Кіріспе

Эдмунд Бэконның 1967 жылы алғаш рет 1967 жылы жарық көрген "Қалалардың дизайны" кітабы - бұл 1949 жылдан 1970 жылға дейін Филадельфия қаласын жоспарлау комиссиясының атқарушы директоры болған Эдмунд Бэкон (1910-2005 жж.) жазған қала формасының дамуының суреттелген есебі. Бұл жұмыста қала дизайнына әсер ететін көптеген аспектілер қарастырылады, соның ішінде кеңістіктік форма, адамдар арасындағы өзара іс-қимыл, табиғат және салынған орта, қолайлы ортаны қабылдау, түс және перспектива. Бэкон сонымен қатар ерте грек және рим дәуірлерінен бастап 1960-шы жылдардағы Филадельфияның дизайнына дейінгі қалалардың өсуін зерттейді. Бұл кітап қала құрылысы саласындағы маңызды еңбек деп саналады.

Бэконның қатысу элементтері

Бейкон сәулет және қала құрылысы саласындағы "қатысудың" сегіз элементін анықтайды. Осы элементтерді анықтау үшін Бэкон Франческо Гвардидің "Архитектуралық Каприкцио" картинасын қолданады. Ол бұл элементтерді дизайнның функциялары деп сипаттап, қала дизайнері осы элементтерді білуі керек және қала немесе орын қалай болуы керектігінің "дизайн идеясын" әзірлеу кезінде оларды құрал ретінде пайдалану керек деп айтады.

Аспанмен кездесу

Бэкон грек ғибадатханаларының акротерионын ғимараттар мен салынған форманың аспанға қалай ұшырауының тамаша мысалы ретінде көрсетеді. Ол бұл стильдің барокко мен Виктория дәуірінде қайта жаңғырғанын атап өтті және бұл элемент қаланың қолтаңбасы ретінде танымал болған қала көкжиегіне ұқсас екенін айтты.

Жерге түсу

Бэкон бұл екінші элемент - бұл салынған массаның жерге тап болғаны, ол салынған форманың тұғыры ретінде әрекет етеді деп айтады. Бұл тұғырымен ғимараттар бір-бірімен байланыстырып, олардың көлемін өлшеуге болады. Бэкон қайта өрлеу дәуірінде баспалдақтарды тұғыры ретінде пайдаланған ғимараттарға назар аударады және олардың көпшілігі қала алаңдары мен қала ортақ жерлері сияқты қалалардың орталық нүктесіне орналастырылғанын атап өтті.

Ғарыш нүктелері

Беконның үшінші элементі элементтер арасында шиеленісті және жеңілдеуді құру үшін қолданылады. Оның пікірінше, ғажайып жерлердің кеңістіктегі белгілі нүктелері бар, олар басқа элементтермен өзара әрекеттесу үшін анықталады.

Төтенше жағдай жоспарлары

Рецессиялық жазықтық құрылыстардың әсерлі күшін арттыру үшін қалалық формада қолданылады. Бұл көрнекілік, кадр және көрнекіге қатысты орынға қатысты көрнекілікпен байланысты.

Тереңдіктегі жоба

Екі арканы бір-бірімен байланыстырып, көрерменге ғимараттардың тереңдігін түсінуге, сол тереңдікке масштаб беруге және шығу аймақтарын анықтауға мүмкіндік береді. Тереңдікпен жобалау қалалық қозғалысты тудырады, бұл кеңістікті бірнеше көзқараспен түсінуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, бұл масштабтың анықталуы мен бірізділігіне қосымша сенімділік береді.

Көтерілу және түсу

Әртүрлі қабат деңгейлері арқылы дизайнерлер көрерменнің сезімдерімен ойнай алады. Жоғары қарай қозғалу күшті, жетістікті немесе күттіруді білдіреді. Төменге қарай қозғалыс кеңістіктің тереңдігі мен ұлылығын бейнелейді. Бэконның пікірінше, азаматтар деңгейлерді өзгерткенде, қалалық форманың жаңа аспектілері өздерін көрсетеді және механикалық дизайн элементтері қалалық форманың реттілігін қайталауға жұмыс істейді. Сонымен қатар, бір элементтің бұл екі аспектісі екілікте бар және кеңістіктегі шиеленісті жасауға көмектеседі.

Конвекстік және қуыстылық

Бір элементтің көтерілу және түсу сияқты, осы айнадағы аспектілері бір-біріне қатты тәуелді. Құрылыстың тереңдігімен жұмыс істеу, құрғақ және қуыстылық қалалық кеңістікті жалғаушы және бөлуші ретінде әрекет етеді. Олар қала формасының көлемін анықтайды және қала формасын күрделендіру үшін пайдаланылуы мүмкін.

Адаммен қарым-қатынас

Бэконның шығармашылығының ең маңызды бөлігі - адаммен арадағы қарым-қатынасты анықтау және қайталау. Бэкон біздің қала құрылысы формасы біздің адам өлшемімізді бейнелеуі керек және құрылыс ортасы мен адам арасындағы байланысты орнатуға көмектесуі керек деп айтады. Егер бұл шеберлікпен жасалса, ғимараттар мен олардың адаммен қарым-қатынасы қала формасына пайда әкеледі.

Эд Бейкон қоры

Эд Бейкон қоры 2004 жылы оның осы кітапта баяндалған көзқарасы мен мұрасын дамыту және сақтау үшін құрылды.