Кіріспе

Oteiza немесе Oteiza de la Solana (Баск тілінде Oteitza) - бұл ауыл және Испандық муниципалитет Navarra Foral Community, Estella merindad орналасқан, Estella Oriental аймағында, қауымдастықтың астанасынан 51 км қашықтықта, Памплона. 2016 жылы оның халқы 939 адам болды (INE).

Топонимика

Бұрын бұл муниципалитетте баск тілінде сөйленген, сондықтан оның аты "Отеица" баск тілінде аргома, (ағаш) дегенді білдіретін ote немесе ota сөздерімен байланысты. Бастапқыда 18/1986 Форалдық заңмен баск тілінде сөйлейтін аймаққа қосылған, 2017 жылдың маусым айында Наварра Парламенті 9/2017 провинциялық заң арқылы Отейзадан Наварраның аралас аймағына өтуді мақұлдады. Тұрғындар Отеизано немесе Отеизана деп аталады. Олар "киттер" деген лақап атпен танылады.

География

Отейза Памплонадан оңтүстік-батысқа қарай 51 км және Эстелладан оңтүстік-шығысқа қарай 10 км жерде, теңіз деңгейінен 512 метр биіктікте орналасқан. Аумағы жазық, биік таулы жерлер: Санта-Барбара (581 м), Сан-Бартоломе (520 м) және Сан-Маркос (492 және 507 м).

Тарих

Оның шекарасында Туртумендия мен Флорин археологиялық қоныстары орналасқан. Сондай-ақ, римдік жазулар тізбегін табу туралы хабарлар бар, олардың бірінде бұл аймақтағы қарақшыларға қатысты сөздер жазылған. Рим әскері Сан-Тирсоның мешіті маңында орналасқан. Король Санчо де Пеньялен 1074 жылы Ираше монастырына өзінің жарақаттанушыларының жері мен Сан-Сальвадор шіркеуінің құқықтарын сыйлады. Екі жылдан кейін Ираше абысы Сан-Хуан де ла Пеньяның айырбасына айырбастауды алды. Асыл адам Гарсия Альморавид Наваррерия соғысынан (1276 - 1278) кейін Таҗ оларды тәркілегенге дейін, сол кезде олар 65 жалақы, 13 кахиша және жарты бидай және сол сияқты арпаны құрағанға дейін, осы жердің коллазоларынан жалға алған. Өз кезегінде, Ираше ауылда өзінің шаруаларының печасын байқауды жалғастырды, олармен ол 1315 жылы сотталған сот ісіне қол қойды. Сол ғасырда Памплона соборының клаустриасы өз мерзімінде мұрагерлік иелік етті. Арагон королі Хуан II 1456 жылы азаматтық соғыста көрсетілген қызметтер үшін Корольге берешегі бар пешаны көршілеріне әлсіретті. Отейзада 1786 жылы 458 тұрғын, ал 1857 жылы 1042 адам болды. Оның шіркеуі 1736 жылы Сан-Сальвадорға бағышталған шіркеуді біріктіргеннен кейін Сан-Мигельге арналған болды. 1921 жылы Отейза Ла Соланаға кірді, бірақ орта ғасырдың аяғында ол Эстелья Рибера виллаларымен байланысты болды. Қазіргі дәуірде және 1845 жылға дейін ол қайтадан аңғарда болды, бірақ ауыл ретінде ерекше жағдаймен. Сол жылы жалпы режимдегі муниципалитет болды және көп ұзамай (1852 жылы) Байгорри Отейзаның юрисдикциясына айналды. 1736 жылға дейін екі приход болды, өйткені ол қаржы жағынан құрып кету қаупі төнді. Бұл Сальвадор және Сан-Мигель шіркеулері болды, олар Сан-Мигель прихотына қосылды. 1802 жылы шіркеудің діни қызметкері мен төрт бенефициар болды; біріншісін көршілері ұсынды, ал қалған төртеуін шіркеудің діни қызметкері немесе патша, олар бос болған айға сәйкес. 1847 жылы оның екі мектебі болды: бірі балалар үшін, оған шамамен 40 адам қатысып, екі мың реалды, ал екіншісі қыздар үшін, оған басқа да көптеген адамдар баратын. Сол кезде Отейзада ұн тарту зауыты жұмыс істеп тұрды. 1885 жылы Баррио де ла Плазада аурухананың бар екендігі туралы дәлелдер болды, ол қайыр-садақамен ұсталды. 1920 жылдары мұнда мұнай өңдеу зауыты жұмыс істеді, сондай-ақ Отейзада алкогольсіз сусындар өндірісі болды.

Мерекелік мерекелер

1 мамырда Сан-Тирсоның Эрмитажына дәстүрлі қажылық өтеді. Қаланың қамқоршысы - Сан-Мигель, оның мерекесі тамыздың ортасында атап өтіледі.

Киттің аңызы

Осыдан бірнеше жыл бұрын Отейза-де-ла-Соланада Идоя деп аталатын көл болған. Ол қаланың шетінде орналасқан. Жақын жерде мал шаруашылығы бар еді, малдар су ішуге күн сайын баратын. Бір күні кешке қарай бір шаруа жұмыстан үйіне оралды. Ол көлден өтіп бара жатқанда бір нәрсенің қозғалып жатқанын көріп, қатты қорқып кетті. Ол кит көрдім деп қалаға жүгірді. Ауыл тұрғындары қорқып, мылтық, қола, басқа да қару-жарақтарымен бассейнге қарай жүгірді. Біреу мұқият жерге жақындап, оны тексеріп, барлық қатысушыларға оның қарапайым және бақытсыз баск екендігін айтты. Сол кезден бастап Осейжанды киіз аулаушылар деп атау кең тараған .