.