Кіріспе

2001 жылғы халықаралық келісім

Альбатростар мен петрелдерді қорғау туралы келісім (ACAP) – 2001 жылы қол қойылған және Оңтүстік Африка Келісімге бесінші тарап ретінде ратификациялағаннан кейін 2004 жылдың 1 ақпанында күшіне енген, заңдық міндеттемесі бар халықаралық келісім. Ол Оңтүстік жарты шардағы теңіз құстарының, әсіресе альбатростар мен петрелдердің санының күрт төмендеуін тоқтату мақсатында құрылған. Альбатростар мен петрелдерге олар көбейетін аралдарға енгізілген жаңа түрлер, ластану, ұзын сымды желілермен балық аулау, сондай-ақ трал және торлы балық аулау арқылы түсетін қосалқы улов қауіп төндіреді. Келісімге қол қойған мемлекеттердің үкіметтері қосалқы уловты азайту, көбейту колонияларын қорғау, көбейту орындарынан, әсіресе аралдарда, енгізілген түрлерді бақылау және жою шараларын қабылдауға міндетті. Қазіргі уақытта ACAP әлемдегі барлық альбатрос түрлерін, Оңтүстік жарты шардағы жеті құсқұйрық түрін және екі шақшырық түрін қорғайды. Келісімнің жалғасып жатқан жұмысы альбатростар мен петрелдерді қорғауға халықаралық қатысудың артуын көрсетеді.

Қаулылар

ACAP елдерге түрлер бойынша іс-қимыл жоспарларын іске асыруға, жергілікті емес жыртқыш жануарлардың таралуын бақылауға, теңіз құстарының кездейсоқ аулауын азайту шараларын енгізуге және петрелдер мен альбатростарды тиімді қорғау саласындағы зерттеулерді қолдауға көмектеседі. Осы мақсатта ол ACAP түрлерінің бағалаулары, анықтамалықтар, кездейсоқ аулауды азайту туралы мәліметтер жинақтары және біртұтас ACAP қорғау нұсқаулықтарын жариялады, соның ішінде биологиялық қауіпсіздік; әкелінген сүтқоректілерді жою; орын ауыстыру; және санақ пен зерттеу әдістері. Келісімнің басты қызметтерінің бірі – ішкі және ашық теңіздегі балық шаруашылығы менеджерлеріне теңіз құстарының кездейсоқ аулауын азайту жөніндегі сараптық кеңес беру. 2019 жылдың мамыр айында ACAP консультативтік комитеті 31 тізімделген түрдің қорғау дағдарысына тап болғанын, балық аулау операцияларының салдарынан жыл сайын мыңдаған альбатростар, петрелдер мен қанақайлар өліп жатқанын мәлімдеді. Осы дағдарыс туралы хабардарлықты арттыру мақсатында ACAP 2020 жылдан бастап әр жыл сайын 19 маусымда, 2001 жылы Келісімге қол қойылған күні, Дүниежүзілік альбатрос күнін жариялады.