Кіріспе

Сулу теңізінің ортасындағы қорғалатын аймақ Таббатаха табиғи паркі, сонымен қатар Таббатаха рифтері табиғи паркі деп аталады, бұл Филиппиннің Сулу теңізінің ортасында орналасқан қорғалатын аймағы. Теңіз және құстар қорығы екі үлкен атолдан (Солтүстік атолл мен Оңтүстік атолл деп аталады) және жалпы ауданы 2,5 км2 болатын Jessie Beazley Reef-тен тұрады. Тұрғындар тұрмайтын аралдар мен рифтер рифтің солтүстік-шығысында орналасқан Кагаянцильо аралдық муниципалитеттің бөлігі болып табылады. 1999 жылы Рамсар Таббатаханы халықаралық маңызы бар ылғалды жерлердің бірі ретінде тізімге енгізді. 2008 жылы риф табиғаттың жаңа 7 кереметіне ұсынылды. Ұлттық парк пен Филиппин архипелагының қалған бөлігі - мұражайлық биоәртүрліліктің орталығы ретінде танылған, онда сипатталған мұражай түрлерінің 75% -ы және әлемдегі риф балықтарының 40% -ы бар. Бұл аймақ шамадан тыс аулау мен зиянды балық аулау практикасына байланысты үлкен қауіпке ұшырады. 1980 жылдан бері рифтерге келген ғалымдардың зерттеулері Туббатаха рифтерінің табиғи паркі 600-ден кем емес балық түрін, 360-дан астам коралл түрін, 11 акула түрін, 13 дельфин мен кит түрін және 100 құс түрін қамтитынын көрсетті. Сонымен қатар, жартастарда қайың мен жасыл теңіз тасбақалары ұялайды.

География

Табиғи парк Пуэрто-Принсесаның оңтүстік-шығысында Сулу теңізінің ортасында орналасқан.

Этимология

Туббатаха сөзі екі сама бажу сөзінің бірі болып табылады: тубба және таха, олар бірге "судың төмендеу кезінде ашық тұрған ұзын рифті" білдіреді. Тарихи тұрғыдан алғанда, көшпелі өмір салтын ұстанатын Сама Баджау халқы ара-тирі рифке барады. Алайда Кагаянцильо аралдарының тұрғындары рифке жиі келіп тұрады. Олар жергілікті кеме банканы пайдаланып, "Гусонг" - Таббатаханың жергілікті атауымен балық аулады.

Қорғау

Туббатаханың оқшаулануы, ол Сулу теңізінің ортасында орналасқан, жақын маңдағы халықты мекендейтін аралдардың тұрғындарынан алыс, жылдар бойы теңіз ресурстарын шамадан тыс пайдаланудан сақтады. Түпбатахадағы екі аралдың тұщы су көзі жоқ, сондықтан олар қоныстанбайды. 1980 жылдары Түпбатахаға жеткен балықшылардың саны дәстүрлі желкенді қайықтар орнына моторлы бангалар пайда болғаннан кейін көбейді. Балық аулаудың басқа аймақтарында шамадан тыс аулаудан балық саны азайды, ал Түпбатаха көп ұзамай балық аулаудың бағытына айналды, өйткені онда теңіз жануарлары мол. Көптеген балықшылар аулауды барынша арттыру үшін цианид пен динамитпен балық аулау сияқты зиянды әдістерді қолданды. Президент тапсырмасы бойынша құқық қорғау органдарының алғашқы жылдары рейнджерлер қарапайым шатырда орналасты. 1996 жылы ағаштан жасалған ғимарат салынды, бірақ құмның қозғалуы оның іргетасын тез арада тұрақсыз етті. Қазіргі уақытта теңіз паркі күзетшілері Тюбаттаның Солтүстік атолліндегі Оңтүстік-Шығыс аралдарындағы пенополистиролмен темір бетоннан жасалған құрылыста орналасқан. Ұлттық теңіз паркі 2006 жылы кеңейтіліп, оған Джесси Бизли рифі қосылды. Президент Глория Макапагал Арройо No 1126 жылғы 23 тамызда, бұл саябақтың шекарасын 200% -ға дейін ұлғайтты. Ұлттық парк табиғи парк ретінде қайта жіктелді. Оны қарулы күзетшілер аптасына 24 сағат бойы күзетеді. 2017 жылдың 25 шілдесінде Таббатаха рифі Халықаралық теңіз ұйымымен ерекше сезімтал теңіз аймағы (PSSA) ретінде және "қатылуға болатын аймақ" ретінде белгіленді.

