Кіріспе
Энциклопедиялық сөздікте әдетте көптеген қысқа тізімдер бар, олар әліппе бойынша орналастырылған және тақырыптардың кең ауқымы талқыланады. Энциклопедиялық сөздіктер көп түрлі салалардағы тақырыптарға арналған мақалаларды қамтитын жалпы болуы мүмкін; немесе олар өнер, биография, құқық, медицина немесе философия сияқты белгілі бір салаға маманданған болуы мүмкін. Олар белгілі бір академиялық, мәдени, этникалық немесе ұлттық перспектива бойынша ұйымдастырылуы мүмкін. Тарихи тұрғыдан бұл термин кез келген энциклопедиялық анықтамалық кітапқа (яғни ауқымы жағынан толық) қатысты қолданылған, ол әдеттегі сөздікке (сөздік термині энциклопедиядан бұрын екі ғасыр бұрын кең таралған) сәйкес әліппе бойынша ұйымдастырылған. Алфавиттік ұйымдастыру әдісін жеткізу және бұл әдісті білімді жіктеудің басқа жүйелерімен салыстыру үшін көптеген ерте энциклопедиялар "өнер мен ғылымдар сөздігі" немесе осыған ұқсас деп аталды немесе аталды. Алайда, кейіннен ол анықтамалық кітаптардың біршама ерекше класына айналды. Сөздіктер мен энциклопедиялар арасында ұқсастықтар болса да, маңызды айырмашылықтар да бар: сөздік негізінен сөздерге және олардың анықтамаларына бағытталған, және әдетте шектеулі ақпарат, әртүрлі формаларды талдау және сөздің этимологиясы (толық сөздіктерде) сөздің анықтамасы. Сондықтан, ол анықтама беруі мүмкін болса да, оқырманға терминнің мағынасын немесе маңызын түсіну әлі де жетіспеуі мүмкін және терминнің білімнің кең саласына қалай қатысы бар. Энциклопедияда әр тақырыпты тереңірек талқылап, сол тақырып бойынша жинақталған білімді жеткізуге тырысады. Бұл ерекшелік әсіресе белгілі бір тақырыптар бойынша ұзақ монографиялар бар энциклопедияларға қатысты, мысалы, Британ энциклопедиясының алғашқы он басылымы. Кейбір энциклопедиялар әліпбилік ретімен орналастырылса, кейбіреулері бұлай емес. Әдетте, талқылаудың көбісі бір саланың (мысалы, заң) немесе тақырыптың (мысалы, шотландтық ағартушылық) айналасында ұйымдастырылуы мүмкін, ал ал бұл талқылауға байланысты әліпбилік терминологияға аз. Энциклопедияға көбінесе көптеген карталар мен суреттер, сондай-ақ библиография мен статистика кіреді. Сөздікпен салыстырғанда энциклопедиялық сөздік толық сипаттама береді және білімнің әртүрлі түрін жеткізу үшін таңдалған жазбаларды ұсынады. Энциклопедиямен салыстырғанда энциклопедиялық сөздік пайдаланудың оңайлығын ұсынады, қысқаша жазулар арқылы және кейбір жағдайларда жеке терминдердің көбірек жазулары; және жиі кішірейтілген өлшемі, және онымен байланысты баспа және сатып алу шығындары азаяды. Кірістерді қалай құрылымдау және қанша ақпарат енгізу туралы сұрақ анықтамалық кітаптарды ұйымдастырудағы негізгі мәселелердің бірі болып табылады. Әр түрлі тәсілдер әр түрлі пайдаланушыларға жақсырақ сәйкес келетіндіктен, үш тәсіл де 18-ші ғасырдың соңынан бастап кеңінен қолданылуда. Топтың атауы оның қай түрдегі анықтама екенін жақсы көрсетіп бермеуі мүмкін, өйткені коммерциялық мәселелер баспагердің атауды таңдауына әсер етуі мүмкін.
