Италия-Югославия шекарасы туралы 1975 жылғы Осимо шарты
Treaty of Osimo
Италия-Югославия шекарасы: 1975 жылғы Озимо шартымен Триест аймағы екі ел арасында бөлісті. Шартының мазмұны, тарихы мен маңызды ережелері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1975 жылғы Италия-Югославия шекарасы туралы шарт
1975 treaty regarding Italian Yugoslavian border
Осимо шарты 1975 жылдың 10 қарашасында Италия мен Югославия тарапынан Италияның Осимо қаласында қол қойылды. Ол Триест еркін аумағын екі мемлекет арасында толығымен бөлу мақсатын көздеді: Триест порты және солтүстік-батыстағы тар жағалау жолағы (А аймағы) Италияға берілді; Истрия түбегінің солтүстік-батыс бөлігінің бір бөлігі (В аймағы) Югославияға берілді. Шарттың толық атауы – 1947 жылғы 10 ақпандағы бейбіт шартында көрсетілмеген бөлігі үшін шекараны демаркациялау туралы шарт. Шарт француз тілінде жазылған және 1977 жылғы 11 қазанда күшіне енді. Италия үкіметі атынан Сыртқы істер министрі Мариано Румор қол қойды. Югославия атынан Сыртқы істер жөніндегі федералды хатшы Милош Минич қол қойды.
The Treaty of Osimo was signed on 10 November 1975 by Italy and Yugoslavia in Osimo, Italy, to definitively divide the Free Territory of Trieste between the two states: the port city of Trieste with a narrow coastal strip to the north west (Zone A) was given to Italy; a portion of the north western part of the Istrian peninsula (Zone B) was given to Yugoslavia. The full name of the treaty is Treaty on the delimitation of the frontier for the part not indicated as such in the Peace Treaty of 10 February 1947. The treaty was written in French and became effective on 11 October 1977. For the Italian government, the treaty was signed by Mariano Rumor, Minister for Foreign Affairs. For Yugoslavia, the treaty was signed by Miloš Minić, the Federal Secretary for Foreign Affairs.
Италиядағы сын
Италия үкіметі келісімге қол қойғандығы үшін, әсіресе келіссөздер дәстүрлі дипломатиялық арналарды тікелей ұстамай, құпия түрде жүргізілгені үшін қатаң сынға ұшырады. Италиялық ұлтшылдар Истрияны беру идеясын қабылдамады, себебі ол ежелгі "итальян" аймағы болған, сондай-ақ Венеция аймағымен (Venetia et Histria) бірге. Италиялық ұлтшылдар ежелгі Италияның шығыс шекарасы Истрияда орналасқан және Арсия өзені (қазіргі Раша) арқылы анықталатынын мәлімдейді. Бұдан бөлек, Истрия Бірінші дүниежүзілік соғыс пен Екінші дүниежүзілік соғыстың аяқталуы арасындағы 25 жыл (1919–1943 жж.) Италияға тиесілі болды, ал Истрияның батыс жағалауында ірі итальяндық азшылық ұзақ жылдар бойы тұрды. Кейбіреулер сол кездегі премьер-министр мен Сыртқы істер министрін Италияның қылмыстық кодексінің 241-бабында қарастырылған мемлекеттік сатқындық қылмысы үшін сотқа беруді талап етті, ол шетелдік державаға ұлттық аумақта егемендік құқығын жүзеге асыруға көмектескен немесе оған ықпал еткен кез келген адамды өмір бойы бас бостандығынан айыруға міндеттейді. Келісім Югославия аймағындағы итальяндық азшылықты немесе Италия аймағындағы словендық азшылықты қорғауға кепілдік бермеді. Азшылықтарды қорғау мәселесі өзінің құдіретті соты бар Адам құқықтары жөніндегі Еуропалық конвенцияда бекітілген, бірақ тілдік және лауазымдық талаптарды қорғау кейінірек қол қойылған хаттамаларда жазылды.