Экология

Мұнда 1000-нан астам теңіз жануарлары тіршілік етеді, олардың көпшілігі жойылып бара жатқан түрлер деп саналады. Онда манта, арыстан балық, теңіз торналары, клоун балық және акулалар бар. Таббатаха - мұнда тереңдіктері аз, бірақ кенеттен тереңдікке қарай құлайтын "қабырғалар" бар. Бұл "қабырғалар" көптеген балықтардың мекендеу ортасы болып табылады. Бұл жерде алып тривали (жақсылық), балғалы акулалар, барракудалар, манталар, алақанша үлкен морейлер, Наполеон балықтары, балықтар мен морейлер мекендейді. Сонымен қатар, кит акулалары мен жолбарыс акулалары да байқалғаны хабарланды. Түптахада тіпті құрып кету қаупі төнген тұяқтылар мен қайыңдар (Eretmochelys imbricata) мекендейді. ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұрасы ретінде барлық тірі организмдер қорғалады. Аймақтың үштен екі бөлігін жартастар алып жатыр, ал жартасты қоршап тұрған сулар көптеген теңіз жануарларының баспанасы болып табылады. Бұл табиғи аумақтың әртүрлі экожүйесі Ұлы Барьерлі рифпен салыстыруға болады. 2009 жылдың маусым айында осы салыстырмалы түрде таза мұражайдың экологиялық жағдайына әсер еткен "тікенді жұлдыздар" ауруының таралуы байқалды.

Туризм

CNN Travel сайтының мәліметінше, Таббатаха әлемдегі ең жақсы суға түсу орындарының бірі болып саналады. Пуэрто-Принсесадан Туббатаха ұлттық теңіз паркіне саяхаттар шұңқырлар маусымның наурыздың ортасынан маусымның ортасына дейін жүреді, бұл кезең толқындар тыныш, аспан ашық және судың көріну мүмкіндігі шамамен 10 сағатқа созылады. Барлық сапарлар кемеде немесе "қоныс теңізінде" жүргізіледі, өйткені жатақхана жоқ. Келушілер саябақта болған кезде яхтада/кемеде қалады. Суға түсу маусымында суға түсуге арналған кемелер әдетте жыл бұрын, әсіресе Пасха және Азияның "Алтын апта" деп аталатын мерекелерінде броньдалады. 2011 жылдың наурызынан бастап жеке тұлғалар үшін саябаққа кіру ақысы 75 АҚШ доллары немесе PHP3,000.00. 2010 жылдың қыркүйегінде Палаван губернаторы Абрахам Кахлиль Митра Палаван провинциясының жергілікті тұрғындары қорғаныс ақысын төлемей-ақ Таббатаха рифке кіре алатынын жариялады. Суға түсушілерге сапарын сәуірдің ортасына немесе аяғына дейін броньдауға кеңес беріледі, өйткені сәуірден маусымға дейін теңіздің тынысы қысқа болады. Түпбатаханың айналасындағы құмдықтар адамдарға рұқсат етілмегенімен, туристерге сувенирлер сатып алуға және нысанды аралауға рұқсат етіледі. 1000 теңгелік банкнота Парк филиппиндік мың песо банкнотасының 2010 жылғы сериясының артқы жағында бейнеленген.

Көктемгі жауынгер

2005 жылдың 31 қазанында Гринпис кемесі Рейнбоу Уорриор Таббатаха рифінде қақтығысып, кездейсоқ рифке зиян келтірді, ол үшін олар шамамен 7000 доллар айыппұл төледі. Гринпис апатты Филиппин үкіметінің дұрыс емес карталарына байланысты деп айыптады. Би-би-си Гринпис өкілі Ред Константиноның "Картада кеме жағаға батқан кезде біз коралл рифінен 1,5 миль қашықтықта болғанымыз көрсетілген" деген сөздері келтірілген. АҚШ үкіметі бастапқыда бұл жағдайды қате карталарға байланысты деп айыптады. АҚШ әскери-теңіз флоты кемелерді рифтен сүйрету көбірек зақым келтіреді деген қорытындыға келді және кемені сол жерде бөлшектеуді шешті. 30 наурызда кемедегі соңғы бөлік рифтен шығарылды. 2013 жылдың 8 сәуірінде АҚШ әскери-теңіз флоты Guardian-тың цифрлық навигациялық карталары мен басқа да тиісті құжаттары мен деректерін Филиппиннің теңіз апаттарын тергеу тобына (MCIT) тапсырды және әртүрлі техникалық және мәнді сұрақтарына жауап берді. MCIT өз тәуелсіз тергеуін жүргізді және болашақта осындай оқиғалардан қалай аулақ болу керектігі туралы ұсынымдар жасады. АҚШ Федералды Үкіметіне шаршы метр үшін 24000 филиппиндік песо (шамамен 600 АҚШ доллары) айыппұл салынды. 2015 жылдың 20 қаңтарында АҚШ үкіметі Филиппин үкіметіне жалпы сомасы 87 миллион Филиппин песосын немесе 1,97 миллион АҚШ долларын 59 миллион Филиппин песосын зиян үшін және тағы 29 миллион песосын Филиппин жағалау күзетінің көрсеткен қызметтерін өтеу үшін төледі.

Ф/В Мин Лонг Ю

2013 жылдың 8 сәуірінде қытайлық балық аулау кемесі F/V Min Long Yu Tubbataha рифінің шығысында, бірнеше теңіз милясында, жағаға шығып кетті. Балық аулау кемесі 12 адамнан тұратын, заңсыз балық аулаумен айналысқан деп күдікті. Оның орнына кемеде 400 қорапта пайда болған, шығу тегі белгісіз мұздатылған панголиндер табылды.