Кіріспе

Қибины таулары (Хибины; ) – Арктика аймағындағы Ресейдің Кола түбегіндегі екі негізгі тау тізбегінің бірі, Имандра және Умбозеро көлдері арасында орналасқан. Бұл тау жотасы Хибинь массиві, Хибинский таулары, Хибинский тундрасы, Хибин немесе Хибинь деп те аталады. Хибинь ұлттық паркі 2018 жылы құрылды.

География

Хибиний массиві – Солтүстік Ресейден Баренц және Ақ теңіздерге қарай созылған үлкен Кола түбегіндегі ең биік таулар. Түбектің жалпы жер ауданы шамамен ... құрайды. Соңғы мұз дәуірінде топырақ қабаты алынғандықтан, ол минералдарға өте бай. Таулар жалпақ үстіңгі жазығы бар жылқынің тұмсығы тәрізді пішінде, олар терең каньондармен кесілген. Шыңдар плато түрінде, тік беткейлермен, ал кейбір жерлерде мұздықтар, мұздық алаптары және қарлы алқаптар бар. Жер бедері негізінен альпілік тундра. Кола түбегіндегі екінші, сондай-ақ ұқсас тау жотасы – Ловозеро тундрасы, Хибиньнің ең шығыс нүктесінен шамамен 5 км шығысқа қарай орналасқан және оны Умбозеро көлі бөліп тұрады. Хибинь тау-кен аймағы негізінен апатит және нефелин кендеріне өте бай. 477 жарамды минерал тіркелген, олардың 108-і алғаш рет Хибиньде сипатталған немесе типтік орналасқан жерлер. Аймақ сейсмикалық жағынан да белсенді. Хибинь таулары көбінесе адам тұрмайды, тек әлемдегі ең бай минералдық карьерлердің бірі бар. Онда ашылған минералдардың бірінің ядролық қалдықтардың радиоактивтілігін сіңіру қабілеті бар екендігі хабарланды. Массивтің етегінде Апатиты және Кировск қалалары орналасқан.

Климат

Хибиниде арктикалық қоңыржай климат басым, орташа қысқы температурасы −5 °C (23 °F) құрайды. Дегенмен, түнде температура −30 °C (−22 °F) дейін төмендеуі мүмкін. Гольфстрим ағыны, Кольский түбегіне солтүстіктен жылы су әкеліп, климатты қоңыржайландырады, осының арқасында бұл аймақ басқа арктикалық аймақтарға қарағанда сәл жылырақ.