Кіріспе

Уильям Смит есімімен аталатын, бастапқыда «Киелі кітап сөздігі» деп аталған, Смиттың Киелі кітап сөздігі – 19 ғасырдағы, төрт мыңнан астам жазбаны қамтитын Киелі кітап сөздігі. Оның танымалдығы соншалық, көптеген қысқартылған сөздіктер «Смиттың Киелі кітап сөздігі» деген атауға ие болды. Алғашқы сөздік 1863 жылы Лондон мен Бостон (АҚШ) қалаларында үш томдық жинақ ретінде жарық көрді. Одан кейін, жалпы оқырмандар мен студенттерге арналған «Қысқаша Киелі кітап сөздігі» (1865) және мектептерде пайдалану үшін «Киелі кітаптың кішкентай сөздігі» (1866) жарыққа шықты. «A Comprehensive Dictionary of the Bible» (1868) Лондон мен Нью-Йоркте бірдей уақытта, ал «Dictionary of the Bible» (1871) төрт томдық түрінде Бостонда жарық көрді, оның ішінде алғашқы басылымның қосымшалары мәтіннің негізгі бөлігіне енгізілді. Ұлыбританияда Смит пен Дж. М. Фуллер редакциялаған, екі бөлімнен тұратын бірінші томның екінші басылымы 1893 жылы жарық көрді. Алғашқы басылымдар қазір жалпы қолданыста; кейбір туынды, коммерциялық нұсқалар әлі де авторлық құқықпен қорғалған. Сөздікке үлес қосқан белгілі тұлғалардың қатарында Эли епископы Гарольд Браун, Глостер және Бристоль епископы Чарльз Дж. Элликот, сондай-ақ Кембридж ғалымдары Дж. Б. Лайтфут, Уильям В. Селвин және Брук Фосс Уэсткотт, кейін Дарем епискобы болғандар бар. Америкалық үлескерлердің бірі – Бейрут Американ университетінің (AUB) медицина докторы және ботанигі Джордж Эдвард Пост болды.

Басылымдар

Уильям Смит басқарған "Библия сөздігі" (3 том: Лондон, Джон Мюррей, 1863). Уильям Смит редакциялаған "Библияның қысқаша сөздігі" (Лондон, Джон Мюррей, 1865). Уильям Смит редакциялаған "Библияның кіші сөздігі" (Лондон, Джон Мюррей, 1866). Самуэль Барнум редакциялаған "Библияның толық сөздігі" (Нью-Йорк, Апплтон; Лондон, Кішібритания, 1868). Х. Б. Хакетт редакциялаған "Библия сөздігі" (4 том: Нью-Йорк, Хёрд және Хоутон, 1871). Уильям Смит және Дж. М. Фуллер редакциялаған "Библия сөздігі", 2-ші басылымы (том 1, 1-бөлім, том 1, 2-бөлім: Лондон, Джон Мюррей, 1893). Ф. Н. Пелубет және М. А. Пелубет редакциялаған және қайта қараған "Библия сөздігі", "Жаңа өсиеттің қайта қараған нұсқасына соңғы зерттеулер мен сілтемелермен" (Филадельфия: Портер және Коутс, 1884; Қайта басылым: Филадельфия: Джон С. Уинстон Co., 1948).