Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1 Нафталинұксус қышқылы (NAA) — C10H7CH2CO2H формуласына ие органикалық қосылыс. Бұл түссіз қатты зат органикалық еріткіштерде жақсы ериді. Онда нафталиннің "1-позициясына" жалғанған карбоксилметил тобы (CH2CO2H) бар.
1 Naphthaleneacetic acid (NAA) is an organic compound with the formula C10H7CH2CO2H. This colorless solid is soluble in organic solvents. It features a carboxylmethyl group (CH2CO2H) linked to the "1 position" of naphthalene.
Пайдалану және реттеу
NAA – ауксиндер тұқымдасына жататын синтетикалық өсімдік гормоны және көптеген коммерциялық бау-бақша өнімдерінің құрамына кіреді; ол тамыр түзуге көмектесетін құрал және сабақ және жапырақ кесінділерінен өсімдіктерді вегетативтік жолмен көбейтуге қолданылады. Сонымен қатар, өсімдік тіндерін культуралауда да пайдаланылады. NAA гормоны табиғатта кездеспейді және барлық ауксиндер сияқты, жоғары концентрацияда өсімдіктер үшін улы болады. АҚШ-та, Федералды инсектицидтер, фунгицидтер және кеміргіштерге қарсы күресу заңына (FIFRA) сәйкес, құрамында NAA бар өнімдер Қоршаған ортаны қорғау агентінде (EPA) пестицидтер ретінде тіркелуге тиіс.
NAA is a synthetic plant hormone in the auxin family and is an ingredient in many commercial horticultural products; it is a rooting agent and used for the vegetative propagation of plants from stem and leaf cuttings. It is also used for plant tissue culture. The hormone NAA does not occur naturally, and, like all auxins, is toxic to plants at high concentrations. In the United States, under the Federal Insecticide, Fungicide, and Rodenticide Act (FIFRA), products containing NAA require registration with the Environmental Protection Agency (EPA) as pesticides.
Пайдалану және талдау
ААҚ ауыл шаруашылығында әртүрлі мақсаттарда кеңінен қолданылады. Ол салыстырмалы түрде аз улы зат саналады, бірақ жоғары концентрацияда жануарлар үшін зиянды болуы мүмкін. Бұл 1000–5900 мг/кг дозасында егеуқұйрықтарға ауыз арқылы берілген кезде сынақтан өткізілген. ААҚ гибереллик қышқылы деп аталатын тағы бір фитогормонмен бірге қолданылғанда өсімдіктерде целлюлоза талшықтарының қалыптасуын күрт арттырады. Ол ауксин тобына жататындықтан, гүл сабағынан жемістердің ерте түсіп қалмауына және жұқаруына да кедерілтеді. Оны гүлденуден кейін ұрықтандырудан кейін қолданады. Дегенмен, мөлшері артық болса, кері әсер ете алады және өсімдік дақылдарының өсуін тежейді. Ол алма, зәйтүн, апельсин, картоп және басқа да көптеген ілулі жемістер сияқты әртүрлі дақылдарда қолданылады. Көзге көрінетін нәтиже алу үшін 20–100 мкг/мл концентрациясында қолдану қажет. Қоршаған ортадағы ААҚ гидроксил радикалдары және сульфат радикалдарымен тотығу реакциясына түседі. ААҚ-тың радикалдық реакциялары импульстік радиология әдісімен зерттелді. Гидроксил радикалының ААҚ-пен реакциясы кезінде гидроксил аддукт радикалы аралық зат ретінде пайда болды. Сульфат радикал анионының ААҚ-пен реакциясы кезінде аралық нафтил метил радикалы қалыптасты. Әртүрлі өсімдіктерді микрокөбейту кезінде ААҚ әдетте өсімдіктердің тіршілігіне қажетті қоректік заттарды қамтитын ортаға қосылады. Ол әртүрлі өсімдік түрлерінде тамырдың қалыптасуын ынталандыру үшін қосылады. Оны өсімдіктерге шашыратып да қолдануға болады, бұл ауыл шаруашылығында кең таралған тәсіл. Адамдар мен басқа жануарлардың денсаулығына қатысты алаңдаушылықтар болғандықтан, көптеген аймақтарда оны жоғары концентрацияда қолдануға тыйым салынған. ААҚ-ны ЖСЖ тандемдік массалық спектрометрия (ЖСЖ МС/МС) арқылы анықтауға болады.
NAA is widely used in agriculture for various purposes. It is considered to be only slightly toxic but when at higher concentrations it can be toxic to animals. This was shown when tested on rats via oral ingestion at 1000–5900 mg/kg. NAA has been shown to greatly increase cellulose fiber formation in plants when paired with another phytohormone called gibberellic acid. Because it is in the auxin family it has also been understood to prevent premature dropping and thinning of fruits from stems. It is applied after blossom fertilization. Increased amounts can actually have negative effects however, and cause growth inhibition to the development of plant crops. It has been used on many different crops including apples, olives, oranges, potatoes, and various other hanging fruits. In order for it to obtain its desired effects it must be applied in concentrations ranging from 20–100 μg/mL. NAA present in the environment undergoes oxidation reactions with hydroxyl radicals and sulfate radicals. Radical reactions of NAA were studied using pulse radiolysis technique. Hydroxyl adduct radical was formed as the intermediate during the reaction of hydroxyl radical with NAA. The intermediate naphthyl methyl radical was formed during the reaction of sulfate radical anion with NAA. In micropropagation of various plants, NAA is typically added to a medium containing nutrients essential to the plants' survival. It is added to help induce root formation in various plant types. It can also be applied by spraying it onto plants and which is typical in agricultural use. It is prohibited in many areas to use it in high concentrations due to the health concerns towards humans and other animals. NAA can be detected by HPLC tandem mass spectrometry (HPLC MS/MS).