Кіріспе

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде болған шайқас (6-7 қаңтар 1916 ж.)

Австро-Венгрия әскерлерінің шегінуі
| қатысушы1 = Черногория Корольдігі
| қатысушы2 =
| басшы1 =
| басшы2 =
| күш1 = 6 500 адам, 25 зеңбірек, 8 пулемет
| күш2 = 20 000 адам, 45 зеңбірек

Шайқас

Ұрыстар 1916 жылдың 6 және 7 қаңтарында (Православтық Рождествода, сондай-ақ "Қанды Рождество" деп аталады) жеңіліспен аяқталды. Сердар (Войвода) Янко Вукотич басшылығымен, Крсто Поповичтің екінші қолбасшысы ретінде, черногориялықтар австро-венгрлерге ауыр үлкен шығын келтірді және олардың ілгерілеуін уақытша тоқтатты. Черногория әскерлері Мойковац ауылының маңында бекініп алды. Австро-венгр армиясы сол күні таңертең Мойковацқа және оның төңірегіне ауыр артиллериялық оқ жаудырып, черногориялықтардың позицияларына шабуыл жасады. Түске дейін австро-венгр шабуылы тойтарылды, олар ауыр шығынға ұшырады. Австро-венгр әскерлері майданнан кетуге дейін шайқас жалғасты, нәтижесінде 2000-нан астам австро-венгр әскері қаза тапты. Күннің соңына қарай черногориялық күштер Мойковац пен оның айналасын қайта бақылауға алып, австро-венгр күштерінің бірнеше шабуылын жеңді. Көптеген шайқастар тік штыктар мен пышақтармен, тізеге дейін қарға батып, қолма-қол ұрыс ретінде өтті. 7 қаңтарда австро-венгрлер черногориялық позицияларға екінші шабуыл жасады. Бұл шабуыл да сәтсіз аяқталды, екі тарап та ауыр шығынға ұшырады. Көптеген армиясы күштірек, үлкен және жақсы жабдықталған болса да, австро-венгр күштері 7-сі күні Мойковацтағы позицияларын тастап, шегінді.

Нәтижелер

Ұрыстың нақты қалай жүргені туралы көп дау бар, бірақ черногориялықтар сандық артықшылығы бар жауды кері шегінуге мәжбүр етті. Бұл шайқас Корольдік серб әскеріне Корфуға қайта шегінетін албан тауларына жету үшін уақыт беруді мақсат еткен, бірақ шындығында серб әскерінің көп бөлігі тауларды кесіп өтіп, жағалауға жеткен және Скутари (Шкодер) мен Дураццо (Дуррес) аралығында оңтүстікке қарай жол ашты. Черногория күштері 18 қаңтарда шегінгенге дейін Беране – Андриевица – Мойковац – Тара өзенінің бойындағы шепті ұстап тұрды. Австриялықтар содан кейін оңтүстікке қарай шабуылын жалғастырды. Осы уақыт аралығында австро-венгрлер Ловчен тауын (11/1), астанасы Цетиньені (13/1), Печь және Беране қалаларын (10/1) жаулап алды. Кейбір тарихшылар шайқас кезінде король Николайдың капитуляция туралы келіссөздер жүргізіп жатқанын, ал басқалары король Николай 12 қаңтарда ғана келіссөздерге келіспегенін айтады. Дегенмен, 25 қаңтарға дейін Черногорияның барлық әскері қаруларын тастады. Генерал-майор Рейньоль бұл шайқас туралы: «Черногориялық сарбаздың батырлығы соғыс тарихында теңдесі жоқ. Мұнда черногориялық сарбаздың жаудың штығына қолмен шабуылдайтынын көруге болады. Аз ғана санды әскер, қарапайым қарумен қаруланған, Мойковац аймағында бірнеше күн бойы заманауи қарумен жабдықталған, көптеген австро-венгр әскерін тоқтатты», – деді.