Кіріспе

Израильдегі баскетбол клубы, футбол клубы.

Хапоэль Тель-Авив баскетбол клубы – Израильдің Тель-Авив қаласында орналасқан кәсіби баскетбол клубы. Израиль баскетболы тарихында бес ұлттық чемпионатпен екінші ең табысты команда саналады және клубтың меншік иесі – Хапоэль Тель-Авив жанкүйерлер сенім қоры. Команда 1935 жылы құрылған. Израиль баскетбол премьер-лигасында және Еурокубокте ойнайды.

Тарих

Хапоэль Тель-Авив 1935 жылы «Хапоэль» спорт кооперативінің Тель-Авив бөлімшесі, социалистік және көбінесе ашкеназилерден құралған «Хистадрут» еңбек одағының спорт бөлімі ретінде құрылды. Израиль ұлттық лигасы 1954 жылы құрылғаннан кейінгі 15 жыл клуб тарихындағы алтын ғасыр болды. Осы кезеңде клуб көптеген жүлделерді жеңіп алды. «Хапоэль Тель-Авив» командасының жанкүйерлері клубтың Израильдің үшінші лигасына түсірілуінен кейін, клуб иесі Эйзенбергтің қаржылық қолдауының жетіспеуі және нашар басқару салдарынан банкротқа ұшырап, төртінші лигаға түсіп, «Уссишкин Арена» бұзылды. Содан кейін жанкүйерлер үшінші тарап арқылы «Хапоэль Тель-Авив» брендінің құқығын сатып алды. Атау өзгертуі жанкүйерлер кеңесімен келесі айларда мақұлданды, команда 2010-11 жылғы ұлттық лига маусымына жолдама алды. 2007-08 маусымында, бесінші лига стандарты бойынша 300 000 шекелден астам астрономиялық бюджетпен қамтамасыз етілген команда алғашқы маусымын 22-0 есебімен аяқтады және төртінші дивизионға жолдама алды. Клуб Израильдің бесінші дивизионының кубогын да жеңіп алды, тіпті бірде-бір ойынды ұтпай. 2008-09 маусымында да команда 22-0 есебімен жеңіске жетіп, үшінші дивизионға жолдама алды. 2009 жылдың 30 сәуірінде команда Израильдің төртінші және үшінші дивизиондарының кубогын жеңіп, финалда «Хапоэль Кфар Сабаны» ұтты. 2009-10 маусымы басталар алдында «Хапоэль Уссишкин» командасының үшінші дивизионда ойнайтын «Хапоэль Тель-Авивпен» бір ауданда ойнамайтыны шешілді, осылайша қызықты кездесуден аулақ болды. Команда үздік көрсеткіштермен Лига Леумитке жолдама алды және Израильдің төртінші және үшінші дивизиондарының кубогын жеңіп, финалда «Элицур Кохав Яир/Кефар Саббаны» ұтты.

Хапоэль Тель-Авив (2011 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

2009–10 маусымының соңында, бастапқы «Хапоэль Тель-Авив» клубының жабылуынан кейін клуб атын пайдалану құқығын аты-жөні белгісіз бизнесмен сатып алып, «Хапоэль Уссишкин» басқаруына берді. «Хапоэль Уссишкин» басшылығы мүшелердің жалпы дауыс беруінен кейін клуб атын бастапқы «Хапоэль Тель-Авив» атына қайтару туралы шешім қабылдады. 2010–11 маусымында клуб Мемлекеттік кубоктың жартылай финалына жетті, бірақ «Элитзур Нетания» командасынан жеңілді. 2010–11 маусымының соңында клуб бірінші дивизионға көтеріле алмады, плей-офф финалында «B. C. Ha Bika'a» командасына ұтылып қалды. 2011–12 маусымында «Хапоэль Тель-Авив» плей-оффта «Маккаби Биер Яаков» командасын жеңіп, бірінші дивизионға көтерілді. Осылайша, алты жылдан кейін ең жоғары лигаға оралды және Израильдегі ең жоғары лигаға қатысқан алғашқы жанкүйерлер клубы атанды. 2014–17 жылдары Тамир Блатт командада ойнады. 2016 жылдың наурызында НБА жұлдызы Нейт Робинсон маусымның қалған бөлігіне «Хапоэль Тель-Авив» клубымен келісімшарт жасады. Робинсон «Хапоэль Тель-Авивті» 8-орынға жеткізіп, плей-оффқа қатысуға мүмкіндік берді. 19 мамырда Робинсон «Хапоэль Иерусалим» командасына қарсы өткен ширек финалда 46 ұпай жинады. Бұл 1985 жылдан бері плей-офф ойынындағы ең көп ұпай көрсеткіші.