The Italian government was criticized harshly for signing the treaty, particularly for the secretive way in which negotiations were carried out, skipping the traditional diplomatic channels. Italian nationalists rejected the idea of giving up Istria since it had been an ancient "Italian" region together with the Venetian region (Venetia et Histria). Italian nationalists state that the antique Italian eastern borderline lies in Istria and is defined as the River Arsia (today Raša). Furthermore, Istria had belonged to Italy for the 25 (1919–1943) years between World War I and the end of World War II, and the west coast of Istria had long had a sizeable Italian minority population. Some called for the prosecution of the then Prime Minister and the Minister of Foreign Affairs for the crime of treason, as stated in Article 241 of the Italian Criminal Code, which mandates a life sentence for anybody found guilty of aiding and abetting a foreign power to exert its sovereignty on the national territory. The treaty did not guarantee the protection of the Italian minority in the Yugoslav zone or for the Slovenian minority in the Italian zone. The question of the protection of minorities was already enshrined in the European Convention of Human Rights which has its own powerful Court, nonetheless linguistic and office holding qualification protections were enshrined in later signing of protocols.
Словения мен Хорватияның тәуелсіздігі
Словения 1991 жылы тәуелсіздігін жариялады және 1992 жылы халықаралық деңгейде мойындалды. Италия Словенияның тәуелсіздігін жылдам мойындап, жаңа Словенияның Югославиямен жасалған шарттарға қосылуын қабылдады. Италия және Хорватия екі ел де шартқа өзгеріс енгізуге қарсы болды. Словения 1947 жылдан кейін Югославияның қарамағына өткен мүліктер үшін Италияға тиіс барлық қарыздар төленгенін мәлімдеді. Алайда, 1993 жылға қарай 35 000 итальяндық әлі де оларға ақша тиіс деп талап етті. 1994 жылы Сильвио Берлускони басқаратын Италия үкіметі қосымша өтемақы төленсе ғана Словенияны Батыс Еуропаға интеграциялау жұмыстары жалғасатынын мәлімдеді. Осы мақсатта, 1995 жылдың наурыз айына дейін Словенияның Еуропалық Одаққа қатысуы жөніндегі келіссөздер тоқтатылды, бірақ Ламберто Дини басқаратын жаңа үкімет Италия тарапынан қойылған талапты кері қайтарды. Испания жетекшілігімен ынтымақтастық шартына қол қойылды, нәтижесінде Словенияда үш жылдан астам тұрған итальяндық азаматтарға шартқа қол қойылғаннан кейін төрт жыл ішінде мүлік сатып алуға рұқсат берілді. Бұл шарт Словенияның ЕО-ға қосылу әрекеттері кезінде күшіне енді. Хорватия үкіметі осындай мәлімдеме жасаған жоқ, бірақ Хорватия Парламенті 1991 жылдың 25 маусымында Хорватияның шекараларын Югославия құрамында мойындады. Дегенмен, Италия Хорватиядан мәлімдеме талап етпеді және Хорватия бұл шартты ешқашан күмәнданбады, оны жарамды деп санайды.
Slovenia declared its independence in 1991 and was recognized internationally in 1992. Italy quickly recognised Slovenian independence and accepted the accession of the new Slovenia to treaties concluded with Yugoslavia. Both Italy and Croatia have opposed any changes to the treaty. Slovenia claimed that all debts owing to Italy for property transferred to Yugoslav sovereignty after 1947 had now been paid. By 1993, however, 35,000 Italians still claimed that money was owed to them. In 1994, the Italian government, led by Silvio Berlusconi, demanded that additional compensation be paid, or efforts to integrate Slovenia into Western Europe would be halted. To that effect, it blocked talks for Slovenia's accession to the European Union until March 1995, when the new government, under Lamberto Dini, retracted the Italian demand. A cooperative pact was signed, led by Spain, with the effect of allowing Italian nationals who had resided in Slovenia for three years to purchase property there for up to four years after the pact was signed. It came into force during Slovenia's attempts to join the EU. No similar declaration was made by the Croatia government, but the Croatian Parliament on 25 June 1991 accepted the borders of Croatia as part of Yugoslavia. However, Italy did not insist on a declaration from Croatia, and the treaty was never questioned by Croatia, which considers it to be valid.