An encyclopedic dictionary typically includes many short listings, arranged alphabetically, and discussing a wide range of topics. Encyclopedic dictionaries can be general, containing articles on topics in many different fields; or they can specialize in a particular field, such as art, biography, law, medicine, or philosophy. They may also be organized around a particular academic, cultural, ethnic, or national perspective. Historically, the term has been used to refer to any encyclopedic reference book (that is, one comprehensive in scope), which was organized alphabetically, as with the familiar dictionary (the term dictionary preceded encyclopedia in common usage by about two centuries). To convey their alphabetic method of organization and to contrast that method with other systems for classifying knowledge, many early encyclopedias were titled or sub titled "a dictionary of arts and sciences" or something similar. However, it later developed into a somewhat distinct class of reference books. While there are similarities to both dictionaries and encyclopedias, there are important distinctions as well:
A dictionary is primarily focused on words and their definitions, and typically provides limited information, analysis of different forms, and an etymology (in more complete dictionaries) for the word defined. Hence, while it may offer a definition, it may leave the reader still lacking in understanding the meaning or import of a term, and how the term relates to a broader field of knowledge. An encyclopedia, on the other hand, seeks to discuss each subject in more depth and convey the accumulated knowledge on that subject. This characteristic is especially true of those encyclopedias with long monographs on particular subjects, such as the first ten editions of the Encyclopædia Britannica. While often organized alphabetically, some encyclopedias were not. Usually, more of the discussion may be organized around a field (such as law) or a topic (such as the Scottish enlightenment), and less on the alphabetic terminology related to that discussion. An encyclopedia also often includes many maps and illustrations, as well as bibliography and statistics. Compared to a dictionary, the encyclopedic dictionary offers a more complete description and a choice of entries selected to convey a range of knowledge. Compared to an encyclopedia, the encyclopedic dictionary offers ease of use, through summarized entries and in some cases more entries of separate terms; and often reduced size, and the reduced publishing and purchase cost that implies. The question of how to structure the entries, and how much information to include, are among the core issues in organizing reference books. As different approaches are better suited to different uses or users, all three approaches have been in wide use since the end of the 18th century. The title of the volume may not be a good indication of which type of reference it is, as commercial concerns may have affected the publisher's selection of a title.
Тарих
Энциклопедиялық сөздік сөздіктен пайда болды. Джон Харрис өзінің "Лексикон Техник" атты "өнер мен ғылымның жалпыға бірдей ағылшын сөздігі" деп атады; бұл білімнің алфавиттік ретпен реттелген алғашқы ағылшын тіліндегі жинағы болды. XVIII ғасырдағы энциклопедистер өз кезегінде ендіктерін айтарлықтай кеңейтті және кейбір жағдайларда энциклопедиялық сөздіктің ұйымдастырылуын айтарлықтай қайта қарастырды. Энциклопедиялық сөздіктердің көбейуі негізінен Францияда ізашарлық қызмет атқарған Этьенн отбасының арқасында болды. Алайда мұндай жан-жақты еңбектерді шығару қымбат және қиын болды, сондай-ақ оларды жаңарту қиын болды; және егжей-тегжейлі жазбалар кейбір анықтамалық мақсаттар үшін қолайлы емес еді. Неміс тіліндегі "Сүйлесулер лексиконының" алғашқы нұсқасы (1796 1808) алты томдық тек 2762 бетті құраған. Кейіннен бұл еңбек кеңейтілген болса да, оның көптеген, аз ұзын жазбаларды қолдана отырып, 19-ғасырдағы көптеген энциклопедиялар мен энциклопедиялық сөздіктердің негізгі үлгісі болды. Он тоғызыншы ғасырдағы негізгі ағылшын тіліндегі энциклопедиялық сөздік Роберт Хантердің (18231897) 14 бір атпен аталған еңбегінің жеті томы болды, оны Касселл 187988 жылы жариялады және 1910 жылға дейін көптеген рет қайта басып шығарды, оның ішінде (1895) жаппай таралған Ллойдтың энциклопедиялық сөздігі. Хантерге зоология авторы Генри Шеррен және Лоутондағы үйінде кішкентай үйшік көмекшілері көмектесті. АҚШ-та сөздік әр түрлі атаулармен қайта шығарылды.