Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карнали провинциясының ауданы, Непал.
District of Karnali Province,Nepal
Сальян ауданы IPA: [sʌljan], Карнали провинциясында орналасқан, Непалдың жетпіс жеті ауданының бірі. Сальянның аумағы 2001 жылы 213 500, ал 2011 жылы 241 716 адамды құрады. Ауданның әкімшілік орталығы Сальян немесе Сальян Халланга деп аталады, қазір Шаарада муниципалитетінің құрамына кіреді. Аудан индуист ғибадатханаларымен, оның ішінде Шаяхетра мен Лакшмипурдағы Шива храмдарымен және Шаарада муниципалитетіндегі Хайрабангтағы Деви храмымен (Непалдағы тоғыз храмның бірі) танымал.
Salyan District IPA: [sʌljan], in Karnali Province, is one of the seventy seven districts of Nepal. Salyan covers an area of with a population of 213,500 in 2001 and 241,716 in 2011. The district's administrative center is named Salyan or Salyan Khalanga, today it is part of Shaarada Municipality. The district is known for its Hindu temples including Shiva temples in Chhayachhetra and Laxmipur, and the Devi temple at Khairabang in Shaarada municipality, one of nine in Nepal.
Тарих
Салиан – Карнали (Гагра) аймағындағы 22 ұсақ мемлекеттердің конфедерациясы болған Байсе Раджаясының бірі еді. Бірлікке қол жеткізуден бұрын оны Самала Шахилері басқарған. Шамамен 1760 жылы Непал біріктірілген кезде осы мемлекеттердің бәрі Шах әулетіне қосылды.
Salyan was one of the Baise Rajya, a confederation of 22 petty kingdoms in the Karnali (Ghagra) region. It was ruled by Samala Shahis before unification. About 1760 CE all these kingdoms were annexed by the Shah Dynasty during the unification of Nepal.
Этимология
Сальян сөзі непал тіліндегі "салло" деген сөзден шыққан, ол "қайын ағашы" немесе "қонысжайлы ағаш" деген мағына береді.
Salyan derives from the Nepali word sallo which means pine tree or conifer.
География және климат
Сальян таулы аудан деп есептелсе де, оның оңтүстік-батыс бөлігі пахарлар қоныстанған таулы аймақтан тыс, Терайдың жалғасы болып табылатын Төменгі Сивалик тауларында жатыр. Бабай өзені Данг аңғарын кесіп өткен соң, Сиваликтің оңтүстік-батыс бөлігі арқылы ағады. Шард-Хола саласы Сальянның шығыс жартысын, оның ішінде аудан орталығын сумен жабады, содан кейін Махабхарат қырқасын кесіп өтіп, Бабай өзеніне құяды. Сальянның батыс жартысын Бхери өзені суландырады. Климат аймағы Биіктік диапазоны Аумақтың % Үстіңгі тропикалық 300–1000 метр 1000–3300 фут 28,6% Субтропикалық 1000–2000 метр 3300–6600 фут 68,3% Салқын 2000–3000 метр 6400–9800 фут 3,0%
Although Salyan is considered a hilly district, its southwest salient is actually outside the Pahari inhabited hill region, in the lower Siwalik Hills that are more an extension of the Terai. The Babai River flows through the southwestern Siwaliks section after draining Dang Valley. A tributary Sharad Khola drains the eastern half of Salyan's hill region—including the district center, then exits these hills by cutting through the Mahabharat Range to its confluence with the Babai. The western half of Salyan's hill region is drained by the Bheri. Climate zone Elevation range % of area Upper tropical 300 to 1,000 meters1,000 to 3,300 ft. 28.6% Subtropical 1,000 to 2,000 meters3,300 to 6,600 ft. 68.3% Temperate 2,000 to 3,000 meters6,400 to 9,800 ft. 3.0%
Демография
2011 жылғы Непал халық санағы бойынша Сальян ауданының халқы 242 444 адамды құрады. Бірінші тіл ретінде 99,4% непали тілінде, 0,3% магар тілінде, 0,1% невар тілінде, 0,1% урду тілінде және 0,1% басқа тілдерде сөйледі. Ұлты/кастасы: 57,1% шетри, 15,1% магар, 11,8% ками, 3,5% саньяси/даснами, 3,5% такури, 3,0% дамай/дхоли, 2,6% төбе брахманы, 1,8% сарки, 0,6% невар, 0,3% бади, 0,1% гайн, 0,1% гурунг, 0,1% кумал, 0,1% мұсылман, 0,1% басқа тераи және 0,1% басқалар. Діні: 97,7% индуист, 1,3% христиан, 0,8% буддист, 0,1% мұсылман және 0,1% басқалар. Сауаттылығы: 63,9% оқи және жаза біледі, 3,5% тек оқи біледі, ал 32,5% оқи да, жаза да білмейді.
At the time of the 2011 Nepal census, Salyan District had a population of 242,444. As first language, 99.4% spoke Nepali, 0.3% Magar, 0.1% Newar, 0.1% Urdu and 0.1% other languages. Ethnicity/caste: 57.1% were Chhetri, 15.1% Magar, 11.8% Kami, 3.5% Sanyasi/Dasnami, 3.5% Thakuri, 3.0% Damai/Dholi, 2.6% Hill Brahmin, 1.8% Sarki, 0.6% Newar, 0.3% Badi, 0.1% Gaine, 0.1% Gurung, 0.1% Kumal, 0.1% Musalman, 0.1% other Terai and 0.1% others. Religion: 97.7% were Hindu, 1.3% Christian, 0.8% Buddhist, 0.1% Muslim and 0.1% others. Literacy: 63.9% could read and write, 3.5% could only read and 32.5% could neither read nor write.