Макаби Тель-Авивпен бәсекелестік

Көп жылдар бойы «Хапоэль» мен «Маккаби» Тель-Авив Израиль баскетболының ең үздік екі клубы саналды. Екі команда арасындағы жергілікті дерби матчтары Израиль спортындағы ең мәртебелі ойындар деп есептелді, бұл екі клубтың жанкүйерлері арасында ащы атмосфера тудырып, көбінесе өзара зорлық-зомбылық пен хулигандыққа әкеліп соқты. Екі клуб арасындағы шиеленіс 1980-ші жылдары шарына жетті. Осы кезеңде олар бірнеше рет лиганың плей-офф финалында және мемлекеттік кубок финалында кездесті. Ең әйгілі кездесу 1985 жылғы сәуірде өткен Лига чемпионатының «үштен бірі» есебімен өткен финалында болды. «Хапоэль» Тель-Авив бірінші ойынды сенімді түрде жеңіп, екінші жартысының соңында 25 ұпайға дейін көшбасшылықты сақтап тұрды. Майк Ларджи «Маккаби» Тель-Авивке қарсы әрқашан жақсы ойнады, «Хапоэль» Тель-Авив сапында төрт жыл ойнағанда оларды бес рет жеңді. Оның келгеніне дейін «Хапоэль» Тель-Авив қатарынан 17 ойыннан кейін «Маккаби» Тель-Авивті жеңе алмады. «Хапоэль» Тель-Авив жанкүйерлері бұл олардың Лига чемпионы атану жылы екеніне қатты сенді. Екінші ойын Ларджидің бірінші ойында тоқтаған жерінен басталды. Содан кейін, екінші таймның басында, ойын доп үшін күрестен кейін тоқтатылғаннан соң, «Маккаби» Тель-Авив ойыншысы Мотти Ароести Ларджидің бетіне қолын тигізді. Ларджи дереу жауап беріп, Ароестиді жерге құлатты. Осыдан кейін екі ойыншы да ойыннан қуылды және 3-ші ойында ойнаудан автоматты түрде шеттетілді. Ларджи «Хапоэль» Тель-Авив үшін Ароестиге қарағанда әлдеқайда құнды болды, сондықтан таңқаларлық емес, «Маккаби» Тель-Авив 2-ші және 3-ші ойындарды жеңіп алды. Күні бүгінге дейін көптеген «Хапоэль» Тель-Авив жанкүйерлері «Маккаби» Тель-Авив өзінің басты қарсыласын жеңу үшін осы провокацияны жоспарлағанына сенімді. Бұл матчтар әлі де Израиль баскетбол тарихындағы ең қызықты ойындардың бірі саналады. «Маккаби» Тель-Авив Израиль баскетболындағы үстемдігін нығайтып, мәңгілік чемпион мәртебесін қалыптастырған жылдары «Хапоэль» жанкүйерлері қарсыластарының басшылығын түрлі заңсыздықтар жасауда айыптады, оның ішінде төрешілерге пара беру, тұрақты маусым мен плей-офф кезеңдерінде қарсыластарымен келісімшарт жасау және мемлекеттік телеарнадан трансляция құқығы үшін артық қаржы алу сияқты әрекеттерге қатысты. Аталған айыптаулардың ешқайсысы дәлелденген жоқ. «Хапоэльдің» соңғы жылдары нашарлауына байланысты екі клуб арасындағы матчтар бір жақты сипатқа ие болды.